talawas blog

Chuyên mục:

Phạm Thị Hoài – Bức tường ngôn ngữ

14/05/2010 | 12:00 chiều | 57 Comments

Tác giả: Phạm Thị Hoài

Category: Ngôn ngữ - Dịch thuật, Nhìn lại cuộc chiến 1954-1975
Thẻ: > > >

Khi nước Đức còn chia hai, bên Tây có C&A, chuỗi cửa hàng thời trang bình dân có mặt mọi nơi; bên Đông cũng có C&A, viết tắt của Cоветская Aрмия, gắn trên biển số xe Quân đội Xô-viết, tràn ngập mọi chỗ.

Bên Tây, Memphis đương nhiên là một khái niệm, vì Elvis Presley. Bên Đông không rock ‘n’ roll, không Memphis và Memphis Mafia, thì có Memfis (MfS), viết tắt của Ministerium für Staatssicherheit, cách miệng dân gọi Bộ An ninh Quốc gia, một vương quốc khổng lồ đóng kín trong một thiên đường xã hội chủ nghĩa khép chặt[1].

Bên Tây có ARD, hệ thống đài phát thanh và truyền hình quốc gia số 1. Bên Đông cũng có ARD, viết tắt của Außer Raum Dresden (ngoài khu vực Dresden), vì đài phương Tây đến địa phận Dresden là chết sóng. Miệng dân gọi khu vực này là “Thung lũng mù tin”[2].

Nhưng phi hành gia bên Tây là Astronaut, bên Đông là Kosmonaut[3]. Thực phẩm bên Đông bán trong Kaufhalle, bên Tây bán trong Supermarkt. Học trò bên Tây tốt nghiệp phổ thông trong Gymnasium, bên Đông trong Erweiterte allgemeinbildende polytechnische Oberschule. Người Đức bên Đông uống bia trong Gartenrestaurant, người Đức bên Tây uống bia trong Biergarten. Bên kia tập Aerobic, bên này tập Pop-Gymnastik. Bên này dùng Dederon. Bên kia dùng Nylon. Quần jeans bên kia, bên này là quần đinh tán[4]. Song gọi thế nào thì Levi’s cũng theo Elvis thành mặt “hàng cúi”[5] mà bên Đông khao khát mấy thập kỉ.

Thanh niên bên kia đi “nghĩa vụ quân sự”[6], thanh niên bên này đi “công tác danh dự”[7]. Bên kia gọi gián điệp là gián điệp. Bên này gọi gián điệp địch là gián điệp, gián điệp ta là “điệp báo viên của hòa bình”[8]. Bên kia gọi Bức tường Berlin là Bức tường Berlin, hay trần trụi là Bức tường[9]. Bên này chính thức gọi công trình xây dựng qua đêm ấy là Tường thành Tự vệ Chống Phát-xít[10]. Khi nó đổ, tên nó là Bức tường Berlin. Ngày 9 tháng Mười Một trần trụi là “Ngày đổ tường”[11].

Tiếng Đức bên Đông không có từ “cộng hòa chuối”. Chuối ở đó là “hàng cúi” đáng mơ ước, mỗi năm mậu dịch bán theo chỉ tiêu vào dịp lễ Giáng sinh. Nguồn ngoại tệ eo hẹp của các nước xã hội chủ nghĩa Đông Âu được ưu tiên cho những nhu cầu quốc gia thiết yếu hơn là thỏa mãn nỗi thèm chuối của người dân. Dân Đông Đức có thể chờ trái cây nhiệt đới từ Việt Nam gửi sang, như trong bài hát “Miền Nam của em” phổ biến đầu những năm 70 của Hoàng Nguyễn[12]. Nhưng đầu những năm 80, khi tôi học tại CHDC Đức, “miền Nam của em” đã về với Việt Nam thống nhất từ lâu mà chính người miền Nam còn ăn bo bo cầm hơi, tôi không thấy một quả chuối Việt Nam nào tại Đông Đức. Quả chuối cong cong, vì 40 năm phải còng còng đi một vòng ngoài cõi Đông Đức, như lời một chuyện tếu, trở thành biểu tượng của một thế giới khác. Nỗi thèm chuối và nỗi thèm tự do khoác tay nhau cùng lớn. Một quốc gia trên trời dưới chuối, với người Đông Đức, không thể là một xứ tồi tệ.

Tiếng Đức bên Tây không có từ VEB, viết tắt của Volkseigener Betrieb (xí nghiệp sở hữu của nhân dân). Nhân dân bên Tây chỉ hiện diện trong thương hiệu xe hơi nổi tiếng Volkswagen là đã quá nhiều vinh dự. Ở bên Đông, nhân dân đứng ra bổ nghĩa toàn diện trong mọi khái niệm rường cột của tiếng Đức mới của những con người mới[13] với thế giới quan khoa học[14]: từ cộng hòa nhân dân (Volksrepublik) đến dân chủ nhân dân (Volksdemokratie) và chính quyền nhân dân (Volksregierung), từ nghị viện nhân dân (Volkskammer) đến mặt trận nhân dân (Volksfront), từ quân đội nhân dân (Volksarmme) đến công an nhân dân (Volkspolizei), từ đoàn kết nhân dân (Volkssolidarität) đến kiểm sát nhân dân (Volkskontrolle) và kẻ thù nhân dân (Volksfeind)… Nhưng cuộc nổi dậy của gần một triệu người bên Đông ngày 17 tháng Sáu 1953 thì bên Tây gọi là “khởi nghĩa nhân dân” (Volksaufstand), bên Đông gọi là “âm mưu đảo chính phản động” (konterrevolutionärer Putschversuch).

Bên Đông không sử dụng những thuật ngữ do bên Tây sáng tạo như “bức màn sắt” và “chiến tranh lạnh”. Bên Tây nhất định gọi chệch tên những phát minh của bên Đông như “nền kinh tế kế hoạch” thành “nền kinh tế chỉ huy”, “nhà nước công nông” thành “nhà nước độc tài”…

Từ vựng bên kia không có “cảnh giác cách mạng”, “lập trường giai cấp”, “phòng cán bộ”, “đại học công nông”, “anh hùng lao động”… “Trợ cấp thất nghiệp” không có trong từ vựng bên này, nơi chính thức không có nạn thất nghiệp. “Nhà nước pháp quyền”[15] cũng sặc mùi phương Tây. Để chỉ luật pháp xã hội chủ nghĩa, bên Đông có hẳn một khái niệm riêng, không thể dịch sang bất kì một ngôn ngữ nào mà giữ được nguyên sự độc đáo của nó: sozialistische Gesetzlichkeit.

Từ 1880, quyển từ điển Duden là kim chỉ nam cho toàn cõi Đức ngữ, từ Vương quốc Đức sang Cộng hòa Weimar rồi Đệ Tam Đế chế Quốc xã, cho đến khi bức tường ngôn ngữ chia nó thành Duden bên này và Duden bên kia.

Duden bên Tây, trụ sở đặt tại Mannheim, định nghĩa Kosmopolitismus đơn giản là “tinh thần công dân thế giới”. Định nghĩa của Duden bên Đông, trụ sở đặt tại Leipzig, phức tạp hơn nhiều: “Hệ tư tưởng khoác áo ‘tinh thần công dân thế giới’… nô lệ hóa các dân tộc, phục vụ tham vọng quyền lực của đế quốc Anh-Mỹ” (lần xuất bản năm 1951); “Tinh thần công dân thế giới, cách tư duy cho rằng công dân trước hết là một thành phần của toàn bộ nhân loại” (lần xuất bản năm 1957, khi khí hậu Đông Âu gặp kì “tan băng” sau Đại hội XX Đảng Cộng sản Liên Xô), và “Tinh thần công dân thế giới, hệ tư tưởng phi khoa học của giai cấp tư sản đế quốc” (lần xuất bản năm 1967, khi băng tan mười năm trước lại đóng cứng trong chiến tranh lạnh).

Ngày 3 tháng Mười 1990, nước Đức thống nhất. Bức tường ngôn ngữ không đổ trong một đêm, nhưng không đầy một năm sau Duden Đông, Duden Tây hợp nhất trong lần xuất bản thứ 20 năm 1991 thành Duden Thống nhất.[16]

*

35 năm sau Chiến tranh Việt Nam, chúng ta biết gì về giới tuyến ngôn ngữ trong tiếng Việt của hai thập kỉ Nam Bắc phân tranh 1954-1975?

Tiếng Việt hai miền dường như đã được coi là thống nhất ngay trong ngày mà xe tăng, con dấu và từ vựng của người chiến thắng phía Bắc tiến vào tiếp quản quốc gia không còn tồn tại của kẻ chiến bại phía Nam. Cũng như văn học hai miền thống nhất ngay trong ngày mà những tác phẩm quan trọng nhất của văn học miền Nam bị đưa vào danh sách cấm và các tác giả của chúng bước vào trại cải tạo. Song cho đến hôm nay, sự khác biệt giữa tiếng Việt phía này và tiếng Việt phía kia vẫn tiếp tục tồn tại. Ở trong nước, nơi Việt Nam Cộng hòa chỉ là một quá khứ không đáng trưng bày ngay cả trong một viện bảo tàng, vĩ tuyến 17 không còn đóng một vai trò nào trong bản đồ ngôn ngữ chính thống của Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam nữa. Nhưng trong cộng đồng người Việt tị nạn tại hải ngoại, còn được gọi là “một khoảng Việt Nam Cộng hòa nối dài”[17], nơi quá khứ được giao cho sứ mệnh giữ chặt chìa khóa căn cước của cộng đồng, bức tường ngôn ngữ chưa đổ.

Cách đây không lâu, trò chuyện với một phụ nữ từ miền Nam ra đi, tị nạn tại một vùng miền Tây nước Đức, tôi vô tình nói câu “Cứ dùng thoải mái” và gặp phản ứng dữ dội. Bà trách mắng tôi “ăn nói như cán bộ cộng sản”, theo bà là những người “luôn miệng dùng từ thoải mái, cái gì cũng thoải mái, mà có cái gì được thoải mái đâu”. Tôi có dịp nghĩ về những trầm tích ngôn ngữ bất ngờ trong mình, dù không thấy bản thân từ thoải mái này có tội tình gì tới mức phải đuổi ra khỏi lãnh thổ ngôn ngữ của bất cứ phía nào. Hay từ âm mưu mà phía bên kia đặc biệt ưa viết giễu theo cách phát âm miền Bắc là âm miu: tội duy nhất của nó là phía bên này, với tinh thần “cảnh giác cách mạng cao độ”, thường xuyên sử dụng. Nhưng là người sinh trưởng ở phía bên này, chẳng phải tôi cũng từng dị ứng không kém với những từ cũng hoàn toàn vô tội như Bắc Việt thay vì miền Bắc, Nga Sô thay vì Liên Xô đó sao? Bên này viết Xô Viết, Xô-viết. Bên kia viết Soviet, Sô-viết. Phần lớn báo chí và sách tiếng Việt tại hải ngoại cho đến nay không theo những quy định chính tả phổ biến trong nước. Chính tả đã không còn chỉ là phép lịch sự với ngôn ngữ.

*

Cũng cách đây không lâu, trong một tiệm ăn Việt Nam ở Đông Berlin tôi được chứng kiến tiếng Việt ngày nay của một thanh niên miền Bắc trạc ba mươi. Anh hét vào điện thoại như sau:

“Đây. Nghe được chưa? Ông ở đéo đâu mà địt mẹ ồn thế? Địt mẹ lại Sài Ghềnh! Ngồi với thằng đéo nào? Vào mẹ nó phòng VIP mà gọi. Địt mẹ Đông Dương đéo có chất lượng sống, chỗ đéo nào cũng ồn đéo chịu được. Địt mẹ tôi nói nhanh đây này. Ông hỏi cái thằng chủ đất chứ hỏi đéo gì con mặt lồn… Thôi tút mẹ nó đi, địt con mẹ nó. Hợp đồng nó ký địt mẹ với thằng đéo nào thì mặc con buồi nó, mình đéo cần biết, ông hiểu chưa? Đéo cần quan tâm. Địt mẹ tiết kiệm nơ-ron thần kinh, ông hiểu chưa? Đụng vào cầu của mình thì địt mẹ đời nó ra cám, đéo gì mà lo. Địt mẹ cần thì bơm mẹ nó đầu kia thêm mấy lít. Địt mẹ làm đéo gì nhau… Hả? Địt mẹ tôi đéo đồng ý. Địt mẹ đéo nghe được. Ông giao lưu chỗ đéo nào mà đéo có phòng VIP? Địt mẹ tí tôi gọi lại.”

Một tiếng Việt thống nhất trong và ngoài nước[18], phi giới tuyến, phi ý thức hệ.

Người thanh niên ấy sinh ra sau chiến tranh. Có thể anh cũng theo thói quen, gọi người Việt bên Tây là Kiều và dành chữ Cộng mình cho người Việt bên Đông, nhưng câu chuyện tiếng Việt phía này và tiếng Việt phía kia đối với anh là hoàn toàn xa lạ.

© 2010 Phạm Thị Hoài

© 2010 talawas


[1]Về Memfis Mafia, các cựu Ủy viên Bộ Chính trị Đảng Xã hội Chủ nghĩa Thống nhất Đức sau này đều đồng loạt quả quyết rằng mình không biết gì hết, rằng sau mỗi cuộc họp tối cao, Erich Honecker và Erich Mielke kéo nhau ra một góc để bàn riêng chuyện đó. Đến lượt mình, Honecker lại quả quyết rằng Stasi là chuyện của bố già Erich kia, chứ Erich này không can dự.

[2]Tal der Ahnungslosen

[3]Theo tiếng Nga космона́вт. Nhiều từ tiếng Nga được du nhập vào Đông Đức: Brigade  (бригада) chỉ một đội sản xuất, Datsche (дача), Subbotnik (субботник)…

[4]Niethose

[5]Bückware, chỉ loại hàng cấm hoặc khan hiếm, phải giấu kĩ dưới đáy, dưới gầm, phải cúi xuống để lấy.

[6] Wehrpflicht

[7] Ehrendienst

[8]Kundschafter des Friedens

[9]Berliner Mauer hay die Mauer

[10]Antifaschistischer Schutzwall

[11]Tag des Mauerfalls

[12]“Miền Nam em dừa nhiều, miền Nam em dứa nhiều, miền Nam em xoài thơm, miền Nam em khoai bùi. Chú ơi chú, bao giờ bao giờ, cho em hái dứa hái dừa hái xoài đào khoai, gửi sang Đông Đức, tặng bạn của em.”

[13]Der neue Mensch, một trong những thuật ngữ đặc trưng của hệ thống tuyên truyền và giáo dục tại CHDC Đức

[14]Die wissenschaftliche Weltanschauung, chỉ chủ nghĩa Marx-Lenin

[15]Rechtsstaat

[16] Einheitsduden

[17] Tên một tác phẩm của sử gia Tạ Chí Đại Trường, 1993

[18] Đám học trò trong video clip quay cảnh một nữ sinh đánh bạn tại Vườn hoa Con Cóc, Hà Nội, hồi đầu tháng Ba năm nay cũng sử dụng loại tiếng Việt này.

Bình luận

57 Comments (bài “Phạm Thị Hoài – Bức tường ngôn ngữ”)

  1. Dũng Vũ viết:

    Ngôn ngữ không đồng nhất, kể cả trong tiếng mẹ đẻ. Sự dị biệt ngôn ngữ trong tiếng mẹ phổ biến là do tiếng địa phương (phương ngữ, Dialekt). Trong tiếng Việt có tiếng Nam, Trung, Bắc. Trong tiếng Đức có tiếng Schwäbisch, Bayerisch, Sächsisch,… Dị biệt ngôn ngữ trong tiếng mẹ vì phân cách đất nước không phải là lý do phổ biến.

    Ông Trần Văn Tích (người sống lâu ở Đức) đã nhận xét: “[…] không có sự khác biệt rõ ràng giữa Đức ngữ gốc Đông và Đức ngữ gốc Tây. Tôi phụ trách tiếp xúc, hỏi han người Đức khá thường xuyên mà không phân biệt được Đức gốc Đông và Đức gốc Tây, muốn biết phải xem vùng bưu chính nơi họ ở.”.

    Tôi đồng ý với ông. Dĩ nhiên tiếng địa phương Đức có khác. Nghe giọng Sächsisch (bên Đông Đức) sẽ thấy khác giọng Schwäbisch (bên Tây Đức). Nhưng nhìn chung, cách dùng chữ, cách hành ngôn trong sinh hoạt bình thường của người Đức hầu như không khác biệt vì lý do chia đôi đất nước.

    Trong khi đó tiếng Việt vì chia đôi đất nước vẫn lộ rõ sự khác biệt cho đến ngày nay (mặc dù đã đỡ nhiều). Gia đình tôi là một ví dụ. Ba tôi là người Hà Nội, họ hàng bên nội tôi cũng là dân Bắc. Sau 54, một nửa vào Nam, một nửa ở lại. Sau 75 và cho tới giờ này, tôi (là người nói tiếng Bắc) vẫn thấy rằng, cô chú cháu tôi ngoài Bắc nói tiếng Bắc cũng không giống người nhà của mình trong Nam. Nhìn chung hiện tại, tiếng Bắc của người Bắc trong Nam vẫn khác tiếng Bắc của người Bắc ngoài Bắc. Riêng tôi, tôi không dám kỳ thị ai và không dám có ý kiến. Nhưng ba tôi và họ hàng người Bắc trong Nam của tôi thường nói, người Bắc ngoài Bắc sau này nói chuyện cứng quá, không còn thanh lịch như người Hà Nội xưa hay người ở trong Nam.

    Các bạn cùng hoàn cảnh có suy nghĩ vậy không?

  2. Trần Văn Tích viết:

    Hiện nay tại Hoa Kỳ số người Việt gốc Nam nhiều hơn số người Việt gốc Bắc trong khi ở Ba Lan, Tiệp Khắc thì ngược lại. Riêng tại nước Đức tỷ lệ giữa hai “sắc dân” coi như ngang nhau. Vì thế hai vợ chồng tôi đã có nhiều dịp tiếp xúc với cả hai nhóm. Tôi và bà xã đều thấy khi nói chuyện với một người Việt gốc Bắc là chúng tôi có thể nhận biết gốc Bắc cũng như khi nói chuyện với một người Việt gốc Nam thì chúng tôi cũng có thể nhận biết gốc Nam. Hơn nữa, khi tiếp xúc với những người Việt gốc Âu thì chúng tôi cũng có thể phân biệt được Việt gốc Bắc và Việt gốc Nam. Cụ thể tôi và bà xã đã có cơ hội nói chuyện trực tiếp khá lâu với hai người phụ nữ, một Việt gốc Nga và gốc Bắc là Irina Zisman và một Việt gốc Anh và gốc Nam là Penelope Faulkner. Trong cả hai trường hợp, hai vợ chồng tôi đều nhận được không có gì khó khăn lắm nguồn gốc “Việt-Bắc” và “Việt-Nam” của hai bà.
    Theo chúng tôi nhận thức thì chuyện đó gần như đương nhiên vì tất cả chúng ta đều mang dấu ấn của nền văn hoá trong đó chúng ta sinh sống, từ thuở biết suy nghĩ cho đến khi “nên thân người” và cho đến ngày rời cõi thế. Vì vậy, “người phụ nữ từ miền Nam ra đi, tị nạn tại một vùng miền Tây nước Đức” mới có thái độ gần như dị ứng với chữ “thoải mái”. Bởi chưng người đó là bà vợ tôi. Không phải chỉ có nói. Viết cũng có dị biệt. Tôi viết “tỵ nạn” chứ không viết “tị nạn”. Ngay trên talawas, đọc phản hồi của những người tự nhận là đang ở Đức, tôi cũng có thể phân biệt được người nào là Việt thuộc “Bắc chủng” và người nào là Việt thuộc “Nam chủng”.
    Nhưng nếu đi từ điểm xuất phát của bài viết gây phản hồi này thì tôi lại thấy trong thực tế giao thiệp hằng ngày, không có sự khác biệt rõ ràng giữa Đức ngữ gốc Đông và Đức ngữ gốc Tây. Tôi phụ trách tiếp xúc, hỏi han người Đức khá thường xuyên mà không phân biệt được Đức gốc Đông và Đức gốc Tây, muốn biết phải xem vùng bưu chính nơi họ ở.

  3. Phùng Tường Vân viết:

    Xin được bổ túc và đính chính.

    (PH “Phạm Quỳnh hay Nguyễn Văn Vĩnh”/19/05/2010 lúc 8:48 chiều).

    1/ Bổ túc : Câu “Truyện Kiều còn tiếng ta còn, tiếng ta còn nước ta còn” nằm trong Bài diễn văn Phạm Quỳnh đọc tại Hội Quán Hội Khai Trí Tiến Đức ngày 8/12/1924, nhằm ngày giỗ cụ Tiên Điền. Nguyên văn Bài diễn văn này sau được đăng lại trong tạp chí Nam Phong số 86 .

    2/ Đính chính : Bài hát nói có 4 câu được trích dẫn :
    Bạc mệnh chẳng lầm người tiết nghĩa
    Đoạn trường cho đáng kiếp tà dâm
    Bán mình trong bấy nhiêu năm
    Đố đem chữ hiếu mà lầm được ai…
    là của Nguyễn Công Trứ chứ không phải của Ngô Đức Kế .

    Xin được cáo lỗi sót và sai nói trên .

  4. vantruong viết:

    Bác Trương Đức mấy bữa rày vác thêm nhiệm vụ làm thầy cò làm bọn này mỗi lần viết cái gì cứ phải tra tới khảo lui kiếm sạn vì sợ bị mẻ răng, chuyện này thì cũng tốt thôi vì nhân đó mình luyện luôn cả “zen” nữa.
    Bác làm tôi giật bắn cả người. Tôi ra hỏi anh “Gúc” cho nó nhanh và lẹ (nếu ai đó đòi mang trưng sách vở thì không thể được vì dọn nhà tới lui nó nằm trong thùng nào dưới cave, kiếm ra được giờ này chắc tôi là người cõi trên), thì đây tràng giang đại hải:

    http://daquydalatian.blogspot.com/2010/02/chinh-ta-ngu-vung-tieng-viet.html
    http://my.opera.com/dalatian/blog/show.dml/8185341
    http://www.ethnologue.com/show_work.asp?id=16080
    http://www.vnbaptist.net/Tai_Lieu/Danh-Tu/Default.htm
    http://www.wattpad.com/230855-ng%E1%BB%AF-v%E1%BB%B1ng-ph%E1%BA%ADt-h%E1%BB%8Dc

    Chữ “ngữ vựng” thú thật nó là một “souvenir” kỷ niệm êm đềm với tôi từ thuở bé, và “sách” cũng vậy, bạn bè trên ba/bốn chục năm mỗi lần nhắc đến chuyện đó cứ cười lăn. Ước gì mai mốt tôi có tài viết thành chuyện kể cho mọi người. Tôi cũng chịu đèn tiên sinh Phạm Lưu Vũ này lắm. Vui thôi mà.

  5. Thưa ông Phùng Tường Vân,

    Cảm ơn các comments của ông, đặc biệt là comment sửa lỗi chính tả (xong -> song).

    Trong một số ngôn ngữ khác, ví dụ tiếng Nga, các “movement” trong một concerto hay symphony v.v. được gọi là “phần” (часть).

    Trân trọng.

  6. Trương Đức viết:

    “4/Còn chuyện này đáng lẽ phải nhường cho ông bạn Trương Đức “nhắc khéo”,…”(Phùng Tường Vân)

    Cám ơn bác Phùng đã “nhắc khéo” tôi!:). Và với phương châm “vui xuân không quên nhiệm vụ”, tôi lại mới phát hiện ra một lỗi “từ vựng” của bác vantruong trong PH (vantruong nói: 20/05/2010 lúc 1:10 sáng) ở câu “Lần đầu học được thêm ngữ vựng chữ “mất dép”.”. Không có từ “ngữ vựng”, chỉ có từ “từ vựng” thôi bác vantruong ạ. Hay bác chạy không những “mất dép”, mà còn mất cả “từ vựng” nữa?!:)

    Nhân thấy các bác bàn về “nhạc”, để cho không khí talawas được “trọn niềm vui”, tôi xin giới thiệu các bác một bài về “nhạc” hay lắm cơ, tại link này: http://www.talawas.org/talaDB/suche.php?res=9605&rb=09.

  7. Khiêm viết:

    Có thể tra lại báo chí thời đó thì sẽ biết được có từ xưởng đẻ hay không.
    Riêng tôi có một kinh nghiệm về một cái xưởng khác: “xưởng thiết kế”. Khi mới về nhận công việc trong một công ty ở Sài Gòn ở nửa đầu thập niên 90, tôi cứ thắc mắc hoài tại sao công ty mình lại gọi phòng thiết kế là xưởng thiết kế, nhưng người làm cùng chỗ chỉ nói là do mấy ổng muốn đặt vậy thắc mắc chi cho mệt. Về sau khi đã quen thân với mọi người rồi họ mới giải thích là do cái tư duy công nông bôn sê vích của đâu thập niên 80 mà ra. Giới kỹ sư thiết kế thời đó bị coi là ăn không ngồi rồi, thành ra phải đổi tên thành xưởng thiết kế để chứng tỏ mình cũng làm việc như thợ. Còn giới kỹ sư ở công trường, ngoài nhiệm vụ quản lý và giám sát cũng phải kiếm cái gì đó để động tay động chân cho có hình thức là mình cũng “lao động” hăng say như thợ. Cái di sản “xưởng thiết kế” đó vẫn tồn tại đến tận 2000, khi các ngôn từ Anh ngữ tràn tới cuốn phăng hết và ai cũng có những danh xưng và chức vụ oai đến thấy … oải, nó mới chịu rút lui.

  8. Phùng Tường Vân viết:

    Chạy Mất Dép Chưa Ấn Tượng Bằng…

    Lê Minh Hà trong một truyện ngắn viết “con nhỏ chạy tuột guốc mới được về thành phố…”, con nhỏ ở đây hình như là một giáo viên, bạn của tác giả. “Chạy tuột guốc”, Bắc Kỳ sệt mà hay chứ .

  9. nguyen mai linh viết:

    Nhân đọc mấy bài phản hồi về ngôn ngữ lạ lùng của miền Bắc, hoặc do miền Nam phóng tác để chế giễu, hoặc chỉ để cười cho vui. Tôi sưu tầm một vài từ lạ sau 1975 để các bạn đọc cho vui, chứ theo tôi nghĩ, có những chữ do người miền Nam bịa ra hoàn toàn với mục đích khôi hài, tiếu lâm giễu cợt mà thôi:

    Con sâu mỡ để thay cho cái lạp xưởng.

    Cái nồi ngồi trên cái cốc để thay cho cà-phê phin.

    Đồng hồ 2 cửa sổ thay cho đồng hồ chỉ ngày và giờ.

    Ối TV hả, miền Bắc thiếu gì! TV chạy đầy đường

    Khẩn trương để thay cho nhanh lên

    Xưởng đẻ thay cho nhà bảo sanh

    Nhà ỉa để thay cho cầu tiêu.

    Chùm ảnh để thay cho một loạt những hình ảnh, một vài hình ảnh

    Anh muốn quản lý đời em thay vì anh muốn về chung sống với em, anh muốn lấy/cưới em.

    Tham quan để thay cho du ngoạn, thăm viếng

    Sự cố thay cho trở ngại, trục trặc

    Tranh thủ thay cho cố gắng, ráng lên

    Anh muốn liên hệ tình cảm với em để thay anh muốn làm quen với em, muốn kết bạn với em.

    Căn hộ thay cho căn nhà.

    Tư liệu thay cho tài liệu

    Đại trà để thay cho cỡ lớn, quy mô.

    Đại táo để thay cho nấu ăn tập thể, ăn chung.

    Kênh phát sóng thay cho Đài: Đài Fox News, Đài CNN, Đài Số 5, Đài SBTN…

    Phi khẩu Tân Sơn Nhất thay cho Phi cảng Tân Sơn Nhất (Khẩu là cửa sông chính để ra vào, không thể dùng cho một phi trường được)

    Trời hôm nay có khả năng mưa thay vì “hôm nay trời có thể mưa”

    Người dân địa phương chủ yếu là người H’mong Hoa thay cho “Dân địa phương phần lớn là người H’mong Hoa”

    Đồng bào dân tộc để thay cho đồng bào sắc tộc. (Dân tộc là People, Sắc Tộc là Ethnic)

    Lính gái thay cho nữ quân nhân

    – Vietnam Air Traffic Management ngày xưa dịch là: Quản trị Không lưu Việt Nam, ngày nay được dịch là: Trung tâm Quản lý Bay Dân dụng Việt Nam

    Đầu ra, đầu vào (input, output) để thay cho xuất lượng và nhập lượng.

    Rất ấn tượng thay vì đáng ghi nhớ, đáng nhớ

    Đăng ký thay vì ghi tên, ghi danh, đăng bạ.

    Các anh đã quán triệt chưa thay vì các anh đã hiểu rõ chưa;

    Học tập tốt thay vì học giỏi: Học tập tốt, lao động tốt, báo cáo tốt, tư tưởng tốt, quán triệt tốt, quản lý tốt, quy hoạch tốt, sản xuất tốt, quan hệ tốt, cảnh giác tốt…

    Doanh nghiệp để thay cho công ty.

    Tiêu dùng thay vì tiêu thụ

    Cây xanh thay vì cây

    Quan chức để thay cho viên chức.

    Xử lý thay vì giải quyết, chấn chỉnh, tu sửa…

    Bài nói thay vì bài diễn văn.

    Người phát ngôn thay cho phát ngôn viên.

    Bóng đi rất căng thay vì quả banh/bóng đi rất mạnh.

    Cú sốc thay vì bàng hoàng, kinh hoàng.

    Tình hình căng lắm thay vì tình hình căng thẳng.

    Liên hoan Phim thay để cho đại hội điện ảnh.

    Ô tô con thay cho xe du lịch.

    Ùn tắc thay cho kẹt xe, xe cộ kẹt cứng.

    Bức xúc thay cho dồn nén, dồn ép, bực tức, đè nén.

    Đề xuất thay cho đề nghị.

    Nghệ sĩ Nhân dân, Nghệ sĩ Ưu tú

  10. vantruong viết:

    Về những đề tài xoay quanh văn hóa xin được giới thiệu hai blog thường có những suy gẫm thú vị:

    http://nguyenxuandien.blogspot.com/
    http://vuongtrinhan.blogspot.com/

    và mấy bài mới thấy:

    http://www.tuanvietnam.net/2010-05-14-nhiem-doc-van-hoa-va-tu-duy-con-khi-
    http://sgtt.com.vn/Kien-truc-doi-song/Chi-tiet/122473/Mat-tien-Dong-Ky.html
    http://nld.com.vn/2010051909283525P0C1020/nao-loan-tai-dam-tang-nghe-si-huu-loc.htm

    Một lần tôi có cơ hội sống cái “văn học dân gian” (tôi cảm thấy thấm với chữ nghĩa folklore hơn) giữa người buôn bán ở vỉa hè Hà Nội vì ngày nào cũng có thói quen lang thang quan sát đời sống. Những gì được nghe qua kịch giễu của nghệ sĩ Hồng Vân chẳng thấm thía gì cả. Về Pháp kể lại cho bọn nhỏ sang bên này du học chúng hỏi: “Thế chú có chạy mất dép hay không?” Lần đầu học được thêm ngữ vựng chữ “mất dép”.

  11. VanLang viết:

    Bạn Trung Nu Hoang viết:
    [Tuy vậy khi nghe chữ “ăn theo” thấy cũng ngồ ngộ, hình tượng và bảo đảm Việt Nam 100%, không ăn theo chút chữ Hán nào nên lại có cảm tình với chữ này.]

    Nếu biết xuất xứ của “ăn theo”, không biết bạn có còn có cảm tình với nó nữa không. Từ này xuất hiện dưới thời “bao cấp”, thời mà nhà nước quyết định cho ai được ăn gì, uống gì, mặc gì, và được bao nhiêu. Cán bộ, công nhân làm cho nhà nước thì được tem phiếu theo tiêu chuẩn “công nhân”. Ai không phải dạng này thì được tiêu chuẩn “nhân dân”, kém hơn nhiều so với công nhân. Tuy nhiên người được phong cho là thuộc về giai cấp quang vinh (công nhân) có khi lại có cha mẹ, con cái, vợ chồng chỉ là hạng nhân dân thôi. Tem phiếu thì phát cho cả gia đình (cùng hộ khẩu) và đôi khi những người không phải thành phần công nhân trong gia đình đó cũng được hưởng tiêu chuẩn như công nhân (3 lạng thịt/tháng thay vì 1 lạng/thánng chẳng hạn). Những người được cho “ăn” như thế gọi là diện “ăn theo” – có quy định cụ thể, không phải bạ ai cũng đòi ăn theo được. Tem phiếu “nhân dân” cũng chỉ phát cho nhân dân ở các thành phố thôi, nhà quê thì không được gì hết.
    Bây giờ “ăn theo”, nói dài hơn thì có “ăn theo nói leo”, thường được dùng với nghĩa tiêu cực.

    Còn một từ nữa, rất mong các bác từng sống ở miền Nam ngay sau 30/4/75 khai sáng giùm. Đó là từ “xưởng đẻ”. Từ này hầu như bất cứ người Việt tị nạn gốc miền Nam nào cũng biết và thường dẫn ra để chế giễu sự kì cục của ngôn ngữ miền Bắc (Việt cộng). Tôi thì ngay từ đầu đã thấy đáng ngờ, đơn giản là vì miền Bắc chưa bao giờ dùng từ đó, từ điển sách vở cũng không thấy nói (miền Bắc chỉ có nhà hộ sinh hay bệnh viện phụ sản). Sau này hỏi một anh bạn người “Sài Ghềnh” chính cống, ở lại sau 75 đến mãi 80 mới vượt biên, anh cười bảo đó là chuyện nói đùa thôi. Anh bảo nhà anh gần nhà bảo sanh Từ Dũ (?), sau 75 chính quyền bắt đầu tuyên truyền sinh đẻ có kế hoạch nhưng lại có “baby boom”. Nhà hộ sanh này lúc nào cũng đông nghẹt sản phụ nên bị người dân gọi (đùa) là cái xưởng đẻ. Tôi thấy chỉ có mình anh nói thế, còn những người khác đều khẳng định sự đổi tên đó là chính thức. Rất mong bác nào biết rõ hơn chỉ giáo giùm. Còn không thì tôi đành tạm thời hướng sự nghi ngờ của mình vào Mặt trận Giải phóng miền Nam Việt Nam vậy. Hay là lỗi tại “cậu đánh máy”?

  12. Phùng Tường Vân viết:

    Thưa ông Nguyễn Đình Đăng.
    (PH này xin được góp ý với ông hai, ba chuyện một lúc)

    1/ Sở dĩ có câu hỏi mà hình thức hơi quê mùa (hả ông?) khiến ông phải phì cười (sic) ấy là vì tôi thấy có tác giả dùng chữ “nhạc đọan” để chỉ movement, nếu mình chấp nhận từ “nhạc khúc” để chỉ một tổng thể của symphony, concerto, sonata… thì “nhạc đoạn” để chỉ movement có phần thích đáng hơn chăng, không biết tôn ý như thế nào?

    2/ So sánh văn hóa và trình độ nghe nhạc – nhất là nhạc cổ điển Tây phương, như quen gọi – của thính giả Nhật với thính giả Việt Nam thì cũng như tục ngữ nói “so phấn (son, phấn) với vôi” thôi ông ạ, đây không phải là một nhận xét có ý bỉ thử gì nhưng đó là một thực tại.

    3/ “Long trọng” tuy là một từ Hán Việt, nhưng cũng đã quá quen thuộc với độc giả cho nên một định nghĩa “chiết tự” (long là…/trọng là…) thiết tưởng không cần thiết bao nhiêu, nghĩa của nó trong đa số từ điển tiếng Việt là thỏa đáng rồi, Đại từ điển tiếng Việt, 2010, Nguyễn Như Ý chủ biên, cho nó định nghĩa sau: “tt Được tổ chức với hình thức trọng thể và nghiêm trang:tiếp đón long trọng, lễ kỷ niệm long trọng. “lại phải nghênh tiếp rất long trọng và mời luôn về Phủ Thống Sứ” (Ngô Tất Tố).

    4/Còn chuyện này đáng lẽ phải nhường cho ông bạn Trương Đức “nhắc khéo”, nhưng cũng xin thưa luôn, ấy là chữ “xong” (trong PH gửi cho tôi, PTV, lúc 8:56 sáng) nó phải là song mới đúng chính tả ạ.

    Trân trọng.

  13. Phùng Tường Vân viết:

    Phạm Quỳnh Hay Nguyễn Văn Vĩnh ?

    Câu liên quan đến chuyện “Tiếng ta còn…” này thực ra nó nằm trong một bài báo đăng trên Nam Phong, bênh vực triệt để mọi giá trị của Truyện Kiều; về giá trị văn học, ngôn ngữ Phạm Quỳnh viết :”Truyện Kiều còn tiếng ta còn, tiếng ta còn nước ta còn”. Ngô Đức Kế khi đả kích họ Phạm về sự ca tụng rằng “trong Truyện Kiều có đủ cả trung, hiếu, tiết, nghĩa” có mấy câu cay độc như :

    Tiết nghĩa chẳng lầm người mệnh bạc
    Đọan trường cho đáng kiếp tà dâm
    Bán mình trong bấy nhiêu năm
    Đố đem chữ hiếu mà lầm được ai…

    (hai câu dưới là có chút allusion việc ông “Thượng Phạm” làm tay sai cho chính quyền thực dân)

  14. Louis viết:

    Kính mời quý vị độc giả của Talawas vào trang nhà của nhà văn Nguyễn Quang Lập để cập nhật tiếng Việt mến yêu được sử dụng trong nước hiện nay.Kính báo trước là quý vị nên tìm 1 cái ghế ngồi thật vững, không thì sẽ té lăn cù mèo:

    http://quechoablog.wordpress.com/2010/05/15/viet-nam-tren-duong-chung-ta-di-3/#more-5673

  15. Nguyễn Phong viết:

    Chuyện ông Nguyễn Đình Đăng kể không minh họa được tình trạng phá hoại văn hóa Việt mà ngược lại, chính là chuyện bảo tồn văn hóa Việt. Có thể đó không phải là văn hóa Việt của 1000, 500, 200 hay 100 năm trước, nhưng đó là văn hóa Việt của ngày hôm nay. Từ trên xuống dưới đều theo lối văn hóa ứng xử là luật đâu lệ đâu không cần biết, cứ chây ra, cứ ì ra, cứ ngang nhiên chiếm chỗ là ai cũng phải chịu. Đó là cái văn hóa bất chấp ai nghĩ gì về ta, ta cứ được việc ta là xong, thiên hạ muốn nghĩ gì thì nghĩ.

    Theo tôi những người đi nghe nhạc cổ điển ở Việt Nam không thuộc giới bình dân, không phải là đám đông quần chúng, nhân dân, mà đều thuộc tầng lớp trên hoặc muốn thuộc về tầng lớp trên hay ít nhất là tầng lớp trung lưu. Đánh giá một xã hội về mặt văn hóa nên nhìn vào tầng lớp trung lưu và tầng lớp trên này. Đó là tầng lớp có một địa vị xã hội và đời sống vật chất cao hơn hẳn đám đông. Trong xã hội Việt Nam hiện nay, để có được một vị trí như vậy người ta phải có những “phẩm chất” khác chứ không phải là văn hóa hay nhu cầu thưởng thức nghệ thuật. “Nhân dân anh hùng” mà ông Trịnh Hữu Tuệ nói đến không thuộc về tầng lớp này.

1 2 3 4
  • talawas - Lời tạm biệt

    Nói lời chia tay sau 9 năm tồn tại, chúng tôi thiết tha hi vọng vào sự ra đời của những mô hình báo chí và truyền thông mới, thực hiện bởi những người được trang bị những khả năng và phương tiện mà chúng tôi đã không thể có, với cùng một nhiệt thành phấn đấu cho một nền báo chí tự do cho Việt Nam... đọc tiếp >>>

  • Phản hồi mới nhất của độc giả

    talawas blog: Cảm ơn tất cả! Tạm biệt và mong ngày ...
    Trung Thứ: Trích: „Ngoài ra, việc duy trì nhóm khởi...
    Hà Sĩ Phu: LỜI TẠM BIỆT: Buông lơi “một...
    Phùng Tường Vân: Dục Biệt Nhung Dục (Trung Đường) có ...
    Hoài Phi: Chỉ còn vài phút thôi là talawas chính th...
    Hà Sĩ Phu: @ixij Bạn ixij đã gõ đúng chỗ tôi c...
    P: Kính gửi hai bác Lê Anh Dũng và Trung Thứ...
    Hoangnguyen: Không biết những dòng chữ này còn kịp ...
    Trần Quốc Việt: Dear Talawas, Thank you! You're gone now but I ...
    Nguyễn Ước: Xin lỗi. Tôi hơi bị nhớ lầm vài chữ t...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Thời giờ cũng đ...
    Trần Quốc Việt: Hành trang rời Talawas: Live Not By Lies ...
    Hoà Nguyễn: Qua bức thư hết sức nhã nhặn, lịch s...
    Trần Việt: Ôi, nếu được như bác Hữu Tình hình du...
    ixij: Không được tham gia trả lời 3 câu hỏi ...
    Lâm Hoàng Mạnh: Đốt Lò Hương Cũ. Mượn thơ của Th...
    P: Cũng xin góp thêm một bài mới biết :D ...
    Lê Tuấn Huy: Xin gửi anh VQU, TV và những người quan t...
    Khiêm: Cảm ơn nhà văn Võ Thị Hảo đã thực hi...
    Phùng Công Tử: Bị bắt cũng đáng! Vào blog của CoigaiDoL...
    Phùng Công Tử: Nô lệ của văn hóa Trung Quốc: Đi hỏ...
    classicalmood: Bài viết có một số điểm tích cực nh...
    Thanh Nguyễn: Đọc những con số thống kê trong bài vi...
    Phùng Tường Vân: Vĩ Thanh tiễn chị Hoài Thế sự mang ...
    Tiêu Kiến Xương: ĐBA mượn lời ông bác nông dân: "Nói gì...
    dodung: "Sóng lớp phế hưng coi đã rộn......
    Camillia Ngo: Chín năm, một quãng đường dài, Bóng ng...
    Camillia Ngo: Một dân tộc u mê, hèn kém tột độ mớ...
    Thai Huu Tinh: Thưa các bác Trần Việt, Quốc Uy, Tuấn H...
    Phùng Tường Vân: " Thứ nhất, nói mọi thứ đều thối ná...
    Nguyễn Ước: Tôi không vào được Phản hồi bên bài C...
    Tôn Văn: Tiếp theo „Lời tạm biệt“ Câu hỏi...
    Trần Việt: Công bằng mà nói một cách ngắn gọn, Gs...
    Phùng Công Tử: Và gần đây tôi cảm thấy hơi phiền hơ...
    Bùi Xuân Bách: Việc talawas ngừng hoạt động tuy có là ...
    Nguyễn Chính: Gửi chị Phạm Thị Hoài và Ban Biên tập...
    Lê Tuấn Huy: Việc cảnh giác, tôi đã nói đến. Tôi t...
    vuquocuy: - Tác giả Lê Tuấn Huy đã phát hiện rấ...
    Hạnh Đào: Hơn tuần nay, tôi ngần ngại không muốn ...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Lê Anh Dũng: Bravo ý tưởng tuyệt vời của Arthur, ...
    Thanh Nguyễn: Chào chị Hoài, Cảm ơn tâm huyết và nh...
    Thanh Nguyễn: Cảm ơn ý kiến của anh Hoàng Ngọc Tuấn...
    Hà Minh: Cuộc vui nào cũng phải đến lúc tàn, (al...
    P: Xin có lời cảm ơn gửi đến những ngư...
    Nguyễn Đình Đăng: Tôi lợi dụng chính phản hồi của mình ...
    Arthur: Có nên đề nghi BBT Talawas chơi/hát lại b...
    Phùng Tường Vân: Tôi xin kể thêm truyện này, nghe cũng lâu...
    Hà Sĩ Phu: @ Nam Dao Đây là bài “bình thơ chơi” v...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Cám ơn bác về nhã...
    Trần Việt: Đồng ý với ông Lê Tuấn Huy. Tuy chỉ c...
    Trầm Kha: CÓ THẾ CHỨ! THẾ MỚI 'TIỀN VỆ' CHỨ!...
    Phùng Tường Vân: Hết xảy ! (http://www.talawas.org/?p=26665#co...
    Hoàng Ngọc-Tuấn: Xin thông báo cùng quý vị: Để tiếp n...
    Dương Danh Huy: Cảm ơn bác Phùng Tường Vân và Lâm Hòan...
    Phùng Tường Vân: Đôi lời thưa thêm với bác D.D.Huy, Xin...
    chuha: Mỗi người có một "gu" ăn phở. Riêng t...
    Trương Đức: "Chị Hoài ơi, chị Hoài ơi Niết Bàn nà...
    Phùng Tường Vân: Thưa Bác Dương Danh Huy Xin vội vã trìn...
    Dương Danh Huy: À, có điều tôi muốn nhắc các bác: K...
    hlevan: “Le coeur a ses raisons que la raison ignore” ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Lâm Hòang Mạnh &...
    Phùng Tường Vân: CẨN BẠCH Nhận biết được giới hạ...
    Le Van Hung: Thử lướt qua các trang web Việt Nam, chún...
    Đinh Minh Đạo: Tin TALAWS sẽ ngừng hoạt động làm tôi n...
    Lê Quốc Trinh: Cám ơn tác giả Phạm Hồng Sơn, Nếu c...
    Le Van Hung: "Giáo dục, giáo dục và giáo dục (có l...
    classicalmood: Vậy thì quyết định đóng cửa Talawas, n...
    VanLang: "Merda d’artista" vẫn đang được trưng b...
    Khiêm: Bác Phùng, Một người quen cho biết xếp...
    Nguyễn Đăng Thường: Đập phá & xây dựng “Đạp đổ t...
    Tonnguyen147: Bác Phùng Tường Vân, Người ta không ...
    Hoà Nguyễn: Hôm nay có tin đại biểu Quốc hội Việt...
    Hoà Nguyễn: Báo Người Việt hôm nay đăng toàn văn l...
    Trung Nu Hoang: @ Tạm Biệt talawas. Với lòng quý mến ...
    Tonnguyen147: Bác Trung Thứ và các bác ơi, Chủ Nh...
    VanLang: Đầu thập niên 90 Việt Nam lạm phát phi ...
    Nam Dao: Trình với cả làng Thể ý Trưng Nữ Ho...
    Lâm Hoàng Mạnh: Nâng cốc, cụng ly ... hết váng đầu Nh...
    Hoà Nguyễn: Cứ tưởng nếu khách ngồi bàn chuyện ho...
    Nam Dao: Anh thân mến Quí trọng những việc an...
    Thanh Nguyễn: Talawas trước giờ lâm chung mà vẫn đau ...
    Phùng Tường Vân: Chiếc Cân Thủy Ngân ..."Cứ xét theo ...
    Trung Nu Hoang: Nếu nhà văn Phạm Thị Hoài và BBT Talawas...
    Bắc Phong: bác bị váng đầu thèm uống rượu cứ ...
    Lê Thị Thấm Vân: Ngân trong "là con người", một trích đo...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Tôi xin chia sẻ thê...
    Canuck: Bác Nguyễn Phong, Tui thấy đây là vấn...
    Nguyễn Đình Đăng: Bravo! Như một minh hoạ cho bài này mờ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Tôi đã set up hai...
    Phùng Tường Vân: @Nguyên Phong (http://www.talawas.org/?p=26665#c...
    Nguyễn Phong: Tôi thấy các bác hơi lạc quan và ảo tư...
    Thuận: Chỉ còn ít giờ nữa, Talawas sẽ đóng c...
    Trương Đức: "Nửa ấy… “nói chung là”: nửa dưới...
    Trầm Kha: talawas ơi! oan ức quá! Oan ức quá! Em ...
    Canuck: Tui cám ơn Ban Chủ Nhiệm, Ban Biên Tập Ta...
    Trầm Kha: bác vạch lẹ quá! em há hốc hà lá nho ...
    Trầm Kha: thường thì bác Thường siết... hết bế...
    pham duc le: Tôi đồng ý với bạn Nguyễn Phong, nhưng...
    booksreader: Au plaisir de vous revoir, "một mô hình hoạt...
    Bach Phat Gia: Tôi là độc giả của talawas đã mấy nă...
    Lề Trái: Trong việc tẩm bổ chỉ xin Gia Cát Dự đ...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trầm Kha, bác Đào Nguyên, Xin ...
    Lê Thượng: Nói rằng "So với thảm họa môi trường ...
    Anh Dũng: @1mitee: 1. Muốn SỐNG tới mức "cụ" nh...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng "...phải nghe lời cái dạ dày,...
    Trầm Kha: “Khi cầm cuốn Kinh thánh, tôi đọc với...
    Đào Nguyên: @ bác Nguyễn Phong Tôi đồng thanh tương ...
    Hoà Nguyễn: Sau chuỗi cười khá thoải mái do ông Gia ...
    1mitee: @Anh Dũng "Cả ông Marx, ông Hồ Chí Minh,...
    Bùi Văn Phú: Bạn Trung Nu Hoang ơi, Bạn có khả năng...
    Thái Hữu Tình: Bài vừa mới ra lò, mấy anh (cả mấy ch...
    Canuck: Trong đời tui, có 3 lần / hoàn cảnh xảy...
    Phùng Tường Vân: Lời đề nghị khẩn khoản của tôi Nh...
    Thái Hữu Tình: 1/ Bài nghiên cứu này của ông MTL càng ch...
    Nguyễn Phong: Thực ra ở hải ngoại hiện nay thì có m...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: 1. Cái bạc triệu (VNĐ) c...
    Dương Danh Huy: Bác Hòa Trước hết tôi cảm ơn về l...
    Louis: Trong phút giây chia tay người tình ảo, b...
    Đào Nguyên: Từ lâu ngưỡng mộ bác, biết bác thích ...
    Trầm Kha: Ha ha ha! Bác Trương Đức ơi, Bác "đả t...
    Lê Quốc Trinh: LÊ QUỐC TRINH - LỜI GIÃ BIỆT Thân m...
    vantruong: Thôi thì trước khi giải tán tụ tập tal...
    Đào Nguyên: @Anh Dũng "... - Không có đủ sản phẩm ...
    VietSoul:21: Tôi không nghĩ tài chánh là vấn đề (ch...
    Hoàng Trường Sa: Talawas ơi Ta giã biệt em Như giã từ cu...
    Hoàng Trường Sa: Bauxite Việt Nam: hãy cứu ngay chữ tín! (...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: Thực ra Marx có nói, nói n...
    Lâm Hoàng Mạnh: Chỉ còn vài 28 giờ, Ta Là... Gì sẽ ngh...
    Le Van Hung: Kính thưa các Anh Chị, Từ trước đế...
    Phùng Tường Vân: Bi giờ sắp đến giờ lâm biệt Xin Gia T...
    Hoàng Trường Sa: EM ĐI RỒI Em đã đi rồi thế cũng xong...
    Nguyễn Đăng Thường: Chia tay phút này ai không thấy buồn? Nh...
    Trung Nu Hoang: Tôi cũng có nghe kể chuyện một "học gi...
    peihoh: Tôi không được hỏi ba câu hỏi của tal...
    peihoh: Anh Lại Văn Sâm ơi! Dịch giùm câu này: "...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng Mác nói nhiều về lợi nhuận,...
    Hoà Nguyễn: Ông Huy viết : Điều tôi nói hoàn toàn kh...
    Trương Đức: Đọc cái câu này: "2030: định mệnh đã ...
    Đào Nguyên: Tôi cũng có đọc những câu chuyện với ...
    Camillia Ngo: Nguyễn Khoa Thái-Anh nói "Vũ Huy Quang là m...
    Dương Danh Huy: Bác Hoà Tôi cũng thấy thú vị khi đọ...
    Thanh Nguyễn: Giữa cái lúc "dầu sôi lửa bỏng" thế n...
    Thanh Nguyễn: Nếu vì lý do tài chính mà talawas đóng c...
    Thanh Nguyễn: Oh, Thank you Trầm Hương! We all have our h...
    Hà Minh: Một truyện ngắn quá hay, cảm ơn tác gi...
    Nguyễn Việt Thanh: Trên Talawas bộ cũ, có lần nhà văn Phạm...
    Anh Dũng: Ông Đào Nguyên nói đến "duy lợi". Nhưng...
    Hoàng Trường Sa: BRING ME HAPPINESS Đừng đi Đừng đi Đ...
    Lê Anh Dũng: (tiếp) Nhưng chính nhờ Tin Lành VN như...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Trong cảnh talawas ch...
    Đào Nguyên: Lời ông Vũ Huy Quang làm tôi nhớ tới l...
    Đào Nguyên: @ Nguyễn Khoa Thái Anh Trước khi chiéc thu...
    Trương Nhân Tuấn: Trích : « Người Việt hải ngoại vẫn th...
    Hoàng Trường Sa: Bô xít Việt Nam : Truyền thông Mỹ sắp n...
    khonglaai: Không ngờ anh Bách còn giỏi cả tiến...
    khonglaai: Nếu có giải thưởng talacu thì tôi ti...
    Phùng Tường Vân: Chúc nhau chân cứng đá mềm Chúc nhau an ...
    khonglaai: “Khi nói chuyện với mình họ chỉ nhìn ...