talawas blog

Chuyên mục:

Francesco Sisci – Trung Quốc bác bỏ lời dụ dỗ nguy hiểm về việc định giá lại đồng Nguyên

31/03/2010 | 12:00 chiều | Phản hồi đã bị khóa

Tác giả: Trần Ngọc Cư

Chuyên mục: Khủng hoảng tài chính thế giới
Thẻ:

Trần Ngọc Cư dịch

Lời người dịch: Francesco Sisci là Biên tập viên châu Á của nhật báo Ý La Stampa. Trong bài báo này, Sisci gần như lấy hẳn quan điểm Trung Quốc để phản bác những chuyên gia kinh tế phương Tây đòi Trung Quốc phải tăng giá trị đồng Nguyên (yuan). Một trong những tiếng nói gay gắt nhất trong việc đòi hỏi tăng giá đồng tiền Trung Quốc là kinh tế gia Mỹ Paul Krugman, người được giải thưởng Nobel Kinh tế 2008 và cũng là người gần đây chủ trương đối đầu với Trung Quốc bất chấp cả một cuộc chiến thương mại có thể xảy ra. Mời đọc Paul Krugman, “Đối đầu với Trung Quốc”, bản dịch của Đỗ Trọng Tiến.

Bắc Kinh – Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo, trong một cuộc họp báo với giới truyền thông nước ngoài vào cuối phiên họp Quốc hội chủ nhật vừa qua, đã tát vào mặt một số kinh tế gia Hoa Kỳ vì họ kêu gọi tăng trị giá đồng Nguyên (yuan) so với đồng đôla nhằm chặn đứng cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu hiện nay. Ông Ôn nhắc lại lập trường của Trung Quốc về vấn đề gai góc này: Bắc Kinh cương quyết giữ hối suất ổn định.

Trị giá tiền tệ Trung Quốc là một đề tài cực kỳ nhạy cảm đối với Bắc Kinh. Chính phủ trung ương đã đưa ra khả năng định giá lại đồng Nguyên bằng cách nâng lên 10%. Theo vài ước tính sơ bộ, với trữ lượng tiền 3 ngàn tỉ Mỹ kim, một sự định giá lại đồng Nguyên như thế trên lý thuyết sẽ làm cho Trung Quốc thiệt mất 300 tỉ đôla. Còn nếu tăng giá trị đồng tiền Trung Quốc lên 40%, như một số kinh tế gia Hoa Kỳ yêu cầu, sự thiệt thòi về phía Trung Quốc có thể lên đến một con số khủng khiếp là 1200 tỉ đôla.

Với những con số to lớn như thế, chắc chắn chính phủ Trung Quốc phải lo lắng. Việc định giá lại đồng Nguyên sẽ gây thiệt hại lớn cho ngành xuất khẩu và có ảnh hưởng trực tiếp đến công ăn việc làm của công nhân tại các xí nghiệp dựa vào thị trường tiêu thụ nước ngoài. Theo cách tính toán của nhà nước, nếu tăng giá đồng Nguyên thêm 1% thì kim ngạch xuất khẩu lại giảm đi 1% — và vì thế số việc làm sẽ giảm theo cấp số nhân.

Hơn thế nữa, có một số vấn đề phức tạp trong quan hệ mậu dịch Mỹ-Trung. Trung Quốc được yêu cầu mua trái phiếu của chính phủ Hoa Kỳ và như thế Trung Quốc đã góp phần tài trợ cho các kế hoạch phục hồi kinh tế đồ sộ của Hoa Kỳ. Nhưng bây giờ Trung Quốc còn bị đòi hỏi phải cắt giảm một trị giá khá lớn trong khối nợ này để kéo dài sự tiếp sức cho Hoa Kỳ.

Mặc dù việc Trung Quốc mua trái phiếu đôla đã thực sự làm giảm giá đồng Nguyên một cách giả tạo – nhờ đó đã hỗ trợ cho hàng xuất khẩu Trung Quốc – nhưng chính sách này không thể kéo dài mãi mãi một khi sự mất mát mà Trung Quốc gánh chịu lên đến mức choáng váng. Vì vậy Bắc Kinh trì hoãn việc tăng giá đồng Nguyên và đâm ra dè đặt vì nhiều mối quan ngại khác tổng quát hơn.

Hơn một năm ngay, Washington mãi hứa hẹn đưa ra những luật lệ điều tiết để kiểm soát các ngân hàng đầu tư, tức loại ngân hàng đã tạo ra những khủng hoảng kinh tế và tài chính hiện nay. Tuy nhiên, những biện pháp điều tiết này vẫn chưa thành hình. Những thông số (parameters) cần thiết cho một trật tự kinh tế toàn cầu mới, đáng lẽ phải phát sinh từ đống tro tàn của cuộc khủng hoảng tài chính này, vẫn chưa được xác định. Mặc dù là nước đã góp phần khoảng 50% cho sự tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm ngoái, Trung Quốc vẫn chưa được đại diện đúng mức trong các tổ chức kinh tế như Quĩ tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thế giới.

Bắc Kinh tự hỏi tại sao Trung Quốc phải tin tưởng Hoa Kỳ thêm nữa để định giá lại đồng Nguyên trong khi Washington chưa tìm được một trật tự ổn định cho những vấn đề nội bộ của mình.

Sau cùng, Trung Quốc rất hoài nghi về công thức định giá lại đồng Nguyên mà các kinh tế gia Hoa Kỳ đề xuất. Trong thập niên 1980, Hoa Kỳ gây sức ép để Nhật Bản định giá lại đồng tiền yen và việc này đã góp phần vào tình trạng đình đốn kinh tế sau đó tại xứ Phù Tang. Một tình trạng như thế có khả năng diễn ra ở Trung Quốc.

Trong tình hình khủng hoảng hiện nay, một động thái đáng kể nào nhằm tăng giá đồng Nguyên đều có thể có những hiệu ứng gây bất ổn kinh tế và những hậu quả không thể lường trước được cho cả Trung Quốc và toàn thế giới.

Một hậu quả trực tiếp có thể diễn ra là một lượng vốn khổng lồ từ nước ngoài sẽ ào ạt tràn vào Trung Quốc, nhằm đầu cơ sự tăng giá thêm nữa của đồng Nguyên. Việc này có thể làm cho cái bong bóng tài chính và địa ốc hiện nay tại Trung Quốc ngày càng căng phồng, đồng thời gia tăng sức ép lạm phát. Nếu bong bóng đầu tư bị vỡ, một cuộc rút vốn ào ạt khỏi thị trường Trung Quốc diễn ra sau đó sẽ đẩy nền kinh tế nước này vào tình trạng hỗn loạn.

Đây sẽ là một thảm họa không những chỉ cho Trung Quốc mà còn cho cả toàn thế giới — tất cả sẽ suy sụp trong một đại khủng hoảng – vì bản thân sự sụt giá của đồng đôla cũng không kéo nổi kinh tế Mỹ ra khỏi tình trạng đình đốn hiện nay.

Kinh tế gia Trung Quốc Huang Yiping tranh luận: “Chúng ta thử tưởng tượng một vài kịch bản trong đó [kinh tế gia Mỹ Paul] Krugman được mãn nguyện với những điều ông ta đòi hỏi: Bộ Tài chính Mỹ công bố Trung Quốc là quốc gia dùng thủ thuật tiền tệ để thao túng thị trường và chính quyền [Barack] Obama phát động một cuộc chiến tranh thương mại chống Trung Quốc. Nếu điều này xảy ra, kịch bản có khả năng nhất sẽ là, Trung Quốc khi đó sẽ cương quyết duy trì chế độ hối đoái hiện nay và trả đũa bằng những biện pháp trừng phạt thương mại đối với Hoa Kỳ. Việc này sẽ làm suy giảm nền ngoại thương giữa hai nước nhưng, hơn thế nữa, sẽ tác hại nghiêm trọng lòng tin của giới đầu tư toàn cầu. Một cuộc chiến tranh thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất hành tinh không phải là chuyện nhỏ đối với kinh tế thế giới. Đối diện với một tương lai kinh tế còn bấp bênh hơn hiện nay rất nhiều, các nhà đầu tư sẽ rút lại các dự án đầu tư và giới tiêu thụ sẽ cắt giảm chi tiêu.[1]

Ngoài ra, Bắc Kinh nghi ngờ có nhiều người tại Washington muốn xuất khẩu cơn khủng hoảng của họ sang Trung Quốc và muốn biến Trung Quốc thành một thứ quỉ quái để khuấy động dư luận nhằm thúc đẩy chính phủ Hoa Kỳ dùng những biện pháp bảo hộ mậu dịch chống lại một “Trung Quốc có thủ đoạn thương mại”.

Một cuộc chiến tranh thương mại giữa hai nước khổng lồ kinh tế sẽ nhấn chìm mọi quốc gia khác trong một cuộc khủng hoảng kinh tế còn gay gắt hơn cuộc suy trầm hiện nay rất nhiều. Vì lý do đó, những đầu óc tỉnh táo trên cả hai bờ Thái Bình Dương đang kêu gọi một thái độ bình tĩnh, một tinh thần hợp tác và thông hiểu những vấn đề của nhau.

Tuy nhiên có thêm một khúc quanh co trong câu chuyện kinh tế này. Mãi cho đến khi cuộc khủng hoảng tài chính hiện nay bắt đầu diễn ra, Trung Quốc vẫn coi hệ thống kinh tế – tài chính Mỹ là mô hình vô địch. Cuộc khủng hoảng hiện nay đã làm lung lay sự tin tưởng ấy và thành tích kinh tế của Trung Quốc trong hai năm vừa qua đã bào mòn sự tin tưởng ấy thêm nữa. Một số người ở Trung Quốc đang tự vấn, phải chăng có một điều gì rất khiếm khuyết nằm ngay trong mô hình kinh tế Mỹ?

Câu hỏi quan trọng hơn cả sẽ là, nếu không kể đến những chu kỳ kinh tế thế giới, liệu Hoa Kỳ còn đủ sức để dẫn đường cho thế giới ra khỏi cuộc khủng hoảng này không? Phải chăng Trung Quốc còn có khả năng hơn cả Hoa Kỳ để tìm cho mình một lối thoát ra khỏi những nguy cơ hiện nay? 30 năm cải tổ kinh tế thành công của Trung Quốc, kinh nghiệm về khủng hoảng tài chính toàn cầu năm ngoái và một loạt những chỉ dẫn bết bát của các chuyên gia kinh tế Hoa Kỳ – đối với Nhật Bản trong thập niên 1980 và đối Châu Á sau cuộc khủng hoảng tài chính 1997 – đã làm lung lay sự lãnh đạo tri thức của Hoa Kỳ trong các thời kỳ khủng hoảng.

Nếu các chuyên gia tầm cỡ như Krugman[2] trong giới trí thức Mỹ không đủ sức để chỉnh sửa các vấn đề của Hoa Kỳ, họ còn uy tín nào để phán cho Trung Quốc các bài bản phục hồi kinh tế bằng cách bàn về giá trị đồng Nguyên?

Trong khi đó, ở bờ bên kia của Đại Tây Dương, nhiều người nhận ra thái độ kiêu căng của Trung Quốc. Trên tờ Daily Telegraph (Nhật báo Điện tín) của Anh, Ambrose Evans-Pritchard viết: “Trung Quốc sa đà với sự tự đắc. Lãnh đạo Trung Quốc đã nhầm lẫn chính sách mềm dẻo của Barack Obama với sự yếu đuối, nhầm lẫn cuộc khủng hoảng tín dụng tại Hoa Kỳ với sự xuống dốc của Mỹ, và nhầm lẫn cái bong bóng thương mại của mình với uy thế đại cường. Quan hệ Mỹ-Trung đang vang vọng những tranh cãi giữa Anh và Đức, khi Berlin dưới đế chế Wilhelm đã đánh giá sai cán cân lực lượng chiến lược và đã đi quá đà”.[3]

Evans-Britchard hầu như không phải là một tiếng nói đơn độc. Sự thông cảm giữa hai quốc gia có vẻ giảm nhiều trong mấy tuần qua trong khi mối ngờ vực lẫn nhau thì ngày một gia tăng – vì vậy khả năng tương nhượng trong quan hệ Mỹ-Trung càng lúc càng thu hẹp.

Trung Quốc đang trở nên ngày một tự tin hơn, một sự tự tin gần như xấc xược. Bắc Kinh không tin vào sự lãnh đạo của Hoa Kỳ trong cơn khủng hoảng tài chính này. Còn về phần mình, Hoa Kỳ cảm thấy bị khinh mạn và bị bôi bác vì sự lãnh đạo tri thức của Mỹ trong giai đoạn khủng hoảng kinh tế toàn cầu không có tính thuyết phục đối với Trung Quốc. Nhiên hậu, đây có thể là một vấn đề xung đột cảm tính. Nhưng, chỉ có những kẻ hoàn toàn kiêu căng mới không đếm xỉa đến tâm tư của kẻ khác.

Nguồn: http://www.atimes.com/atimes/China/LC18Ad01.html

Bản tiếng Việt © 2010 Trần Ngọc Cư

Bản tiếng Việt © 2010 talawas


[1] Krugman’s Chinese renminbi fallacy (Sai lầm của Krugman về đồng Nhân dân tệ), 15-3-2010. Tác giả: Yiping Huang, Đại học Bắc Kinh.

[2] Taking on China (Đối đầu với Trung Quốc), Paul Krugman. 14-3-2010.

[3] “Phải chăng Bộ chính trị Đảng Cộng sản Trung Quốc quyết một trận hơn thua với Hoa Kỳ? Cuộc xung đột âm ỷ lâu nay giữa hai đại cường thế giới đang đến hồi gay cấn, có khả năng đe dọa hệ thống mậu dịch toàn cầu”. Ambrose Evans-Pritchard, 14-3-2010. Mời đọc bản dịch Việt ngữ, ND.

Phản hồi

Không có phản hồi (bài “Francesco Sisci – Trung Quốc bác bỏ lời dụ dỗ nguy hiểm về việc định giá lại đồng Nguyên”)

Comments are closed.

  • talawas - Lời tạm biệt

    Nói lời chia tay sau 9 năm tồn tại, chúng tôi thiết tha hi vọng vào sự ra đời của những mô hình báo chí và truyền thông mới, thực hiện bởi những người được trang bị những khả năng và phương tiện mà chúng tôi đã không thể có, với cùng một nhiệt thành phấn đấu cho một nền báo chí tự do cho Việt Nam... đọc tiếp >>>

  • Phản hồi mới nhất của độc giả