talawas blog

Chuyên mục:

Nguyễn Hữu Liêm trả lời phỏng vấn của talawas: Người cộng sản sẽ lắng nghe, nếu chúng ta biết cách nói

12/12/2009 | 6:00 sáng | 96 Comments

Tác giả: Nguyễn Hữu Liêm

Category: Chính trị - Xã hội
Thẻ: >

Phạm Thị Hoài thực hiện

talawas: Thưa anh Nguyễn Hữu Liêm, bài viết của anh sau Hội nghị Việt kiều tháng 11/2009 mang lại cho anh danh hiệu “triết-gia-xe-cảnh-sát-hú-còi-mở-đường”. Chi tiết liên quan tuy nhỏ, nhưng đặt trong bối cảnh một nhà nước chưa từ bỏ chế độ công an trị và hình ảnh không thể gọi là đáng mến của bộ máy cảnh sát Việt Nam với những vụ bắt bớ và trấn áp tư tưởng, chính trị, tôn giáo ngay trong thời gian gần đây, thì nó gây phản ứng. Xem lại, anh có cho rằng phát ngôn đó là một vụ trật đường rầy, hay đó đơn giản là sự “hân hoan”, “hồn nhiên”, như chữ anh dùng trong bài?

Tác giả Nguyễn Hữu Liêm

Tác giả Nguyễn Hữu Liêm

Nguyễn Hữu Liêm: Ha, ha! Tôi rất thích danh hiệu này. Hãy gọi tôi là “triết-gia-hú-còi” cho nó gọn.  Đây là một chế độ toàn trị bắt đầu biết mở rộng vòng tay chính trị, nở nụ cười, và hú còi mở đường cho trí thức – những người như tôi, vốn đã từng viết cương lĩnh chính trị dân chủ pháp trị – đi dự hội nghị. Dù nó chỉ là thể thức và áp dụng cho một số nhỏ. Tuy nhiên, nó là một bước nhảy vọt lớn so với những lúc hú còi để bắt nhiều trí thức nhốt vào nhà lao – dù điều này họ vẫn còn đang làm với các trí thức kêu gọi và đấu tranh cho dân chủ. Thể thức sẽ lèo lái và đìều hướng tâm hồn – như cô chiêu đãi viên hàng không Việt gốc nông dân kia cười miệng với khách nhưng lông mày vẫn nhíu. Đây là “biện chứng quốc thể” mà tôi nói đến trong bài. Tiếng còi hú này là âm thanh báo hiệu một sự thay đổi đáng mừng trong tư duy của lãnh đạo Việt Nam.

talawas: Mở đường cho một số trí thức này, đồng thời chặn đường một số trí thức khác không phải là cách hành xử truyền thống của nhà cầm quyền Việt Nam hay sao? Những người được hưởng cái hú còi thân ái hôm nay, ngày mai đã có thể ở vào vị trí bị cái hú còi thù địch hành hạ rồi, và điều đó không chỉ dành cho giới trí thức mà cho mọi giới, kể cả cho chính những người thuộc giới lãnh đạo Việt Nam, thậm chí ở cấp cao nhất. Anh có cơ sở nào để chắc chắn rằng tiếng còi hú thân ái dành cho anh và gần 1000 Việt kiều lần này không chuyển gam?

NHL: Tất cả là tuỳ theo mức độ và thực chất tiếp cận giữa giới trí thức và chính quyền. Có những thay đổi thoạt tiên chỉ là hình thức tuyên truyền, một hiện tượng thủ thuật chính trị, nhưng khi giới trí thức có bản lãnh dấn thân vào thì chúng sẽ biến thành một năng lực thay đổi bản chất tư duy không thể bị đảo ngược. Tôi tin là giới lãnh đạo Việt Nam đang cố gắng thay đổi tự chính họ và cho đất nước – dù rằng đôi khi có những góc tối vẫn cường điệu theo khẩu hiệu cũ. Người cộng sản Việt Nam hôm nay không còn là người cộng sản hai mươi năm, hay cả mười năm trước. Theo thời gian, dù muốn hay không, họ càng về gần với giá trị thời đại phổ quát và đặc thù dân tộc – dù là chậm hơn chúng ta mong muốn. Trên phương diện vĩ mô và chiến lược kiến quốc, họ đang đi đúng đường. Từ sự từ bỏ kinh tế tập trung sang kinh tế thị trường, họ đang tạo nên một tầng lớp trung lưu đầy năng động mới. Họ đang đi về gần với Hoa Kỳ và khối Đông Nam Á. Trên bình diện dân tộc thì Nghị quyết 36 về Việt kiều là chính sách đúng. Dù rằng có những đàn áp dân chủ gần đây, trông ra có vẻ khắt khe hơn, hay là các chính sách tạo ra nhiều tranh cãi (bauxite, điện nguyên tử…), nhưng nhìn chung thì chiều hướng mở cửa để chào đón giới trí thức tham gia vào việc nước là “chuyến tàu hú còi” không thể chuyển hướng, chuyển gam được nữa. Hai mươi năm trước, thử hỏi, làm sao mà nhóm trí thức của Giáo sư Nguyễn Huệ Chi, người mà tôi hân hạnh quen biết và kính phục, hay nhà văn Đào Hiếu, nhạc sĩ Tô Hải… có thể có những hoạt động phản biện mạnh mẽ như thế được? Đây là thiết yếu tính của thời đại mà tất cả chúng ta phải bắt tay vào, trong như ngoài, lãnh đạo cũng như đối lập. Nếu nó chưa có thực, chúng ta phải làm cho nó thực. Xe chạy ở con dốc nào, tốc độ nào chúng ta phải gài số thích ứng, và nhấn ga mạnh hơn. Đừng là tù nhân của sợ hãi và nghi ngờ. Tương lai là của tất cả dân tộc Việt Nam – chứ không phải là của riêng giới lãnh đạo hôm nay.

talawas: Các thành viên của Viện IDS là những trí thức danh tiếng trong nước, có rất nhiều cống hiến cho chế độ hiện nay, có rất nhiều nghị lực dấn thân và kinh nghiệm hành xử trong chế độ toàn trị và hậu toàn trị, và nhiều người trong số họ từng tham gia chấp chính ở một vị trí đủ cao để hiểu rõ những bước đi trong tư duy của giới lãnh đạo Việt Nam. Chẳng lẽ họ không nghe ra âm thanh mà anh đang nghe, nên đã tự giải thể cơ quan nghiên cứu độc lập của họ?

Nguyễn Hữu Liêm: Tôi xin nghiêng mình kính phục những trí thức của Viện IDS và tôn trọng quyết định giải thể có tính biểu tượng nhằm tranh đấu khai rộng thêm biên độ xã hội dân sự cũng như vai trò trí thức đối với đất nước. Tuy nhiên, nên nhớ rằng sau khi tự giải thể, các thành viên vẫn không ngừng dấn thân tranh biện, đóng góp ý kiến vào các vấn đề quan yếu. Họ không có thụ động với lập trường thuần phủ định! Đáng ra các vị không nên tự giải thể IDS nhanh chóng như thế vì theo thiển ý của tôi thì đó không phải là giải pháp tối ưu. Tôi biết là ngay cả trong tầng lớp lãnh đạo cũng đã có những bàn luận về chuyện này, và một số đã trách chính phủ không có một chiến lược trí thức khôn khéo và có tầm vóc hơn. Nhưng nhìn chung thì đây chỉ là một bước lùi nhỏ trong tiến trình đi lên của trí thức Việt Nam. Sự thành hình cũng như giải thể của IDS đã đánh dấu một khúc quanh mới trong mối tương quan “yêu ghét” giữa chế độ và tầng lớp sĩ phu. Điều tích cực là hiện nay chế độ đã công nhận vai trò của trí thức, ít nhất là trên mặt tư duy. Ngay cả lãnh đạo chính trị, tự chính họ cũng muốn mình là trí thức. Đâu còn là khoảng thời gian đen tối khi mà lý lịch bần cố nông, vô sản, vô học được nâng cao thành tiêu chuẩn giá trị. Cánh cửa đang từ từ hé mở dù rằng trọng lực của gỗ thép vốn bị rỉ sét đang phát ra những âm thanh chói tai. Vấn đề còn lại là thể thức và quy chế trên bình diện chính sách mà trí thức phải dấn thân để đẩy mở rộng thêm lối vào cho những gì có thể.

talawas: Việc website của Tạp chí Tia Sáng bị đình chỉ hoạt động vì một bài viết của GS Hoàng Tụy, một trong những thành viên IDS, nằm ở đâu trong “khúc quanh mới trong mối tương quan ‘yêu ghét’ giữa chế độ và tầng lớp sĩ phu” này?

Nguyễn Hữu Liêm: Không riêng gì Tạp chí Tia Sáng bị truy bức trong thời gian gần đây. Giới báo chí của nhà nước bây giờ đang bất mãn lắm. Nhiều nhà báo uy tín đã coi chuyện “đi bên lề phải” là một chính sách báo chí hết sức sai lầm, vì nó bàn giao không gian tin tức khách quan cho báo chí quốc tế và Việt ngữ hải ngoại. Độc giả không còn tin và hứng thú khi đọc báo quốc nội. Đây là một thảm kịch về ngôn luận. Như tôi đã nói ở trên, đây là một góc tối của chuyến viễn hành đi tìm ánh sáng của dân tộc Việt. Từ đây đến Đại hội Đảng vào năm 2011 sẽ còn những chính sách biểu dương chiều hướng bảo thủ cực đoan của các thế lực nội bộ như là những “thế tấn” chính trị, mà báo chí sẽ là những mục tiêu dễ dàng. Tôi hy vọng là sau Đại hội Đảng thì tình hình báo chí sẽ sáng sủa hơn. Lần nữa, nó tuỳ thuộc vào những con người trí thức, can đảm, ngay trong hàng ngũ báo chí quốc nội, phải dấn thân đẩy mạnh thêm nữa cho giá trị chức năng ngôn luận và báo chí của họ phải được nâng cao và tôn trọng. Trong lúc này mà mang thái độ thụ động để chửi rủa, lên án thuần phản ứng tiêu cực là một sai lầm lớn.

talawas: Theo anh thì một trí thức có tên tuổi tại hải ngoại như anh Nguyễn Hưng Quốc, hai lần bị từ chối không cho nhập cảnh Việt Nam dù đã được cấp thị thực, hai lần bị cánh cửa mà anh vừa nhắc tới đóng sầm trước mặt, nên dấn thân bằng cách nào “để đẩy mở rộng thêm lối vào” và tránh “phản ứng tiêu cực”?

Nguyễn Hữu Liêm: Mỗi lần vào Việt Nam sau trường hợp Nguyễn Hưng Quốc tôi cũng đã từng lo ngại là không biết mình có bị trục xuất không. Đây là một điều đáng buồn. Quyết định không cho Nguyễn Hưng Quốc vào nước là một sai lầm tệ hại. Nó nói lên cái tính chất nhỏ nhen của cả một thể chế không biết tôn trọng những con người văn hóa vốn không có gì nguy hiểm cho chế độ chính trị.  Được gì? Việt Nam mất đi một trí thức lớn về nước giúp cho nền phê bình văn học nước nhà và cơ trình giáo dục thế hệ mới. Sau đó, anh Quốc đã phải lên blog của đài VOA để viết những bài chỉ trích nặng chế độ chính trị Việt Nam. Một đằng thì dân tộc bị chối từ sự tiếp tay của một nhà văn học tầm cỡ; đằng kia một trí thức lớn phải đi vào con đường cay đắng và hằn học. Anh Quốc phải nhìn mình lớn hơn là chuyện chính trị đương thời. Anh hãy nghiên cứu thêm, để trước tác các tác phẩm về văn học có giá trị khác. Hãy vận động ngầm để được trở lại quê nhà – mà không cần phải tương nhượng điều chi hay nguyên tắc nào cả. Hãy noi gương Bùi Văn Nam Sơn, người đã kiên nhẫn chịu đựng những năm mới trở lại quê nhà vốn bị theo dõi, làm khó như thế nào. Những năm qua, chàng họ Bùi đã là ngôi sao sáng về tư tưởng và triết học ở quốc nội, đóng góp to lớn cho tiến trình khai mở ý thức tự do và nhân phẩm cho dân tộc. Bùi Văn Nam Sơn là một tấm gương lớn cho trí thức hải ngoại tự soi mình.

talawas: Anh không cho rằng việc nghiên cứu và truyền bá triết học của những người như anh Bùi Văn Nam Sơn cũng cần thiết như việc lên tiếng phê phán hệ thống chính trị Việt Nam hiện nay của những người như anh Nguyễn Hưng Quốc?

Nguyễn Hữu Liêm: Những người như anh Quốc mà ở bên ngoài để chỉ viết blog nhằm phê phán chính trị Việt Nam thì nó phí đi. Quá lắm thì họ cũng chỉ thêm gia vị cho một bàn cỗ đã đầy thức ăn mà thực khách đã ngán ngẩm. Phần lớn ở hải ngoại, trong đó có tôi, đã đồng ý hầu hết với những tiền đề chống cộng hay phê phán nặng nề chính quyền Việt Nam. Chúng ta không cần hò hét để xô đẩy những tiền đề chính trị vốn như là những cánh cửa đã mở từ lâu. Làm thế chỉ có phản tác dụng.  Chúng ta nên làm cách khác, theo phong cách Việt Nam hơn. Tôi đã từng về nước và gặp nhiều nhân vật trong chính quyền và Đảng, từ Tổng Bí thư xuống cấp xã, và đã từng phân tích, đề nghị thay đổi, bằng lời nói và văn bản, về những chính sách, quy chế. Có lần tôi nói chuyện với ông Đỗ Mười, lúc ông đang là Tổng Bí thư, tại trụ sở Trung ương Đảng ở Hà Nội. Thời gian tôi được gặp chỉ 20 phút, nhưng tôi và ông đã bàn luận nhiều vấn đề đến hơn 1 giờ 30 phút. Nhiều lúc tôi và ông tranh luận, đến độ ông đã cầm tay tôi đè xuống và nói, “Anh phải để tôi nói…” Người cộng sản sẽ lắng nghe, nếu chúng ta biết cách nói. Đừng quên cái tính chất phong kiến rất nặng trong thể chế chính trị đương thời. Hiện nay, chính quyền Việt Nam ở nhiều cấp khác nhau rất cần sự tham vấn, giúp đỡ nhiều mặt của trí thức và chuyên gia hải ngoại để mang lại những cải cách thiết thực cho nền pháp chế, giáo dục, kinh tế cho lợi ích chung của đồng bào chứ không chỉ riêng gì cho chế độ. Biên độ chính trị của việc nước và nhiều mặt khác đang được giảm dần và thay vào đó là nhu cầu kỹ thuật và chuyên môn. Phê phán, vâng, phải làm. Nhưng theo đó là phải dấn thân tiếp cận để đóng góp tương ứng theo lời phê phán của mình. Nếu không thì chúng ta ở hải ngoại cũng chỉ như là những người giảng đạo sáng Chủ nhật, chỉ cần tuyên bố những khẳng định thuần đức tin và đạo đức để ước mong cho thiên đường sẽ có sau khi đã chết.

talawas: Không lâu nữa thì các phiên tòa xử những trí thức như Lê Công Định, Nguyễn Tiến Trung… với tội danh quy định tại Điều 79 BLHS sẽ diễn ra, còn trước họ thì những trí thức khác như Lê Thị Công Nhân, Nguyễn Văn Hải Điếu Cày đã bị kết án và đang ngồi tù. Họ không may rơi vào “bước lùi nhỏ trong tiến trình đi lên của trí thức Việt Nam”, nên ráng chịu điều đó chăng? Những người may mắn rơi vào và nhìn ra “bước nhảy vọt lớn” như anh có thể làm gì cho những đồng nghiệp kém may hơn mình ấy?

Nguyễn Hữu Liêm: Tôi đã có dịp trao đổi với các nhân vật có thẩm quyền trực tiếp vào các vụ án trên, nhất là trường hợp của luật sư Lê Công Định, người mà tôi quen biết, vốn đã đọc và cùng tôi trao đổi về cuốn Dân chủ pháp trị của tôi. Tôi đã bàn thảo, nhiều lúc tranh luận gay gắt với các quan chức chính quyền về vấn đề này. Có một nhân vật chính quyền nói với tôi, “Đây là trò chơi chính trị.  Bạn phải chấp nhận quy luật hiện hành. Chế độ chính trị hiện nay đang đặt ưu tiên vào trật tự cấu trúc. Nếu bạn bị coi là đe dọa cho trật tự chính trị đó thì bạn sẽ bị trừng phạt.” Tôi nghĩ rằng trên con đường chuyển hóa chung của dân tộc, sẽ luôn có những người phải hy sinh. Họ là “liệt sĩ” cho một thiết yếu tính mới của thời đại. Đó là quy luật của quyền lực chính trị và lịch sử. Họ không kém may mắn đâu. Những nhân vật trên là những người hùng cho những giá trị sắp đến nhưng nay chưa đạt.  Từ sự hy sinh của họ, dân tộc ta đang bước vào các bước nhảy vọt lớn về chân trời tự do. Tôi muốn nhắn với Lê Công Định, “Bạn đừng sợ hãi gì cả. Hãy đứng thẳng lưng để nhìn về tương lai. Đối với người phải thành; đối với mình phải nghiêm. Trong bất cứ hoàn cảnh nào, đừng đánh mất nhân phẩm của mình và của người. Chuyện ngày mai sẽ vẫn còn đó.”

talawas: Trừng phạt những người đấu tranh cho tự do là cần thiết để bảo vệ một trật tự chính trị cho phép Việt Nam “bước vào các bước nhảy vọt lớn về chân trời tự do”? Chúng ta đang hiểu tự do theo những nghĩa khác nhau, hay ở đây có phép biện chứng nào đang hoành hành?

Nguyễn Hữu Liêm: Không có ý nghĩa khác nhau đâu. Kẻ truy tố và bị tố đều đóng vai trò trong biện chứng quyền lực và lịch sử. Cả hai phía đều nhân danh mức độ ưu tiên cho những phạm trù giá trị và ai sẽ phải có quyền chọn lựa ưu tiên đó. Khi chính quyền càng mạnh tay thì ý nghĩa của tự do càng gia tăng. Ít nhất là ngày nay các nhà tranh đấu dân chủ cũng được xử theo luật pháp, có tòa án – dù nhiều lúc chỉ là màn kịch. Nhưng một lần nữa, quy trình thể thức sẽ lèo lái nội dung. Chính quyền Việt Nam bây giờ phải lắng nghe dư luận, chịu áp lực quốc tế về những tiêu chuẩn nhân quyền và tự do báo chí. Đừng đánh giá quá thấp những thay đổi về quy chế và hình thức. Trở lại chuyện biện chứng: Cái vỏ trứng, Đảng Cộng sản Việt Nam, là cần thiết để cho mầm trứng tự do của dân tộc được trưởng thành. Cả hai phía đều tương tác theo nhiệt lượng của thời đại. Vỏ trứng sẽ mỏng dần, mầm trứng sẽ lớn lên theo nhịp độ tương đồng. Ai cũng nóng lòng chờ đợi thời điểm con gà con mổ vỡ vỏ trứng để bước ra với khung trời lớn lao kia. Nhưng phải biết kiên nhẫn. Xa lộ lịch sử về chân trời tự do là con đường đầy gập ghềnh, hiểm nguy.

talawas: Trật tự chính trị hiện hành mà anh vừa đề cập là trật tự do Đảng Cộng sản Việt Nam (ĐCSVN) quy định. Mới đây, một trí thức và đảng viên cộng sản lão thành, nhà văn Phạm Đình Trọng, đã tuyên bố từ bỏ ĐCSVN. Lý do trung tâm mà ông đưa ra là Đảng đã đặt lợi ích của mình lên trên lợi ích của dân tộc. Trong bài viết của anh, quê hương và dân tộc cũng là những khái niệm trung tâm. Anh không thấy có xung đột đáng kể giữa lợi ích dân tộc và lợi ích của ĐCSVN?

Nguyễn Hữu Liêm: Có chứ, rất nhiều, nhất là ở thời điểm này. Sẽ còn nhiều Phạm Đình Trọng nữa trong những ngày kế tiếp. Nhưng chúng ta phải có cái nhìn rộng hơn. Từ tiền bán thế kỷ trước, dân ta đi theo phong trào chính trị độc lập quốc gia như là bước đầu tiên trên viễn hành của ý thức tự do.  ĐCSVN đã điều động được năng lực tự do khởi đầu này, và họ đã thành công ngoạn mục. Nhưng sau khi giải quyết xong nhu cầu độc lập dân tộc, thì một nguồn xung đột mới giữa ĐCSVN và dân tộc khai sinh. ĐCSVN tiếp tục duy trì một giá trị tự do cổ điển trên phương diện tập thể và quốc gia; trong khi dân tộc đang đi vào giai đoạn trưởng thành để tìm về một mô thức tự do trên nền tảng cá nhân. Đây là cơ bản của ván cờ chính trị dân tộc hiện nay. Tiền đề tự do trên cơ bản lợi ích dân tộc vẫn là sợi dây thừng căng thẳng trong hai đầu mối giằng co giữa dân tộc và ĐCSVN.

talawas: Theo một bản tin trên VnExpress, “hiện có hơn 4 triệu Việt kiều sinh sống ở các nước. Tuy nhiên, hằng năm mới có trên 200 trí thức về nước hợp tác, đóng góp chuyên môn như tham gia giảng dạy, nghiên cứu, hội thảo khoa học…” Một con số còn rất khiêm tốn. Sau Hội nghị Việt kiều, bản thân anh và Hiệp hội Doanh nhân Việt–Mỹ mà anh làm chủ tịch sẽ có những dự án cụ thể gì?

Nguyễn Hữu Liêm: Hiệp hội Doanh nhân Việt-Mỹ (Hiệp hội) có ba chức năng: Giúp đỡ, bênh vực, và tạo cơ hội giao lưu (Support, Advocacy, and Networking) cho doanh nhân gốc Việt về kinh doanh ở Việt Nam, doanh nhân Việt sang đầu tư ở Mỹ. Hiệp hội lấy cộng đồng người Việt ở Mỹ làm cơ bản để có tiếng nói với chính phủ Việt Nam nhằm bảo vệ và biện hộ cho quyền lợi của Việt kiều, cũng như đối với chính quyền Mỹ cho doanh nhân Việt ở Mỹ. Gần đây, khi Hiệp hội tổ chức một buổi thảo luận về mức độ rủi may khi về đầu tư ở Việt Nam, khán giả mới thấy rằng hầu hết những nguyên nhân của sự thất bại không phải là do chính quyền, tham nhũng hay chính trị, như người ta vẫn tưởng, mà là cá nhân, nhất là vấn đề tình cảm, gia đình, và sự thiếu khả năng của người đầu tư, ví dụ, tin người không đúng chỗ. Dĩ nhiên, luật pháp, cơ chế và chính sách cũng đang cần phải cải thiện nhiều.  Chúng tôi tin rằng, chính phủ Việt Nam đang có những chính sách đãi ngộ đúng đắn dành cho doanh nhân và trí thức gốc Việt về nước đầu tư và đóng góp. Vấn đề là tuỳ chúng ta tiếp cận làm sao. Hãy đừng để những dự án phát triển hoàn toàn đi vào tay các nước Á châu như Trung Quốc. Nếu doanh nhân Việt kiều về nước, có tổ chức, có tiếng nói thì sẽ đóng góp tích cực cho nền kinh tế nước nhà, tạo công ăn việc làm cho người dân, đem lại một sinh khí và văn hóa kinh tế mới cho đất nước.   Chúng ta nên noi gương khối Hoa kiều trên thế giới. Mặc dù họ không đồng ý với thể chế chính trị trong nước nhưng họ không biểu tình chống lãnh đạo nơi quốc gia sở tại. Họ biết giữ sĩ diện cho tổ quốc. Từ trí thức, chuyên gia đến doanh nhân, họ cùng nhau dấn thân về nước đầu tư, chuyển giao công nghệ, đóng góp lớn lao cho nền kinh tế Trung Quốc. Phải tiếp cận mới có tiếng nói. Còn riêng về chuyện tương lai cho Hiệp hội thì chúng tôi sẽ vận động đặt văn phòng ở ba miền để làm việc với các địa phương cho những dự án kinh tế và giáo dục khác nhau. Chuyện này còn dài, chúng tôi chỉ đang ở chương mở đầu.

talawas: Anh luôn coi mình là một trí thức cánh tả. Tọa độ chính trị này đóng vai trò gì trong thái độ và hành động của anh hiện nay với trong nước?

Nguyễn Hữu Liêm: Có người cho rằng ĐCSVN đang thuộc về cánh hữu, như thế cánh tả đóng vai trò đối trọng. Tôi muốn tiếp cận với năng lực chuyển hướng chung của kinh tế và xã hội, đóng vai trò tư vấn hay phản biện với chính quyền tuỳ theo khả năng và nhu cầu, hay làm một nhà giáo chuyên nghiệp cho thế hệ trẻ. Tôi cố tránh ảo tưởng chính trị đến độ ngây thơ; nhưng phải biết dấn thân để mình không trở thành vô nghĩa. Lá rụng thì về cội. Tôi muốn một ngày nào đó sẽ về lại quê hương Quảng Trị, cất căn chòi tre bên sông Thạch Hãn, đọc và viết như là một kẻ gọi đò giữa đêm. Ở đó và khi ấy, biết đâu tôi thực sự sẽ là một “triết gia hú còi” mong được thức tỉnh một vài khối tư duy vẫn đang còn nửa tỉnh, nửa say từ quá khứ.

talawas: Cảm ơn anh Nguyễn Hữu Liêm về cuộc trò chuyện này.

© 2009 Nguyễn Hữu Liêm

© 2009 talawas blog

Bình luận

96 Comments (bài “Nguyễn Hữu Liêm trả lời phỏng vấn của talawas: Người cộng sản sẽ lắng nghe, nếu chúng ta biết cách nói”)

  1. bakaout viết:

    Hưng Quốc viết “Thanh Nguyễn đưa Bảo-Quốc-Du so với 80 cái “một chiều minh bạch”, hai vị kia thì không hiểu thế nào, chứ riêng tôi, con số 80 chưa nói lên điều gì cả. Lấy lượng mà “dọa” nhau thì không nên, Thanh Nguyễn!”

    Đồng ý với Hưng Quốc là không nên lấy đa số ra “dọa nhau. Hơn nữa đa số cũng không thể, dù muốn, áp đặt được thiểu số, nhất là trong quan niệm và suy nghĩ. Tuy nhiên, với tôi “con số 80” không phải là chưa nói lên điều gì cả. Tập hợp những phản hồi này có thể chưa có tính đại diện đủ để “dọa nhau”, nhưng nó đủ để phản ánh suy nghĩ của người đọc trong diễn đàn này. Tôi cũng không ngại là “thiểu số”, nhưng “là thiểu số”, dù trong một tập hợp nhỏ, cũng khiến tôi suy xét kỹ hơn chọn lựa của mình.

  2. Nguyễn Văn Thà viết:

    Trích: Tôi muốn nhắn với Lê Công Định, “Bạn đừng sợ hãi gì cả. Hãy đứng thẳng lưng để nhìn về tương lai. Đối với người phải thành; đối với mình phải nghiêm. Trong bất cứ hoàn cảnh nào, đừng đánh mất nhân phẩm của mình và của người. Chuyện ngày mai sẽ vẫn còn đó.”

    Đoạn này tóm tắt được tất cả những câu trả lời của Tiến sĩ Nguyễn Hữu Liêm; làm cho tôi cũng buồn nôn như khi đọc Tiến sĩ David Irving viết về chưyện ông phủ nhận sự diệt chủng người Do Thái, và những bênh vực khác cho Đức quốc xã vậy. Mời xem http://en.wikipedia.org/wiki/David_Irving

  3. hoabattu viết:

    Các vị tự xưng mình là những nhà trí thức mang dòng máu Việt, mà giờ từ việc bình luận tư tưởng của ông Liêm giờ chuyển sang việc nâng Cứt cho nhau, rồi tranh cãi ai là cứt dớt ai là cứt có chóp hay không chóp.

    Bỉ tư tưởng, không bỉ cá nhân. Giờ đây các vị đang bỉ cá nhân nhau bằng những triết lý trên trời trong khi cật không chạm đất. Chủ đề nghiêm túc sau một hồi câu bắc đá câu nam giờ trở thành sự tranh cãi ủm tỏi đấm đá nhau giữa cứt thối và cứt thơm.

    Khi ta đã nhận mình là hàng quân tử, thì việc đối đáp với tiểu nhân là việc hữu danh vô thực, cớ sao các vị (ai cũng tự nhận mình học rộng tài cao biết nhiều hiểu suốt) cũng đều cố chấp nhặt với nhau, bắt bẻ từng câu chữ để chửi rủa nhau bằng những ngôn từ thô thiển vậy?

    Chim không hót tiếng rảnh rang, người khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe. Nhưng những lời lẽ dưới đây thật sự làm người vào đọc bị tam sao thất bản không hiểu các vị dùng những lời lẽ miệt thị nhau như vậy để làm gì, hay chỉ là để thỏa mãn thói hiếu thắng?

    Ông Liêm chịu làm phận chó hay phận người cho nhà nước XHCN VN kia là ước vọng cao cả của cuộc đời ông ta, các vị không cùng quan điểm với ông ta không có miếng thì phải gào lên tiếng cho bằng anh bằng em? Hay là hy vọng rằng chửi ông Liêm nhiều thì ông ta sẽ biết xấu hổ hơn mà từ bỏ mộng ước đưa dân Việt lên một tầm cao mới?

    Nhiều vị có lòng với dân tộc tại Việt Nam sẽ hay suy nghĩ rằng: họ thuộc dạng muốn tháo dỡ độc tài chứ không phải dạng chống cộng triệt để và sống tại Việt Nam để đủ hiểu rằng không có bất cứ sự lắng nghe nào của cộng sản dành cho những người có xu hướng hạn chế quyền lợi của cộng sản. Ông NHL thích thì cứ thử, nhưng không ai tìm được tự do bằng cách tự nhốt mình vào cái lồng của đao phủ cả. Rồi ông Liêm nếu bây giờ tốt thì cũng sẽ biến chất để vinh thân phì gia, hoặc ông sẽ sớm bị đào thải… mà thôi. Ông ta mơ leo được lên cao trong bộ máy độc tài để tiến hành cải tổ thì đó là sai lầm lớn nhất của 1 đời người! Ông ta đang chơi với quỷ chúa mà. Giấc mơ của ông Liêm vĩ đại và hoành tráng đến như thế, các vị nào ghen à, muốn mơ thay ông Liêm à???

    Mỗi người có một ý kiến, lý tưởng riêng. Tôn trọng ý kiến khác biệt của họ cũng là một cách tôn trọng mình. Chửi rủa, khinh miệt lý tưởng của ông Liêm trước nhiều tình thế khó khăn của đất nước đã và đang xảy ra, nhiều vị đã hoàn thành xuất sắc phần việc của mình.

    Một cuộc tranh luận tử tế trên một trang web có uy tín như talawas không nên tồn tại sự nhỏ nhen tầm thường và thói ham thắng thua hèn mọn. Thiết nghĩ các vị bỉ lý tưởng ông Liêm cũng đã thỏa mãn. Thiết nghĩ các vị dùng triết lý lịch sử của nhân loại để đỡ cứt hộ ông Liêm cũng đã mệt. Tôi mong các vị dành thời gian và tâm huyết cho những bài viết có giá trị đóng góp cho nền dân chủ (trên bàn hội thảo tưởng tượng) của ông Liêm nói (hơi) riêng và của talawas nói chung.

  4. Lê Anh Dũng viết:

    Có phải Nguyễn Tâm Bảo “Tôi ủng hộ quyết tâm của Chính phủ trong việc phát triển điện hạt nhân, và khuyên họ không cần phải bận tâm đến những phản biện của giới trí thức, càng không cần phải hỏi ý kiến dân… Cứ ý mình mà làm thôi” (06/12/2009 lúc 2:43 sáng).

    là Nguyễn Tâm Bảo “Làm sao để phân biệt được những người có tinh thần dân chủ thực sự với những kẻ khoác áo dân chủ mà tâm địa độc tài?” và cũng là Nguyễn Tâm Bảo trích Adam Michnick “một xã hội tự do phải được xây dựng trên nền tảng của hòa hợp và hòa giải”?

  5. Hưng Quốc viết:

    Cảm ơn bác Phùng Tường Vân đã sửa giùm. “Rớt” chỉ có nghĩa là “rơi rớt”, còn “dớt” mới đúng.

  6. Hưng Quốc viết:

    Thanh Nguyễn đưa Bảo-Quốc-Du so với 80 cái “một chiều minh bạch”, hai vị kia thì không hiểu thế nào, chứ riêng tôi, con số 80 chưa nói lên điều gì cả. Lấy lượng mà “dọa” nhau thì không nên, Thanh Nguyễn!

    “Có loại cứt mùi thối um lên nhưng vẫn cứ nghĩ mình không phải là cứt!”

    Chính thế, chính là cái tôi đang nói đến!

    “cứt-chóp-đỉnh-cao” thiên hạ nấy sự thường, “cứt-rớt-có-chóp”, cái đấy mới là khó lắm thay! Mong thí chủ bình tâm mà suy xét.

    Quý lắm, quý lắm!

  7. Phùng Tường Vân viết:

    Thanh Nguyễn nói:
    17/12/2009 lúc 4:48 chiều
    “…Như vậy NTB quá hỗn.”

    Chính vì vậy mà hôm qua trong một PH, quá điên tiết tôi phải sử dụng một style có phần còn quyết liệt hơn cả Thương Sinh/Duyên Anh… nhưng rồi không gửi nữa, căn do là như thế này, sau khi đọc PH “Nỗi đau” (trong Cầm quyền và cầm tri thức – NHV) đọan nói về ông “Viện Sĩ” nọ, một người bạn trong nước có nhắn tôi đại khái rằng: Ông NHV đánh đến như thế là “trên cả tê tái” rồi, ông đấm với làm chi tàn nhẫn quá vậy v.v…, có suy nghĩ về lời ấy, nên bỏ nó đi đấy ạ.

  8. Ta Dzu viết:

    Tôi nghĩ NHL đang “thử” phương thức đấu tranh mới. Tôi nghĩ đây là một điều rất hay. NHL sẽ bị phê phán nặng nề bởi những người không đồng ý với anh, nhưng tôi nhìn thấy ở anh sự trung thực và quyết tâm dấn thân. Nếu anh và những người đồng ý với phương cách ấy có dũng khí, đảm lược và trí tuệ để “lộng giả thành chân”, biến những gì cs đang hô hào: tự do, dân chủ, độc lập, hạnh phúc… thành sự thực, chúng ta và dân tộc phải ủng hộ họ.

    Trong công cuộc đấu tranh hiện nay với csvn, chúng ta cần sử dụng mọi hình thức/phương thức đấu tranh khác nhau, tấn công từ nhiều phía để đạt mục tiêu cuối cùng: cs phải trả lại quyền tự quyết và sinh mệnh chính trị cho dân tộc.

    Trước đây hơn hai mươi năm, muốn xâm nhập VN, bao nhiêu tổ chức ở hải ngoại đã tốn khá nhiều xương máu và nước mắt, nhưng vẫn thất bại. Nay mọi chuyện đã khác. Còn nhớ, khi Hoa Kỳ chuẩn bị bang giao với VN, chúng ta mong chuyện đó đừng xảy ra. Nhưng, HK vì quyền lợi của họ, đã bình thường hóa bang giao với VN, mở ra một hướng đấu tranh mới cho chúng ta: mỗi năm cả trăm ngàn người về thăm quê, biến thành trăm ngàn cái loa “tuyên truyền” trong nước, làm cho dân ta ý thức hơn về quyền lợi của họ, thúc đẩy họ tự đứng lên đấu tranh với cs, đồng thời với trào lưu “giải cộng” ở cuối thập niên 80, dần dần ép cs bắt buộc phải cởi mở, và phần nào nương tay với những nhà đấu tranh dân chủ trong nước. Cũng vậy, trước đây chúng ta biểu tình mỗi khi có nghệ sĩ trong nước ra ngoài này trình diễn, nhưng cách này không hay bằng để họ ra rồi về “tuyên truyền” ngược lại, đã tỏ ra hữu hiệu hơn nhiều.

    Thế kỷ 20 là phong trào giải thực, cs đã thành công vì biết lợi dụng chiêu bài độc lập dân tộc và tinh thần yêu nước của dân Việt. Thế kỷ 21 là của tự do, dân chủ và nhân quyền, chúng ta hãy tận dụng mọi phương tiện khác nhau để đạt mục tiêu chung. Ai ở hoàn cảnh và thích hợp với phương cách đấu tranh nào, hãy khai thác cách ấy: Những người trẻ ở HK muốn đi vào chính trường Mỹ và sử dụng lá phiếu của họ để có thể ảnh hưởng đến chính sách của csvn, hãy tận dụng tối đa phương cách ấy; các nhà dân chủ trong nước, các tôn giáo, dân oan, thanh niên sinh viên VN trong nước hãy khai thác những bất công xã hội, tham nhũng của các viên chức chính quyền để đứng lên đấu tranh, mỗi ngày đòi thêm một chút quyền cho quần chúng; những Việt kiều về làm ăn trong nước hãy đòi hỏi csvn cởi mở hơn, cho dân chúng bỏ phiếu bầu chủ tịch ở cấp thấp nhất là làng xã, chỉnh đốn luật pháp cho công bằng hơn, phù hợp với tiêu chuẩn “toàn cầu hóa” hơn, nâng VN lên “tầm cao mới hơn”, kết chặt tình “hữu nghị” hơn với khối Asian, Úc, Hoa Kỳ, Âu châu để có thể hoá giải áp lực Trung Cộng, nhà báo VN hãy đòi hỏi được đi trên cả “hai lề”, nhóm “Việt kiều yêu nước” hãy vận động để mỗi khi công cán ở nước ngoài, hãy đến nói chuyện với cộng đồng VN hải ngoại, để chúng ta có cơ hội trực tiếp chất vấn và khuyến cáo họ v.v… CSVN không thể ngăn chặn “bánh xe lịch sử” đang lăn như họ từng nói. Làm thế nào để bánh xe lịch sử này lăn nhanh hơn là trách nhiệm của mỗi con dân Việt.

    CSVN đang “lú”, liệu chúng ta có đóng được vai trò “người chú khôn” không. Hãy thảo luận và tìm câu trả lời và tôn trọng ý kiến khác biệt của nhau, như các bậc tiền bối Phan chu Trinh, Phan bội Châu đã từng làm.

  9. Hưng Quốc viết:

    Nguyễn Ngọc Hòa muốn tôi thêm chữ [yêu/xứng đáng khoác áo] dân chủ vào sau những “đám cứt rớt” thì tôi cũng chẳng hà tiện gì mà không thêm vào, lời nói đâu mất tiền mua.

    Nguyễn Ngọc Hòa nghe chuyện này chưa, vì chuyện nghe đã lâu nên không nhớ gốc tích:

    “Con chuột nhắt một hôm buồn tình thở dài. Thế nào mà Bụt lại hiện lên, chẳng là ngài chán ngán loài người quá rồi, muốn trò chuyện với loài thú. Quen miệng ngài hỏi chuột nhắt: “Làm sao con khóc?” Chuột mới trả lời: “Con chán phải suốt ngày sợ mèo, đi đến đâu cũng sợ mèo, hay là Bụt biến con thành mèo đi.” Bụt vốn nhân từ, vả chăng biến hóa là nghề, phất trần gẩy nhẹ một cái tức thì chuột nhắt hóa thành một chú mèo nom rõ yêu. Cảm ơn Bụt, dợm bước chợt thấy cáo nhăm nhe liếm mép sau gốc cây. Són cả ra quần Mèo-Chuột nhắt quay lại xin Bụt biến thành cáo. Bụt cười hất nhẹ phất trần ra, Mèo-chuột nhắt hóa thành chú cáo lửa trông nức lòng gã thợ săn. Chưa kịp cảm ơn Bụt thì Cáo-Mèo-Chuột nhắt nom thấy bóng dáng hổ. Ái dà, hổ là chúa tể muông thú, sao ta lại không nghĩ đến ngay nhỉ. Nghĩ vậy chú ta lại quay lại xin Bụt để hóa thành Hổ. Tuy lái xe của Bụt có giục đi nhanh kẻo tối nhưng Bụt chưa chịu. Tất nhiên là Bụt không nỡ lòng nào từ chối, và thế là Cáo-Mèo-Chuột nhắt hóa thành Hổ trông oai phong lẫm liệt, lại còn gầm được nữa chứ. Hổ-Cáo-Mèo-Chuột nhắt lấy làm đắc ý lắm, nghênh ngang vào rừng “nhát ma” chim muông, chú đi đến đâu thì hươu, nai, lợn, gà, thỏ..dạt ra đến đấy. Bỗng nghe “ngoao ngoao..” rất gần của những chú mèo đang tranh ăn, Hổ-Cáo-Mèo-Chuột nhắt sợ quá, chạy vắt chân lên cổ. Tìm về chỗ gặp Bụt, may quá, đúng lúc lái xe của Bụt đóng cánh cửa con Bugatti Veyron cho Bụt để chuẩn bị lên đường. Hổ-Cáo-Mèo-Chuột nhắt nài Bụt, xin ngài cho con lại làm thân Chuột nhắt, chứ to lớn kềnh càng thế này, nhỡ ra..gặp mèo thì con sợ quá không biết chạy kiểu gì.

    Dĩ nhiên cái kết là “có hậu”, Chuột nhắt lại hoàn Chuột nhắt.”

    Tôi e rằng những nhân sĩ mà HNT có ý muốn trao cho “xứng đáng áo dân chủ” ấy cũng như con Hổ có trái tim Chuột nhắt mà thôi, trông vóc dáng có vẻ oai hùng đấy, gầm gừ cũng có vẻ khẩu khí đấy nhưng gặp “mèo” là cum cúp như phải gió thôi. Nếu HNT không tin, xin cứ thử “tiến cử” một vài vị, tôi sẽ gieo thử một “quẻ Âm-Dương” xem thế nào.

    Tái bút: “Cứt” là của Mao, “cứt rớt có chóp” là của dân gian Việt ta đấy, tôi không bịa. Vả lại, với những ví von về Nguyễn Hữu Liêm trong 2 bài của ông ta thì lối nói của tôi còn lịch sự chán.

  10. Phùng Tường Vân viết:

    … “chắc ông ta không biết ở VN có câu “cứt rớt còn đòi có chóp” (Hưng Quốc).

    Có nhiều phần chỉ là lỗi typo, nhưng cũng xin sửa lại cho đúng,”cứt dớt chứ không phải “cứt rớt”, “cứt rớt” thì không có nghĩa gì cả.

  11. @ Thanh Nguyễn:

    Ông/bà làm ơn “kiểm phiếu” lại cho nó công bằng và dân chủ một chút. Tôi chỉ mới nói tôi suy nghĩ gần giống ông/bà Tâm Bảo mà đã bị chụp ngay cái mũ tự phụ. Oan cho tôi ghê.

    (Học bác Đỗ K. đã nói thẳng anh Nguyễn Hữu Liêm là bạn chứ không phải bạn nhậu của ông), Tôi cũng là bạn nhưng chỉ là bạn café với NHL. NHL hoàn toàn có thể điện thoại hoặc email mắng tôi, như một người anh lớn, nếu cảm thấy không thoải mái.

    Thanh Nguyễn thật lo xa và có lòng với NHL!

  12. Thanh Nguyễn viết:

    @Nguyễn Tâm Bảo, Hưng Quốc và Trương Thái Du:

    Có ngót nghét gần 80 ý kiến (sau này có thể nhiều hơn), nhưng (hiện tại) chỉ có 3 ý kiến của NTBảo, HQuốc,TTDu là khác.
    http://www.talawas.org/?p=15051&cpage=5#comment-9682

    NHL nhận xét dân tộc Việt chưa trưởng thành, đó chỉ là một ý kiến. Nhưng NTB dùng điều đó để khẳng định mình, tức là NTB tự cho phép mình đạp trên đầu người khác để mà đứng. Như vậy NTB quá hỗn.

    NHL viết với lời lẽ hoa mỹ, mị dân nhưng không ngạo mạn xem thường người khác là cứt như Hưng Quốc. Như vậy HQ rất ngạo mạn.

    NHL tâm sự bằng lời lẽ thẳng thắn, bằng tình cảm thật không có thái độ tự phụ như Trương Thái Du. Như vậy TTDu rất tự phụ.

    Tôi nghĩ, NHL mặc dù bị chỉ trích nặng nề nhưng ông Liêm sẽ không cảm thấy thoải mái khi tự nhiên có ba cái khiên đỡ Bảo-Quốc-Du kể trên.

    Thiện tai, thiện tai!

  13. Trương Nhân Tuấn viết:

    Góp ý với anh Tâm Bảo, Trương Thái Du và Hòa Nguyễn về chính trị Đài Loan. Tôi nghĩ là nói về chính trị Đài Loan và nền dân chủ ở đây mà «nói ngang, trích ngang» thế này thì sẽ không ai thuyết phục được ai. Tôi chỉ có một vài ý kiến nhỏ về một vài dữ kiện mà các bạn có nhắc đến:
    @ với Nguyễn Tâm Bảo, anh viết thế này: Lịch sử đã chứng minh là không ít những “con cừu dân chủ” đã lộ nguyên hình thành những “con sói độc tài”. Ví dụ cụ thể là trường hợp Đài Loan: Chen Shui-bian là người hùng của phong trào dân chủ, sau đó trở thành tổng thổng Đài Loan. Cả hai vợ chồng bị buộc tội tham nhũng.
    Theo tôi thì anh Tâm Bảo không chứng minh được việc «con cừu dân chủ» thành «con sói độc tài». Vợ chồng ông Trần Thủy Biển bị buộc tội tham nhũng (và giả sử hai vợ chồng ông này có tham nhũng thật) thì cũng không thể chứng minh con cừu dân chủ Trần Thủy Biển biến hành con sói độc tài TTB.
    Về việc TTB bị kết tội tham nhũng theo tôi thì có nhiều điều rất mờ ám. Một thí dụ về việc «mờ ám»: ở VN không thiếu các vụ án mà người bị kết tội là do «giấu vũ khí trong hành lý» hay «tàng trữ, phân phối hàng quốc cấm (như bạch phiến)»… Ai cũng biết vũ khí hay bạch phiến là do công an bỏ vô hành lý của người muốn hại. TTB là cây gai trong mắt nhóm lãnh đạo Bắc Kinh cũng như nhóm Quốc Dân Đảng của Mã Anh Cửu hiện nay vì TTB chủ trương Đài Loan độc lập. Nên biết QDĐ là một chính đảng có chủ trương giống với đảng CS Trung Quốc nhiều điểm, nổi bật là: 1/ Suy tôn lãnh tụ (tức chủ trương độc tài) 2/ chủ trương một Trung Quốc. Trong khi đảng Dân Tiến của TTB: 1/ chủ trương dân chủ pháp trị và 2/ chủ trương «nhất biên nhất quốc» mỗi bờ một nước (từ năm 2002). Muốn hạ TTB chỉ có cách này là gọn nhất.
    Dầu sao thí dụ của anh Tâm Bảo cũng cho thấy tinh thần pháp trị của Đài Loan đã rất vững chắc, không ai có thể ở trên hay ở ngoài «pháp luật». Một thể chế dân chủ chỉ có thể đứng vững khi đã có một nền tảng pháp trị vững vàng trước.

    @ với anh Trương Thái Du: anh nói là anh có «ý kiến gần giống» như anh Tâm Bảo nhưng không viết ra được.
    Xin hỏi: Không biết là ý kiến này có là ý kiến con cừu con sói ở trên?

    @ với anh Hòa Nguyễn, anh viết: «Ông Trần Thuỷ Biển (TTB) đúng là người đầu tiên phá vỡ chế độ độc đảng ở Đài Loan bị áp đặt từ năm 1949, một thành tích cực kỳ to lớn cho nền chính tri dân chủ ở Đài Loan. Vì tuy ông Lý Đăng Huy, cũng là người gốc Đài Loan, làm tổng thống trước đó, nhưng vẫn là người của Quốc Dân Đảng do Tưởng Giới Thạch đưa ra đảo từ Hoa Lục.»
    Theo tôi thì chính Lý Đăng Huy mới là người đã chuyển hóa Đài Loan từ độc tài sang dân chủ, chứ không phải Trần Thủy Biển. TTB chỉ hưởng «di sản» của LĐH mà thôi.
    Hy vọng sẽ trở lại với một bài viết đầy đủ về Đài Loan.

  14. Thanh Nguyễn viết:

    @Hưng Quốc và người bạn “huynh-đệ”

    Đều là CỨT cả, vì vậy phải bốc mùi. Có loại cứt mùi thối um lên nhưng vẫn cứ nghĩ mình không phải là cứt! Cứ cho mình là đỉnh cao chói lọi!

    Cái này gọi là cứt-chóp-đỉnh-cao!

  15. Nguyễn Ngọc Hoà viết:

    Ông Nguyễn Tâm Bảo nói ra nghe có vẻ có lý vì thiếu cảm tính, nhưng thực chất là không biết mình nên đứng về phía nào, cho rằng sự lựa chọn chính trị đó là “sự chuyển hướng “through the corridors of powers””. Nhưng chính ông đang phân vân, không biết nên ủng hộ Nguyễn Hữu Liêm hay không, ông hỏi: “Làm thế nào để phân biệt …”, “Lịch sử đã chứng minh …”, ví dụ: “hôm nay ông A dân chủ, hôm sau lại đã khác, và ông B thì ngược lại”.

    Nếu ông Nguyễn Tâm Bảo không phân biệt được phải trái, nhìn ra bản chất của một thể chế chính trị, thì hãy cứ chờ đợi vậy, một ngày nào đó người cộng sản sẽ trở thành dân chủ và người dân chủ sẽ trở thành cộng sản. Trong trường hợp Việt nam, ông Nguyễn Tâm Bảo có thể yên tâm, người cộng sản Việt Nam sẽ trở thành dân chủ, nếu người cộng sản phương Bắc có dân chủ trước họ.

    Nhưng tạm thời, ông Nguyễn Tâm Bảo cũng đi đến được điểm kết, đó là không có gì quý hơn chủ nghĩa thực dụng và cơ hội: “tương lai Việt Nam nằm trong tay những người cộng sản đang nắm quyền”, và ông an tâm: biết đâu đây lại là cách lựa chọn hay nhất của Nguyễn Hữu Liêm và những người sáng suốt khác?

    Còn những tiếng nói trên talawas phản đối sự lựa chọn đó, ông nhanh chóng chụp cho cái mũ đã cũ rích, rách nát: “[t]ức là, nếu anh không chống cộng, nhất định là anh thân cộng”, và trở nên “bi quan” trước những lề thói tranh luận thắng thắn, đôi khi đau rát này. Nếu cần bi quan, tôi có thể sẽ “bi quan” trước những quan điểm thực dụng của ông và của những người có quan điểm giống như ông, khi đứng trước một sự lựa chọn quan điểm đạo đức, chứ không chỉ là một sự lựa chọn chính trị giống như Nguyễn Hữu Liêm.

    Hưng quốc lại mỉa mai cho rằng chỉ nhìn thấy những “cái tôi xấu xa” không xứng đáng khoác áo dân chủ, và sẵn sàng sử dụng ngôn từ của một “Mao Đại Nhân” dành cho những kẻ nằm dưới hố? Dân chủ hãy ngủ yên (và HQ hãy ngủ ngon), chờ ngày có được những “cái tôi tốt đẹp và xứng đáng” làm hài lòng HQ.

1 4 5 6 7
  • talawas - Lời tạm biệt

    Nói lời chia tay sau 9 năm tồn tại, chúng tôi thiết tha hi vọng vào sự ra đời của những mô hình báo chí và truyền thông mới, thực hiện bởi những người được trang bị những khả năng và phương tiện mà chúng tôi đã không thể có, với cùng một nhiệt thành phấn đấu cho một nền báo chí tự do cho Việt Nam... đọc tiếp >>>

  • Phản hồi mới nhất của độc giả

    talawas blog: Cảm ơn tất cả! Tạm biệt và mong ngày ...
    Trung Thứ: Trích: „Ngoài ra, việc duy trì nhóm khởi...
    Hà Sĩ Phu: LỜI TẠM BIỆT: Buông lơi “một...
    Phùng Tường Vân: Dục Biệt Nhung Dục (Trung Đường) có ...
    Hoài Phi: Chỉ còn vài phút thôi là talawas chính th...
    Hà Sĩ Phu: @ixij Bạn ixij đã gõ đúng chỗ tôi c...
    P: Kính gửi hai bác Lê Anh Dũng và Trung Thứ...
    Hoangnguyen: Không biết những dòng chữ này còn kịp ...
    Trần Quốc Việt: Dear Talawas, Thank you! You're gone now but I ...
    Nguyễn Ước: Xin lỗi. Tôi hơi bị nhớ lầm vài chữ t...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Thời giờ cũng đ...
    Trần Quốc Việt: Hành trang rời Talawas: Live Not By Lies ...
    Hoà Nguyễn: Qua bức thư hết sức nhã nhặn, lịch s...
    Trần Việt: Ôi, nếu được như bác Hữu Tình hình du...
    ixij: Không được tham gia trả lời 3 câu hỏi ...
    Lâm Hoàng Mạnh: Đốt Lò Hương Cũ. Mượn thơ của Th...
    P: Cũng xin góp thêm một bài mới biết :D ...
    Lê Tuấn Huy: Xin gửi anh VQU, TV và những người quan t...
    Khiêm: Cảm ơn nhà văn Võ Thị Hảo đã thực hi...
    Phùng Công Tử: Bị bắt cũng đáng! Vào blog của CoigaiDoL...
    Phùng Công Tử: Nô lệ của văn hóa Trung Quốc: Đi hỏ...
    classicalmood: Bài viết có một số điểm tích cực nh...
    Thanh Nguyễn: Đọc những con số thống kê trong bài vi...
    Phùng Tường Vân: Vĩ Thanh tiễn chị Hoài Thế sự mang ...
    Tiêu Kiến Xương: ĐBA mượn lời ông bác nông dân: "Nói gì...
    dodung: "Sóng lớp phế hưng coi đã rộn......
    Camillia Ngo: Chín năm, một quãng đường dài, Bóng ng...
    Camillia Ngo: Một dân tộc u mê, hèn kém tột độ mớ...
    Thai Huu Tinh: Thưa các bác Trần Việt, Quốc Uy, Tuấn H...
    Phùng Tường Vân: " Thứ nhất, nói mọi thứ đều thối ná...
    Nguyễn Ước: Tôi không vào được Phản hồi bên bài C...
    Tôn Văn: Tiếp theo „Lời tạm biệt“ Câu hỏi...
    Trần Việt: Công bằng mà nói một cách ngắn gọn, Gs...
    Phùng Công Tử: Và gần đây tôi cảm thấy hơi phiền hơ...
    Bùi Xuân Bách: Việc talawas ngừng hoạt động tuy có là ...
    Nguyễn Chính: Gửi chị Phạm Thị Hoài và Ban Biên tập...
    Lê Tuấn Huy: Việc cảnh giác, tôi đã nói đến. Tôi t...
    vuquocuy: - Tác giả Lê Tuấn Huy đã phát hiện rấ...
    Hạnh Đào: Hơn tuần nay, tôi ngần ngại không muốn ...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Lê Anh Dũng: Bravo ý tưởng tuyệt vời của Arthur, ...
    Thanh Nguyễn: Chào chị Hoài, Cảm ơn tâm huyết và nh...
    Thanh Nguyễn: Cảm ơn ý kiến của anh Hoàng Ngọc Tuấn...
    Hà Minh: Cuộc vui nào cũng phải đến lúc tàn, (al...
    P: Xin có lời cảm ơn gửi đến những ngư...
    Nguyễn Đình Đăng: Tôi lợi dụng chính phản hồi của mình ...
    Arthur: Có nên đề nghi BBT Talawas chơi/hát lại b...
    Phùng Tường Vân: Tôi xin kể thêm truyện này, nghe cũng lâu...
    Hà Sĩ Phu: @ Nam Dao Đây là bài “bình thơ chơi” v...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Cám ơn bác về nhã...
    Trần Việt: Đồng ý với ông Lê Tuấn Huy. Tuy chỉ c...
    Trầm Kha: CÓ THẾ CHỨ! THẾ MỚI 'TIỀN VỆ' CHỨ!...
    Phùng Tường Vân: Hết xảy ! (http://www.talawas.org/?p=26665#co...
    Hoàng Ngọc-Tuấn: Xin thông báo cùng quý vị: Để tiếp n...
    Dương Danh Huy: Cảm ơn bác Phùng Tường Vân và Lâm Hòan...
    Phùng Tường Vân: Đôi lời thưa thêm với bác D.D.Huy, Xin...
    chuha: Mỗi người có một "gu" ăn phở. Riêng t...
    Trương Đức: "Chị Hoài ơi, chị Hoài ơi Niết Bàn nà...
    Phùng Tường Vân: Thưa Bác Dương Danh Huy Xin vội vã trìn...
    Dương Danh Huy: À, có điều tôi muốn nhắc các bác: K...
    hlevan: “Le coeur a ses raisons que la raison ignore” ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Lâm Hòang Mạnh &...
    Phùng Tường Vân: CẨN BẠCH Nhận biết được giới hạ...
    Le Van Hung: Thử lướt qua các trang web Việt Nam, chún...
    Đinh Minh Đạo: Tin TALAWS sẽ ngừng hoạt động làm tôi n...
    Lê Quốc Trinh: Cám ơn tác giả Phạm Hồng Sơn, Nếu c...
    Le Van Hung: "Giáo dục, giáo dục và giáo dục (có l...
    classicalmood: Vậy thì quyết định đóng cửa Talawas, n...
    VanLang: "Merda d’artista" vẫn đang được trưng b...
    Khiêm: Bác Phùng, Một người quen cho biết xếp...
    Nguyễn Đăng Thường: Đập phá & xây dựng “Đạp đổ t...
    Tonnguyen147: Bác Phùng Tường Vân, Người ta không ...
    Hoà Nguyễn: Hôm nay có tin đại biểu Quốc hội Việt...
    Hoà Nguyễn: Báo Người Việt hôm nay đăng toàn văn l...
    Trung Nu Hoang: @ Tạm Biệt talawas. Với lòng quý mến ...
    Tonnguyen147: Bác Trung Thứ và các bác ơi, Chủ Nh...
    VanLang: Đầu thập niên 90 Việt Nam lạm phát phi ...
    Nam Dao: Trình với cả làng Thể ý Trưng Nữ Ho...
    Lâm Hoàng Mạnh: Nâng cốc, cụng ly ... hết váng đầu Nh...
    Hoà Nguyễn: Cứ tưởng nếu khách ngồi bàn chuyện ho...
    Nam Dao: Anh thân mến Quí trọng những việc an...
    Thanh Nguyễn: Talawas trước giờ lâm chung mà vẫn đau ...
    Phùng Tường Vân: Chiếc Cân Thủy Ngân ..."Cứ xét theo ...
    Trung Nu Hoang: Nếu nhà văn Phạm Thị Hoài và BBT Talawas...
    Bắc Phong: bác bị váng đầu thèm uống rượu cứ ...
    Lê Thị Thấm Vân: Ngân trong "là con người", một trích đo...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Tôi xin chia sẻ thê...
    Canuck: Bác Nguyễn Phong, Tui thấy đây là vấn...
    Nguyễn Đình Đăng: Bravo! Như một minh hoạ cho bài này mờ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Tôi đã set up hai...
    Phùng Tường Vân: @Nguyên Phong (http://www.talawas.org/?p=26665#c...
    Nguyễn Phong: Tôi thấy các bác hơi lạc quan và ảo tư...
    Thuận: Chỉ còn ít giờ nữa, Talawas sẽ đóng c...
    Trương Đức: "Nửa ấy… “nói chung là”: nửa dưới...
    Trầm Kha: talawas ơi! oan ức quá! Oan ức quá! Em ...
    Canuck: Tui cám ơn Ban Chủ Nhiệm, Ban Biên Tập Ta...
    Trầm Kha: bác vạch lẹ quá! em há hốc hà lá nho ...
    Trầm Kha: thường thì bác Thường siết... hết bế...
    pham duc le: Tôi đồng ý với bạn Nguyễn Phong, nhưng...
    booksreader: Au plaisir de vous revoir, "một mô hình hoạt...
    Bach Phat Gia: Tôi là độc giả của talawas đã mấy nă...
    Lề Trái: Trong việc tẩm bổ chỉ xin Gia Cát Dự đ...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trầm Kha, bác Đào Nguyên, Xin ...
    Lê Thượng: Nói rằng "So với thảm họa môi trường ...
    Anh Dũng: @1mitee: 1. Muốn SỐNG tới mức "cụ" nh...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng "...phải nghe lời cái dạ dày,...
    Trầm Kha: “Khi cầm cuốn Kinh thánh, tôi đọc với...
    Đào Nguyên: @ bác Nguyễn Phong Tôi đồng thanh tương ...
    Hoà Nguyễn: Sau chuỗi cười khá thoải mái do ông Gia ...
    1mitee: @Anh Dũng "Cả ông Marx, ông Hồ Chí Minh,...
    Bùi Văn Phú: Bạn Trung Nu Hoang ơi, Bạn có khả năng...
    Thái Hữu Tình: Bài vừa mới ra lò, mấy anh (cả mấy ch...
    Canuck: Trong đời tui, có 3 lần / hoàn cảnh xảy...
    Phùng Tường Vân: Lời đề nghị khẩn khoản của tôi Nh...
    Thái Hữu Tình: 1/ Bài nghiên cứu này của ông MTL càng ch...
    Nguyễn Phong: Thực ra ở hải ngoại hiện nay thì có m...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: 1. Cái bạc triệu (VNĐ) c...
    Dương Danh Huy: Bác Hòa Trước hết tôi cảm ơn về l...
    Louis: Trong phút giây chia tay người tình ảo, b...
    Đào Nguyên: Từ lâu ngưỡng mộ bác, biết bác thích ...
    Trầm Kha: Ha ha ha! Bác Trương Đức ơi, Bác "đả t...
    Lê Quốc Trinh: LÊ QUỐC TRINH - LỜI GIÃ BIỆT Thân m...
    vantruong: Thôi thì trước khi giải tán tụ tập tal...
    Đào Nguyên: @Anh Dũng "... - Không có đủ sản phẩm ...
    VietSoul:21: Tôi không nghĩ tài chánh là vấn đề (ch...
    Hoàng Trường Sa: Talawas ơi Ta giã biệt em Như giã từ cu...
    Hoàng Trường Sa: Bauxite Việt Nam: hãy cứu ngay chữ tín! (...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: Thực ra Marx có nói, nói n...
    Lâm Hoàng Mạnh: Chỉ còn vài 28 giờ, Ta Là... Gì sẽ ngh...
    Le Van Hung: Kính thưa các Anh Chị, Từ trước đế...
    Phùng Tường Vân: Bi giờ sắp đến giờ lâm biệt Xin Gia T...
    Hoàng Trường Sa: EM ĐI RỒI Em đã đi rồi thế cũng xong...
    Nguyễn Đăng Thường: Chia tay phút này ai không thấy buồn? Nh...
    Trung Nu Hoang: Tôi cũng có nghe kể chuyện một "học gi...
    peihoh: Tôi không được hỏi ba câu hỏi của tal...
    peihoh: Anh Lại Văn Sâm ơi! Dịch giùm câu này: "...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng Mác nói nhiều về lợi nhuận,...
    Hoà Nguyễn: Ông Huy viết : Điều tôi nói hoàn toàn kh...
    Trương Đức: Đọc cái câu này: "2030: định mệnh đã ...
    Đào Nguyên: Tôi cũng có đọc những câu chuyện với ...
    Camillia Ngo: Nguyễn Khoa Thái-Anh nói "Vũ Huy Quang là m...
    Dương Danh Huy: Bác Hoà Tôi cũng thấy thú vị khi đọ...
    Thanh Nguyễn: Giữa cái lúc "dầu sôi lửa bỏng" thế n...
    Thanh Nguyễn: Nếu vì lý do tài chính mà talawas đóng c...
    Thanh Nguyễn: Oh, Thank you Trầm Hương! We all have our h...
    Hà Minh: Một truyện ngắn quá hay, cảm ơn tác gi...
    Nguyễn Việt Thanh: Trên Talawas bộ cũ, có lần nhà văn Phạm...
    Anh Dũng: Ông Đào Nguyên nói đến "duy lợi". Nhưng...
    Hoàng Trường Sa: BRING ME HAPPINESS Đừng đi Đừng đi Đ...
    Lê Anh Dũng: (tiếp) Nhưng chính nhờ Tin Lành VN như...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Trong cảnh talawas ch...
    Đào Nguyên: Lời ông Vũ Huy Quang làm tôi nhớ tới l...
    Đào Nguyên: @ Nguyễn Khoa Thái Anh Trước khi chiéc thu...
    Trương Nhân Tuấn: Trích : « Người Việt hải ngoại vẫn th...
    Hoàng Trường Sa: Bô xít Việt Nam : Truyền thông Mỹ sắp n...
    khonglaai: Không ngờ anh Bách còn giỏi cả tiến...
    khonglaai: Nếu có giải thưởng talacu thì tôi ti...
    Phùng Tường Vân: Chúc nhau chân cứng đá mềm Chúc nhau an ...
    khonglaai: “Khi nói chuyện với mình họ chỉ nhìn ...