talawas blog

Chuyên mục:

Thận Nhiên – “Thơ đến từ đâu”: Biên tập hay kiểm duyệt?

13/12/2009 | 6:00 sáng | 40 Comments

Tác giả: Thận Nhiên

Category: Văn học - Nghệ thuật
Thẻ: >

Những vấn đề xoay quanh việc xuất bản cuốn sách Thơ đến từ đâu được quan tâm và trao đổi trên diễn đàn talawas giữa nhiều người trong những ngày vừa qua.

Tôi là một người trước kia có tham gia vào một bài trong loạt bài phỏng vấn Thơ đến từ đâu trên talawas (5.7.2006). Sau đó, anh Nguyễn Đức Tùng đề nghị tôi cho anh in lại bài này trong một cuốn sách cùng nhan đề sẽ xuất bản trong nước, tôi đồng ý cho in lại, với điều kiện là phải giữ đúng y như nguyên bản trên talawas.

Sau một thời gian, anh Tùng gởi lại cho tôi, cũng như các nhà thơ khác có mặt trong sách, bản chính thức đã được biên tập từ nhà xuất bản. Trong bản này, họ (NXB) đã bôi đỏ (đề nghị cắt bỏ) một đoạn — nguyên là trọn bài thơ “Những đứa trẻ sau hồi chuông nửa đêm” của nhà thơ Nguyễn Tôn Hiệt — như sau:

Nguyễn Ðức Tùng: Xin cho nghe một bài thơ của một nhà thơ VN khác đương thời mà anh thích nhất hay nhớ nhất. Xin nói về bài thơ ấy.

Thận Nhiên: Tôi xin trích lại và giới thiệu một bài thơ trên website tienve.org {tên website này bị ban biên tập NXB viết tắt thành TV-TN, chẳng biết có nghĩa là gì?} mà mình thích theo yêu cầu của anh. Nhưng việc nói lên vì sao tôi thích nó thì rất dài dòng, xin để cho người đọc cảm nhận thì hay hơn. Nhưng tôi nghĩ nó “ngộ” hơn vô số những bài thơ khác mà bạn đã đọc.

Tôi không thể “nhớ” trọn một bài thơ nào của bất cứ ai khác. Vài câu thì còn nhớ được, nhưng cả bài thì không. Mà ngay cả thơ mình tôi cũng không thể nhớ cho đến nơi đến chốn. Tôi thường cảm phục những người có khả năng đọc thuộc làu những bài thơ của mình và của người khác. Tôi có cảm giác rằng một bài thơ mà bạn có thể dễ dàng thuộc làu là một bài thơ có thể hay vừa vừa nhưng không thể là một bài thơ kiệt xuất. Một bài thơ dễ được thuộc thường là một bài thơ ít có các yếu tố bất ngờ dành cho người đọc. Một người (nhà thơ) thuộc nhiều thơ có vẻ là người dễ tính trong cảm thụ.

{Và đây là hoàn toàn bị cắt:

“Sau đây là một bài thơ của Nguyễn Tôn Hiệt, trên diễn đàn Tiền Vệ.

Những đứa trẻ sau hồi chuông nửa đêm

Lũ trẻ con tập vở kịch sự tích Giê-su ra đời.

Cô giáo đọc cho chúng nghe Ma-thi-ơ 2:1-22.

Rồi đứa đẹp trai nhất làm Giô-sép,

đứa trắng trẻo nhất làm Ma-ri,

đứa nhỏ con nhất làm Chúa Giê-su hài đồng,

đứa thông minh nhất làm thiên sứ,

ba đứa da sậm màu làm ba vua từ Đông phương,

đứa cao lớn nhất làm vua Hê-rốt,

những đứa trịnh trọng thì làm những thầy tế lễ cả,

những đứa thích đánh nhau thì làm lính cho vua,

và tất cả những đứa còn lại thì làm trẻ con ở thành Bết-lê-hem.

Lũ trẻ con theo từng đoạn trong Ma-thi-ơ mà đóng kịch.

Kịch rất dễ đóng.

Hồi hộp nhất nhưng vui nhất là đoạn Giô-sép đem Ma-ri và hài nhi vượt biên sang Ai-cập.

Tất cả lũ trẻ con đều đòi cùng vượt biên nhưng không được phép.

Khó diễn nhất là đoạn lính của Hê-rốt lùng giết hết trẻ con ở thành Bết-lê-hem sau lúc nửa đêm.

Cô giáo không biết phải làm cảnh máu chảy như thế nào.

Tôi bảo cô giáo phát cho bọn lính những chiếc khăn quàng đỏ.

Khi chúng quàng vào cổ đứa trẻ nào thì đứa ấy ngã xuống chết như bị cắt cổ.

Đoạn ấy diễn ra thật rùng rợn. Từng đàn trẻ con cổ đỏ ối nằm ngổn ngang trên sân khấu.

Trong đêm văn nghệ Giáng Sinh, vở kịch diễn rất thành công.

Tất cả khán giả đều xúc động và vỗ tay ngợi khen nhiệt liệt.

Sau đêm diễn, lũ trẻ con cởi trả lại những khăn quàng đỏ.

Cô giáo bảo chúng cứ giữ lấy những khăn ấy để làm kỷ niệm.

Tôi bảo chúng đừng giữ làm gì, vì đó là máu của trẻ con bị lính của Hê-rốt cắt cổ.

Có những đứa cởi trả lại ngay, có những đứa nằng nặc giữ lấy.

Khi chuông nhà thờ rộn rã vang lên vào lúc nửa đêm, nước mắt tôi tuôn đầy trên má.

Tôi biết những đứa trẻ con giữ lấy khăn quàng đỏ sẽ bị lính của Hê-rốt lần lượt cắt cổ trong giấc chiêm bao.

Chắc không còn đứa nào thức dậy vào sáng hôm sau để mở những gói quà đầy đồ chơi và kẹo ngọt.

(Mùa Giáng Sinh 2004)”}

Tôi đọc sơ qua, thấy đề nghị cắt bỏ bài thơ cũng đáng tiếc, nhưng những ý quan trọng của mình trong bài phỏng vấn vẫn được giữ lại nên tôi đồng ý với bản đề nghị biên tập này. Tuy nhiên, vẫn chưa hoàn toàn tin tưởng lắm, tôi email cho anh Tùng:

“Hi Z.,

Neu bai phong van nay duoc in dung theo ban edited nay, nghia la TUYET DOI KHONG THE^M THA(‘T VA CA(‘T BO? – DU` CHI? MO^.T CHU+~ – thi toi dong y tham gia vao cuon sach ma ong dang lam, con neu khong dung nhu yeu cau nay, thi toi xin rut lui. Vay nghen. Cheers, TN”

Và anh Tùng trả lời:

“Hi Than Nhien,

Day la ban chinh thuc goi tu Nha Xuat ban. Vi vay neu chung ta cung dong y (tuc la NDT va TN) thi coi nhu xong ve phia chung ta.

Cam on TN nhieu nhe.

Chuc vui.”

Tôi mail thêm:

“Ong nen nhac lai voi ho ve dieu nay, nhu la yeu cau chinh dang cua nguoi tham gia vao cuon sach, bat ho cam doan dieu do thi rat tot. TN”[1]

Và cảm thấy khá yên tâm.

*

Hôm nay, cầm cuốn sách trên tay, đọc lại bài trả lời phỏng vấn của mình, tôi phát hiện rằng ngoài đoạn trích bài thơ “Những đứa trẻ sau hồi chuông nửa đêm” như đã dẫn ở trên đã bị cắt bỏ với sự đồng ý của tôi, thì còn có một câu trả lời bị cắt bỏ, và một câu bị sửa đổi làm nội dung hoàn toàn sai lệch và ngoài ý muốn của tôi. Những câu đó (tôi sẽ tô đậm cho độc giả dễ thấy) nằm trong đoạn được tôi dẫn ra sau đây đúng theo nguyên bản trên talawas và cũng đúng theo nguyên bản do nhà xuất bản gởi lại sau khi đã làm cái động thái được gọi là biên tập và tôi đồng ý, trước khi in:

Nguyễn Ðức Tùng: Thơ cần thiết cho ai?

Thận Nhiên: Thơ cần thiết cho tất cả những ai cảm thấy nó cần thiết trong một khoảnh khắc nào đó. Thơ cần thiết cho bà bán xôi có giấy gói xôi. Thơ cần thiết cho anh thất tình muốn có chỗ trút bầu tâm sự – thử tưởng tượng sau khi đọc một đoạn thơ, có thể anh sẽ quyết định tiếp tục nằm trên đường ray chờ xe lửa cán qua người hoặc đứng dậy đi về nhà, cách gì thì thơ cũng cần thiết. Thơ cần thiết cho chính trị gia để mê hoặc số quần chúng cả tin. Thơ cần thiết cho nhà kinh doanh in thêm chức danh thi sĩ trên danh thiếp để thấy mình sang hơn. Thơ cần thiết cho ca sĩ mơ mộng chiều hôm. Thơ cần thiết cho gái điếm muốn thấy mình trong sạch, tinh khiết hơn để tiếp tục làm điếm. Thơ cần thiết cho anh phỏng vấn tôi và tôi trả lời phỏng vấn anh cho qua một buổi chiều. Tóm lại, thơ cũng như bóng đá, nó có thể cần thiết cho toàn thể nhân loại và cũng có thể không cần thiết cho một ai cả…”

*

Nguyên bản là như vậy, nhưng trong cuốn sách Thơ đến từ đâu, ở trang 304, dòng 22 và 23, thì câu sau đây bị cắt bỏ hoàn toàn: “Thơ cần thiết cho gái điếm muốn thấy mình trong sạch, tinh khiết hơn để tiếp tục làm điếm.”

Và ở dòng 20, câu “Thơ cần thiết cho chính trị gia để mê hoặc số quần chúng cả tin bị sửa thành “Thơ cần thiết cho chính trị gia giúp quần chúng thêm tin tưởng“.

Nghĩa là ban biên tập đã sửa cho câu văn hoàn toàn ngược lại ý tưởng của tôi.

*

Thiết nghĩ, sự cắt bỏ và sửa đổi làm cho sai lệch và què quặt về nội dung của hai câu trên cũng đủ để nói lên đây là sự “biên tập” hay là sự kiểm duyệt.

Tôi không muốn bàn thêm về chúng, cũng như về “tài năng”, “lương tâm”… và những mỹ từ mà anh Nguyễn Đức Tùng đã ưu ái dành cho những người làm cuốn sách này.

Tôi thất vọng về sự xuất hiện của bài phỏng vấn mình trong cuốn sách, và sự cả tin và hào hứng nhất thời của mình. Và nhất là sự thất hứa tồi tệ khi nhà xuất bản không giữ đúng với bản đã biên tập, lại tự động cắt bỏ và sửa đổi nội dung văn bản lần thứ hai mà không có sự đồng ý của tôi.

Tôi cũng thấy rằng qua cuộc chơi chung này, sự sai biệt giữa nội dung cuốn sách và nội dung các bài phỏng vấn đã tiết lộ rất nhiều vấn đề quan trọng trong sinh hoạt văn học Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Sự xuất hiện của cuốn sách cùng với những vấn đề đi theo nó không dưng trở nên là cái cớ ngẫu nhiên, nhưng cần thiết, để chúng ta mổ xẻ xem xét chúng thấu đáo. Tôi sẽ trở lại với những vấn đề này trong một bài viết khác.

Sài Gòn, 10/12/2009

© 2009 Thận Nhiên

© 2009 talawas blog


[1]Vì sự sáng tỏ vô cùng cần thiết của vấn đề đưa ra nên tôi buộc lòng phải công bố các e-mail riêng giữa mình và anh Nguyễn Đức Tùng.

Bình luận

40 Comments (bài “Thận Nhiên – “Thơ đến từ đâu”: Biên tập hay kiểm duyệt?”)

  1. Tôi vừa đọc xong bài Thận Nhiên, những đoạn về Thơ cần thiết cho chính trị gia, gái điếm, kể ra NXB để nguyên cũng không sao. Nhưng đã in rồi Thận Nhiên nói tới mức ấy, tôi cũng buồn.

    Ở nước ngoài thì tự do thật, mà xét đúng nghĩa bởi vì anh tự do nói chuyện đất nước anh, không ai làm khó dễ đối với anh. Giả sử anh nói đến thâm cung bí sử của quốc gia mà anh nhập tịch, chắc cũng không dễ dàng gì. Còn trong nước còn bao nhiêu thứ ràng buộc khác. Mình nghĩ được như yêu cầu 100% thì ai chẳng muốn, nhưng 70, 80, 90 cũng là tốt, từ đó mới thức tỉnh cuộc đời này, khơi dậy con người làm cái gì đó tốt lên. Vô lẽ không được 100% thì ngồi im sao?

    Hãy để khách quan lên tiếng. Tôi thấy không loại trừ đố kị, thiếu tôn trọng lẫn nhau trong giới chúng ta. Đó là điều đáng buồn nhất.
    Thay vì anh báng bổ người làm sách, đáng lẽ ra anh động viên họ. Anh cứ việc nêu ra nguyên bản của tôi thế này, họ xóa đi, thêm vào thế này, thật lỗi đâu tại họ, đó là thời thế. Đau lòng cho tất thẩy chúng ta.

    Nếu góp ý như vậy thì nhà chức trách cảm thấy sợi dây ràng buộc của mình gây sự phản ứng dây chuyền. Lỗi tại ai đã rõ.

    Sự tâm huyết của Nguyễn Đức Tùng dành cho chúng tôi, cho văn học Việt Nam, cho sự bao dung, ai cũng biết.

  2. Tôn Thất Thái Dương viết:

    Theo dõi vụ “Thơ đến từ đâu” này từ đầu đến giờ, tôi thấy Khải Minh thay đổi phản ứng liên tục bất cần sự hợp lý, phải trái. Bây giờ mới biết là ông ta làm vậy để chống đỡ cho ông Nguyễn Đức Tùng.

    Ông Khải Minh thú nhận với thi sĩ Thận Nhiên: “Kỳ TĐTĐ xuất bản này, Nguyễn Đức Tùng và tôi đoán là sẽ có nhiều phản ứng cực đoan nên mới bỏ giờ lên đây biện giải mong mọi chuyện được êm đẹp thôi.”

    Nhưng ông Khải Minh đâu có biện giải gì cho đàng hoàng. Ông ta chỉ nói lấy được, nói bừa, bất cần cả lòng tự trọng.

    Tôi vừa có nhận xét về vuvan http://www.talawas.org/?p=15134&cpage=1#comment-9455 và Dong http://www.talawas.org/?p=15134&cpage=1#comment-9463

    Tôi thấy họ biểu lộ một tầm đạo đức và lòng tự trọng thấp đến hết mức, có thể nói là không còn biết đạo đức và lòng tự trọng là gì. Tôi tự hỏi phải chăng đây là hậu quả nhãn tiền của nền giáo dục thảm hại của nước CHXHCNVN Độc lập – Tự do – Hạnh phúc?

    Không biết ông Khải Minh sang Canada hồi nào mà tính cách của ông rất giống với các ông vuvan và Dong. Lại còn thêm cái màu da của con tắc kè nữa. Hay chỉ vì để “biện giải” cho một điều sai lầm tồi tệ của ông Nguyễn Đức Tùng mà ông Khải Minh phải đánh đổi cả lòng tự trọng của mình?

  3. Nhỏ Thanh viết:

    Đọc qua đọc lại mấy phản hồi
    Chợt thấy thì ra vẫn có người
    Ngậm đắng nuốt cay đồng tình với
    Độc tài vì chỉ để được “in”

    Bây giờ thì nhiều người hiểu nôm na “in” có nghĩa là cho vào, nghĩa là fuck rồi. Nhưng kiểu này có fuck được thì cũng chẳng sung sướng gì.

    Buồn!

  4. Khải Minh viết:

    Tôi muốn NXB Lao Động in một mẫu giấy nhỏ đính chính sự sửa đổi theo yêu cầu của Thận Nhiên như những nhà xuất bản Tây Ta vẫn làm khi xảy ra hiện tượng này.

    Hoặc có phương tiện hơn thì in luôn nguyên văn trên đây của TN. Tôi tin là quần chúng dù cả tin (khờ khạo) cũng sẽ có khả năng suy xét có đáng hay không.

    Thận Nhiên à,

    Bài văn đó rất ba phải hoặc huề vốn rặt kiểu:

    Thơ cần thiết cho kẻ tốt để họ tốt
    Thơ cần thiết cho kẻ xấu để họ xấu.
    “Thơ cần thiết cho gái điếm muốn thấy mình trong sạch, tinh khiết hơn để tiếp tục làm điếm.”

    Đúng không? Nếu không đúng thì xin Thận Nhiên giải nghĩa thêm.

    Còn câu

    “Thơ cần thiết cho chính trị gia để mê hoặc số quần chúng cả tin“.

    và được in là

    “Thơ cần thiết cho chính trị gia giúp quần chúng thêm tin tưởng”

    Cả hai câu này đều không đạt. Câu gốc thì rối nghĩa với từ “số” và cái đuôi “cả tin”. Câu sửa thì rối nghĩa với động từ “giúp”

    Nhưng Thận Nhiên bảo là biên tập hay kiểm duyệt hòan tòan ngược lại ý thì chưa chắc. Thứ nhất, nó không đắt khi dùng “mê hoặc” với “cả tin”. Thứ hai nó có ý khinh chê quần chúng là khờ khạo (và họ sẽ hiểu tác giả tự xưng là thông thái).

    Nếu chưa rõ nữa thì thử dịch sang tiếng Anh hoặc Pháp xem nó có hòan tòan ngược ý hay không?

    Câu của Thận Nhiên:

    “Thơ cần thiết cho chính trị gia để mê hoặc số quần chúng cả tin“

    Tiếng Anh thì qúa dễ, bồi thử tiếng Pháp bình dân học vụ:

    Quant aux politiciens, la poesie est necessaire pour ensorceler un nombre des gens credules.

    Câu được in:

    “Thơ cần thiết cho chính trị gia giúp quần chúng thêm tin tưởng“.

    Quant aux politicienx, la poesie est necessaire pour susciter (gagner) plus de confiance chez les gens.

    Có đáng gì không Thận Nhiên? Nhất là chúng ta còn nhiều cơ hội, phương tiện và thời gian để phản đối trực tiếp độc tài kiểm duyệt chứ không phải phản đối những người thi hành kiểm duyệt. Bài học chiến tranh chưa ráo máu với những người lính, người bộ đội vô tội nên áp ứng dụng xíu xiu vào việc này.

    Phần tôi, tôi coi đây là cơ hội thách thức hay đối mặt với kiểm duyệt chứ không phải với người thi hành kiểm duyệt. Nếu nghi ngờ chỗ nào bị kiểm duyệt thì tôi đã viết bài khác cùng ý tưởng phòng khi bị sửa hòan tòan ngược lại ý mình và bị mọi người hiểu lầm hay chụp mũ thì mình còn có chỗ trả lời. Tôi coi chuyện kiểm duyệt là rất nhỏ và tế nhị như Azit Nezin đã nói: Họ làm việc của họ và tôi làm việc của tôi.

    Năm thời mười họa km này mới trèo lên mạng. Kỳ TĐTĐ xuất bản này, Nguyễn Đức Tùng và tôi đóan là sẽ có nhiều phản ứng cực đoan nên mới bỏ giờ lên đây biện giải mong mọi chuyện được êm đẹp thôi. Sau vụ Thận Nhiên này, tôi nghĩ mọi người đã thông qua phần xuất bản. Nếu không có gì nữa thì coi như “sứ mạng 1” của tôi đã hòan tất.

    Vài dòng chia sẻ qua một chuyện chẳng đáng với TN.

    Khải Minh

  5. Tôn Thất Thái Dương viết:

    Ý kiến của vuvan http://www.talawas.org/?p=15134&cpage=1#comment-9455Dong http://www.talawas.org/?p=15134&cpage=1#comment-9463 biểu lộ một tầm đạo đức và lòng tự trọng thấp đến hết mức, có thể nói là không còn biết đạo đức và lòng tự trọng là gì.

    Phải chăng đây là hậu quả nhãn tiền của nền giáo dục thảm hại của nước CHXHCNVN Độc lập – Tự do – Hạnh phúc?

  6. Trà Đoá viết:

    Tôi chưa bao giờ ngạc nhiên nếu chính quyền cộng sản Việt Nam cắt thơ, sửa lời, cắt… chim hay cắt cổ ai đó. Vì họ là vậy, luôn là vậy, chẳng đổi khác gì từ khi họ xuất hiện trong lịch sử Việt Nam đến nay. Tôi chỉ ngạc nhiên sao vẫn có những kẻ, sau bao nhiêu biến cố xảy ra, mà vẫn giữ cái niềm tin ngây thơ về họ, về một khả năng mà họ không có. Sự hiện diện của họ cho đến ngày hôm nay (và có thể mai sau nữa), những cách hành xử của họ, sự tự tin của họ trong những hành vi xảo trá, giúp tôi nhận ra một sự thật rằng: “Những người cộng sản Việt Nam có thể sống dai, sống tốt, sống sung túc, danh tiếng vang lừng, và con cháu họ cũng được như vậy, mà chẳng cần đến những thứ được gọi là NHÂN PHẨM, DANH DỰ, TỰ TRỌNG…”

    Tôi chỉ thấy tội nghiệp (hay có khi là nên mừng?) cho những ông như: Nguyễn Hữu Liêm hay Nguyễn Đức Tùng. Những người này tưởng “thoát” rồi mà vẫn không chịu thoát.

  7. voteo viết:

    Chào ông thi sĩ Thận Nhiên;

    Gần 10 năm không gặp, sau ngày hai chúng ta đi xem sexy “cởi chuồng hiện đại” trên đường Hasting ở Vancouver, Canada. Tôi cũng không viết từ đó vì “tai nạn giao thông” trên cái thế giới văn chương vừa thân thương vừa bẩn thỉu này!

    Không biết, ông có biết Tết năm rồi, ông nhà thơ Đỗ Quyên có đem về VN cuốn tiểu thuyết giả tưởng (Tôi tạm gợi Tựa với ĐQ) ĂN TÓC. Ông thi sĩ yêu mến của chúng ta ôm đứa con vừa đẻ, chạy xôn xao từ Sài Gòn ra đến Hà Nội đến 3, 4 nhà XB mà cuốn sách vẫn không được in!

    Lý do, là… cũng bị tai nạn như các ông!

    “Để chúng tôi biên tập giùm các anh nhé!”

    Tôi “meo meo” với ông ĐQ, “nếu vậy, ông đem qua bên này in quách, cho khỏi rắc rối mà còn mang tiếng nhờ vả!”

    Nhưng mà, tôi nghĩ, hình như việc này ông TNhiên cũng biết, vì ĐQ có ghé SGòn thăm ông? Nếu vậy (nếu đã biết) tại sao, lần này ông lại sập bẫy?

    Đó là tại ông!

    Chúng ta, nên biết rằng dù bất cứ hình thức nào, dù từ bạn bè văn chương (bên ngoài) giới thiệu đến các bạn bè văn chương (bên trong) là: Họ thành thật và dễ mến v.v… Tuy nhiên, nồi cơm vẫn là cái nồi cơm! Tình văn nghệ ở Xã Nghĩa nó nhỏ hơn… cái nồi cơm, khi mà người ấy phụ thuộc vào nó!

    Nhân tiện qua comment của ông Vũ Quang Khải, có nhắc đến 2 ông Trung Trung Đỉnh và ông Nguyễn Trọng Tạo, tôi cũng góp ý luôn.

    Tôi đọc bài đầu tiên của ông NTTạo bàn về… biên tập ở trong nước, tôi đã thấy ở ông sự không trong sáng về lối lập luận cù nhằng, rồi đọc thêm bài 2, tôi thấy, thôi khỏi phải bàn!

    Cuối năm 2008, ông NTTạo có qua nơi tôi cư ngụ dự ra mắt sách (do ông Nguyễn Đức Tùng mời), tôi có gặp ông. Tôi có đến chào: “Có đọc thơ ông, rất hân hạnh!” Ông ấy bảo: “Thơ tôi có mặt khắp trên ‘net’ ấy”. Tôi hết hồn, cụp tai đi ngay!

    Sau đó nửa năm, đến lượt ông Trung Đỉnh Đỉnh sang Vancouver (chỉ nghe đồn, cũng do ông NĐTùng mời), một ông bạn nhà thơ rủ tôi đến thăm. Tôi nói: “Tôi sợ mấy ông nhà thơ, văn XHCN lắm rồi!”

    Như tôi đã nói ở trên, về “sự cố” của thi sĩ ĐQuyên, hẳn 2 ông thi sĩ Thận Nhiên và Nguyễn Đức Tùng chắc chắn rằng đã biết tường tận, tỏng tòng tong, mà vẫn “ngang nhiên” đi theo vết xe cũ, là điều làm tôi khó hiểu.

    Tôi nghĩ chỉ có 2 ông ấy hiểu mà thôi! A men!

    ps/ Tôi còn giữ 4 câu thơ của ông TNhiên tặng, sẽ đem xài sau này. Chúc ông dzui dzẻ và luôn luôn thản nhiên yêu đời như ông bạn “trẻ” thi sĩ Thận Nhiên của tui! Đời mất dzui khi quá giận!

    Vũ Đình Kh.

  8. bakaout viết:

    Fuck với độc tài, chưa chắc đã sướng tê tái.

  9. Lang viết:

    Đây không phải là kiểm duyệt ở mức sơ đẳng tức cắt bỏ đơn thuần, mà là bắt người khác phải nói tư tưởng của mình. Và “mình” ở đây là một hoặc vài cá nhân những người được gọi là “biên tập viên”.

    Chuyện này nếu xảy ra ở Âu Mỹ, tác giả có thể kiện nhà xuất bản và chắc chắn sẽ thắng kiện.

    Chẳng lẽ những người này không có một chút đạo đức nghề nghiệp nào?

    Tôi đồ rằng có, nhưng họ tự nguyện đặt đạo đức nghề nghiệp bên dưới sự chỉ đạo của ý thức hệ đương trị. Cái gọi là “đạo đức” đã bị thể chế toàn trị định nghĩa lại!

    Xin chia sẻ nỗi uất ức của nhà thơ Thận Nhiên. Và cầu mong cho các nhà xuất bản ngoài luồng sống bền và có cơ hội phát triển.

  10. Dong viết:

    Thử không sửa có xuất bản được, phát hành được không?
    Biết mình biết người, các bác ạ.

  11. Thi sĩ Nguyễn Bảo Sinh:
    =======================
    Nghe phò đọc thuộc thơ ta
    Sướng hơn được giải gọi là Nô-bel.

    Văn sĩ Nguyễn Huy Thiệp bàn về thơ và nhà thơ:
    =================================================

    “Nhìn vào danh sách hơn 1000 hội viên Hội Nhà văn Việt Nam người ta đều thấy đa số đều chỉ là những người già nua không có khả năng, sáng tạo và hầu hết đều… “vô học”, tự phát mà thành danh. Trong số này có tới hơn 80% là nhà thơ tức là những người chỉ dựa vào “cảm hứng” để tuỳ tiện viết ra những lời lẽ du dương phù phiếm vô nghĩa, nhìn chung là lăng nhăng, trừ có dăm ba thi sĩ tài năng thực sự (số này đếm trên đầu ngón tay) là còn ghi được dấu ấn ở trong trí nhớ người đời còn toàn bộ có thể nói là vứt đi cả.”

    “…Tôi cũng không phủ nhận cảm tình của nhân dân đối với thơ nhưng quả thực trên thực tế cái danh nhà thơ là một thứ nhìn chung chỉ là nhăng nhít, hữu danh vô thực, chẳng ai muốn dây vào nó: nhà thơ đồng nghĩa với sự chập cheng, hâm hấp, quá khích, vớ vẩn, thậm chí còn lưu manh nữa.”

    (Trích: Nguyễn Huy Thiệp “Trò chuyện với hoa thủy tiên và những nhầm lẫn của nhà văn”)

  12. vuvan viết:

    Nếu tôi có bài được in mà bị sửa chút chút như nhà thơ Thận Nhiên thì tôi cũng hơi bị đau, một xíu thôi. Vì cái ý nhà thơ Thận Nhiên nói, chỉ cần vài ví dụ triển khai là người ta cũng hiểu được: “Tóm lại, thơ cũng như bóng đá, nó có thể cần thiết cho toàn thể nhân loại và cũng có thể không cần thiết cho một ai cả…”

    Vậy thì một vài tiểu tiết như vậy cũng chẳng ảnh hưởng gì đến hòa bình thế giới cả. Tôi thấy không phải nhà chính trị nào cũng dùng thơ “để mê hoặc số quần chúng cả tin” đâu. Và làm thơ để cho gái điếm “tiếp tục làm điếm” thì có nhẫn tâm quá hay không? Có lẽ cái tôi của người phát ngôn quá lớn nên mới đau lâu như thế.

    Với người đọc chúng tôi, thì không phải đọc từng chữ “sạn” như thế, mà đôi khi chỉ lướt nhanh cũng hiểu các bác muốn nói gì, thế thôi. Đừng tiếc mấy hạt sạn bị gạt đi dính chút bánh của chiếc bánh ngon, rồi chụp cho người nhặt sạn cái mũ “kiểm duyệt”, bác Thận Nhiên ạ.

  13. Giác Văn viết:

    Kiểm duyệt bằng cách cắt cúp thì còn tạm chấp nhận, nhưng sửa văn thơ khác hẳn với lời ý ban đầu cho phù hợp với nội dung chính trị của mình thì phải nói là DỐI TRÁ và HÈN HẠ.

    Xin các nhà văn nhà thơ chân chính hãy lên án sự dối trá và hèn hạ nầy.

  14. Vũ Quang Khải viết:

    Cám ơn thi sĩ Thận Nhiên. Vậy là đủ để cho thấy sự thật của “tài năng” và “lương tâm” của ban biên tập cuốn Thơ đến từ đâu.

    Tất cả những bài viết của Trung Trung Đỉnh / Nguyễn Đức Tùng, Đà Linh, Trần Thị Trường, Quang Toản và Nguyễn Trọng Tạo đều hiện nguyên hình là những trò múa chữ dối trá để che đậy hành động kiểm duyệt đội lốt biên tập.

    Xin quí ông/bà này đọc kỹ các câu dưới đây và tiếp tục múa chữ cho đẹp mắt nhé. Thi sĩ Thận Nhiên viết:

    Và ở dòng 20, câu “Thơ cần thiết cho chính trị gia để mê hoặc số quần chúng cả tin“ bị sửa thành “Thơ cần thiết cho chính trị gia giúp quần chúng thêm tin tưởng“.

    Nghĩa là ban biên tập đã sửa cho câu văn hoàn toàn ngược lại ý tưởng của tôi.

    Thiết nghĩ, sự cắt bỏ và sửa đổi làm cho sai lệch và què quặt về nội dung của hai câu trên cũng đủ để nói lên đây là sự “biên tập” hay là sự kiểm duyệt.

    Tôi không muốn bàn thêm về chúng, cũng như về “tài năng”, “lương tâm”… và những mỹ từ mà anh Nguyễn Đức Tùng đã ưu ái dành cho những người làm cuốn sách này.

  15. hoang viết:

    Hết nước nói!

1 2 3
  • talawas - Lời tạm biệt

    Nói lời chia tay sau 9 năm tồn tại, chúng tôi thiết tha hi vọng vào sự ra đời của những mô hình báo chí và truyền thông mới, thực hiện bởi những người được trang bị những khả năng và phương tiện mà chúng tôi đã không thể có, với cùng một nhiệt thành phấn đấu cho một nền báo chí tự do cho Việt Nam... đọc tiếp >>>

  • Phản hồi mới nhất của độc giả

    talawas blog: Cảm ơn tất cả! Tạm biệt và mong ngày ...
    Trung Thứ: Trích: „Ngoài ra, việc duy trì nhóm khởi...
    Hà Sĩ Phu: LỜI TẠM BIỆT: Buông lơi “một...
    Phùng Tường Vân: Dục Biệt Nhung Dục (Trung Đường) có ...
    Hoài Phi: Chỉ còn vài phút thôi là talawas chính th...
    Hà Sĩ Phu: @ixij Bạn ixij đã gõ đúng chỗ tôi c...
    P: Kính gửi hai bác Lê Anh Dũng và Trung Thứ...
    Hoangnguyen: Không biết những dòng chữ này còn kịp ...
    Trần Quốc Việt: Dear Talawas, Thank you! You're gone now but I ...
    Nguyễn Ước: Xin lỗi. Tôi hơi bị nhớ lầm vài chữ t...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Thời giờ cũng đ...
    Trần Quốc Việt: Hành trang rời Talawas: Live Not By Lies ...
    Hoà Nguyễn: Qua bức thư hết sức nhã nhặn, lịch s...
    Trần Việt: Ôi, nếu được như bác Hữu Tình hình du...
    ixij: Không được tham gia trả lời 3 câu hỏi ...
    Lâm Hoàng Mạnh: Đốt Lò Hương Cũ. Mượn thơ của Th...
    P: Cũng xin góp thêm một bài mới biết :D ...
    Lê Tuấn Huy: Xin gửi anh VQU, TV và những người quan t...
    Khiêm: Cảm ơn nhà văn Võ Thị Hảo đã thực hi...
    Phùng Công Tử: Bị bắt cũng đáng! Vào blog của CoigaiDoL...
    Phùng Công Tử: Nô lệ của văn hóa Trung Quốc: Đi hỏ...
    classicalmood: Bài viết có một số điểm tích cực nh...
    Thanh Nguyễn: Đọc những con số thống kê trong bài vi...
    Phùng Tường Vân: Vĩ Thanh tiễn chị Hoài Thế sự mang ...
    Tiêu Kiến Xương: ĐBA mượn lời ông bác nông dân: "Nói gì...
    dodung: "Sóng lớp phế hưng coi đã rộn......
    Camillia Ngo: Chín năm, một quãng đường dài, Bóng ng...
    Camillia Ngo: Một dân tộc u mê, hèn kém tột độ mớ...
    Thai Huu Tinh: Thưa các bác Trần Việt, Quốc Uy, Tuấn H...
    Phùng Tường Vân: " Thứ nhất, nói mọi thứ đều thối ná...
    Nguyễn Ước: Tôi không vào được Phản hồi bên bài C...
    Tôn Văn: Tiếp theo „Lời tạm biệt“ Câu hỏi...
    Trần Việt: Công bằng mà nói một cách ngắn gọn, Gs...
    Phùng Công Tử: Và gần đây tôi cảm thấy hơi phiền hơ...
    Bùi Xuân Bách: Việc talawas ngừng hoạt động tuy có là ...
    Nguyễn Chính: Gửi chị Phạm Thị Hoài và Ban Biên tập...
    Lê Tuấn Huy: Việc cảnh giác, tôi đã nói đến. Tôi t...
    vuquocuy: - Tác giả Lê Tuấn Huy đã phát hiện rấ...
    Hạnh Đào: Hơn tuần nay, tôi ngần ngại không muốn ...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Lê Anh Dũng: Bravo ý tưởng tuyệt vời của Arthur, ...
    Thanh Nguyễn: Chào chị Hoài, Cảm ơn tâm huyết và nh...
    Thanh Nguyễn: Cảm ơn ý kiến của anh Hoàng Ngọc Tuấn...
    Hà Minh: Cuộc vui nào cũng phải đến lúc tàn, (al...
    P: Xin có lời cảm ơn gửi đến những ngư...
    Nguyễn Đình Đăng: Tôi lợi dụng chính phản hồi của mình ...
    Arthur: Có nên đề nghi BBT Talawas chơi/hát lại b...
    Phùng Tường Vân: Tôi xin kể thêm truyện này, nghe cũng lâu...
    Hà Sĩ Phu: @ Nam Dao Đây là bài “bình thơ chơi” v...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Cám ơn bác về nhã...
    Trần Việt: Đồng ý với ông Lê Tuấn Huy. Tuy chỉ c...
    Trầm Kha: CÓ THẾ CHỨ! THẾ MỚI 'TIỀN VỆ' CHỨ!...
    Phùng Tường Vân: Hết xảy ! (http://www.talawas.org/?p=26665#co...
    Hoàng Ngọc-Tuấn: Xin thông báo cùng quý vị: Để tiếp n...
    Dương Danh Huy: Cảm ơn bác Phùng Tường Vân và Lâm Hòan...
    Phùng Tường Vân: Đôi lời thưa thêm với bác D.D.Huy, Xin...
    chuha: Mỗi người có một "gu" ăn phở. Riêng t...
    Trương Đức: "Chị Hoài ơi, chị Hoài ơi Niết Bàn nà...
    Phùng Tường Vân: Thưa Bác Dương Danh Huy Xin vội vã trìn...
    Dương Danh Huy: À, có điều tôi muốn nhắc các bác: K...
    hlevan: “Le coeur a ses raisons que la raison ignore” ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Lâm Hòang Mạnh &...
    Phùng Tường Vân: CẨN BẠCH Nhận biết được giới hạ...
    Le Van Hung: Thử lướt qua các trang web Việt Nam, chún...
    Đinh Minh Đạo: Tin TALAWS sẽ ngừng hoạt động làm tôi n...
    Lê Quốc Trinh: Cám ơn tác giả Phạm Hồng Sơn, Nếu c...
    Le Van Hung: "Giáo dục, giáo dục và giáo dục (có l...
    classicalmood: Vậy thì quyết định đóng cửa Talawas, n...
    VanLang: "Merda d’artista" vẫn đang được trưng b...
    Khiêm: Bác Phùng, Một người quen cho biết xếp...
    Nguyễn Đăng Thường: Đập phá & xây dựng “Đạp đổ t...
    Tonnguyen147: Bác Phùng Tường Vân, Người ta không ...
    Hoà Nguyễn: Hôm nay có tin đại biểu Quốc hội Việt...
    Hoà Nguyễn: Báo Người Việt hôm nay đăng toàn văn l...
    Trung Nu Hoang: @ Tạm Biệt talawas. Với lòng quý mến ...
    Tonnguyen147: Bác Trung Thứ và các bác ơi, Chủ Nh...
    VanLang: Đầu thập niên 90 Việt Nam lạm phát phi ...
    Nam Dao: Trình với cả làng Thể ý Trưng Nữ Ho...
    Lâm Hoàng Mạnh: Nâng cốc, cụng ly ... hết váng đầu Nh...
    Hoà Nguyễn: Cứ tưởng nếu khách ngồi bàn chuyện ho...
    Nam Dao: Anh thân mến Quí trọng những việc an...
    Thanh Nguyễn: Talawas trước giờ lâm chung mà vẫn đau ...
    Phùng Tường Vân: Chiếc Cân Thủy Ngân ..."Cứ xét theo ...
    Trung Nu Hoang: Nếu nhà văn Phạm Thị Hoài và BBT Talawas...
    Bắc Phong: bác bị váng đầu thèm uống rượu cứ ...
    Lê Thị Thấm Vân: Ngân trong "là con người", một trích đo...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Tôi xin chia sẻ thê...
    Canuck: Bác Nguyễn Phong, Tui thấy đây là vấn...
    Nguyễn Đình Đăng: Bravo! Như một minh hoạ cho bài này mờ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Tôi đã set up hai...
    Phùng Tường Vân: @Nguyên Phong (http://www.talawas.org/?p=26665#c...
    Nguyễn Phong: Tôi thấy các bác hơi lạc quan và ảo tư...
    Thuận: Chỉ còn ít giờ nữa, Talawas sẽ đóng c...
    Trương Đức: "Nửa ấy… “nói chung là”: nửa dưới...
    Trầm Kha: talawas ơi! oan ức quá! Oan ức quá! Em ...
    Canuck: Tui cám ơn Ban Chủ Nhiệm, Ban Biên Tập Ta...
    Trầm Kha: bác vạch lẹ quá! em há hốc hà lá nho ...
    Trầm Kha: thường thì bác Thường siết... hết bế...
    pham duc le: Tôi đồng ý với bạn Nguyễn Phong, nhưng...
    booksreader: Au plaisir de vous revoir, "một mô hình hoạt...
    Bach Phat Gia: Tôi là độc giả của talawas đã mấy nă...
    Lề Trái: Trong việc tẩm bổ chỉ xin Gia Cát Dự đ...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trầm Kha, bác Đào Nguyên, Xin ...
    Lê Thượng: Nói rằng "So với thảm họa môi trường ...
    Anh Dũng: @1mitee: 1. Muốn SỐNG tới mức "cụ" nh...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng "...phải nghe lời cái dạ dày,...
    Trầm Kha: “Khi cầm cuốn Kinh thánh, tôi đọc với...
    Đào Nguyên: @ bác Nguyễn Phong Tôi đồng thanh tương ...
    Hoà Nguyễn: Sau chuỗi cười khá thoải mái do ông Gia ...
    1mitee: @Anh Dũng "Cả ông Marx, ông Hồ Chí Minh,...
    Bùi Văn Phú: Bạn Trung Nu Hoang ơi, Bạn có khả năng...
    Thái Hữu Tình: Bài vừa mới ra lò, mấy anh (cả mấy ch...
    Canuck: Trong đời tui, có 3 lần / hoàn cảnh xảy...
    Phùng Tường Vân: Lời đề nghị khẩn khoản của tôi Nh...
    Thái Hữu Tình: 1/ Bài nghiên cứu này của ông MTL càng ch...
    Nguyễn Phong: Thực ra ở hải ngoại hiện nay thì có m...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: 1. Cái bạc triệu (VNĐ) c...
    Dương Danh Huy: Bác Hòa Trước hết tôi cảm ơn về l...
    Louis: Trong phút giây chia tay người tình ảo, b...
    Đào Nguyên: Từ lâu ngưỡng mộ bác, biết bác thích ...
    Trầm Kha: Ha ha ha! Bác Trương Đức ơi, Bác "đả t...
    Lê Quốc Trinh: LÊ QUỐC TRINH - LỜI GIÃ BIỆT Thân m...
    vantruong: Thôi thì trước khi giải tán tụ tập tal...
    Đào Nguyên: @Anh Dũng "... - Không có đủ sản phẩm ...
    VietSoul:21: Tôi không nghĩ tài chánh là vấn đề (ch...
    Hoàng Trường Sa: Talawas ơi Ta giã biệt em Như giã từ cu...
    Hoàng Trường Sa: Bauxite Việt Nam: hãy cứu ngay chữ tín! (...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: Thực ra Marx có nói, nói n...
    Lâm Hoàng Mạnh: Chỉ còn vài 28 giờ, Ta Là... Gì sẽ ngh...
    Le Van Hung: Kính thưa các Anh Chị, Từ trước đế...
    Phùng Tường Vân: Bi giờ sắp đến giờ lâm biệt Xin Gia T...
    Hoàng Trường Sa: EM ĐI RỒI Em đã đi rồi thế cũng xong...
    Nguyễn Đăng Thường: Chia tay phút này ai không thấy buồn? Nh...
    Trung Nu Hoang: Tôi cũng có nghe kể chuyện một "học gi...
    peihoh: Tôi không được hỏi ba câu hỏi của tal...
    peihoh: Anh Lại Văn Sâm ơi! Dịch giùm câu này: "...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng Mác nói nhiều về lợi nhuận,...
    Hoà Nguyễn: Ông Huy viết : Điều tôi nói hoàn toàn kh...
    Trương Đức: Đọc cái câu này: "2030: định mệnh đã ...
    Đào Nguyên: Tôi cũng có đọc những câu chuyện với ...
    Camillia Ngo: Nguyễn Khoa Thái-Anh nói "Vũ Huy Quang là m...
    Dương Danh Huy: Bác Hoà Tôi cũng thấy thú vị khi đọ...
    Thanh Nguyễn: Giữa cái lúc "dầu sôi lửa bỏng" thế n...
    Thanh Nguyễn: Nếu vì lý do tài chính mà talawas đóng c...
    Thanh Nguyễn: Oh, Thank you Trầm Hương! We all have our h...
    Hà Minh: Một truyện ngắn quá hay, cảm ơn tác gi...
    Nguyễn Việt Thanh: Trên Talawas bộ cũ, có lần nhà văn Phạm...
    Anh Dũng: Ông Đào Nguyên nói đến "duy lợi". Nhưng...
    Hoàng Trường Sa: BRING ME HAPPINESS Đừng đi Đừng đi Đ...
    Lê Anh Dũng: (tiếp) Nhưng chính nhờ Tin Lành VN như...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Trong cảnh talawas ch...
    Đào Nguyên: Lời ông Vũ Huy Quang làm tôi nhớ tới l...
    Đào Nguyên: @ Nguyễn Khoa Thái Anh Trước khi chiéc thu...
    Trương Nhân Tuấn: Trích : « Người Việt hải ngoại vẫn th...
    Hoàng Trường Sa: Bô xít Việt Nam : Truyền thông Mỹ sắp n...
    khonglaai: Không ngờ anh Bách còn giỏi cả tiến...
    khonglaai: Nếu có giải thưởng talacu thì tôi ti...
    Phùng Tường Vân: Chúc nhau chân cứng đá mềm Chúc nhau an ...
    khonglaai: “Khi nói chuyện với mình họ chỉ nhìn ...