talawas blog

Chuyên mục:

Tôn Văn – Bản quyền talawas: © 2010 talawas

03/11/2010 | 12:55 sáng | Chức năng bình luận bị tắt ở Tôn Văn – Bản quyền talawas: © 2010 talawas

Tác giả: Tôn Văn

Category: 9 năm talawas

(Cảm tạ và Chia tay)

Lời mở

Tôi đã rất suy nghĩ, đắn đo khi khởi viết những dòng sau đây. Thực ra giàn ý đã có sẵn khi đọc thông báo của talawas về “Lịch nhận bài viết cuối cùng và phản hồi cuối cùng cho talawas blog”. Tôi đã lập biểu theo dõi 2 chuyên mục:

a) Bài “talawas sắp ngừng hoạt động” với các phản hồi theo các trang (7 trang);

b) Các “Trả lời phỏng vấn của talawas” (6 trang tác giả).

Nhìn chung đều là những nhận định chí tình chí lý và sáng tỏ, có thể như những văn bản quý cho bản thân để thưởng thức và suy ngẫm sau này. Vậy viết thế nào để gửi gấm lòng quý trọng của mình với những gì rất thân thiết (các tác giả, bạn phản hồi, và rất nhiều điều) trong 9 năm qua? – Thiên nan, vạn nan; Nhưng không làm được thì… mắt cứ chong chong mở, không thể nào nhắm lại được!

Xin trình bày để trao đổi thêm 2 điểm:

– Trí thức, và

– Việc học.

Trí thức

Tôi quan niệm “trí thức” là lĩnh vực hoạt động của con người và “người trí thức” là thành phần làm việc trong lĩnh vực truyền bá và phát triển tri thức. Từ những khái niệm này đã có thể thấy hoạt động trí thức là hoạt động cộng đồng của tập thể con người. Câu nói kinh điển: “Tôi tư duy nên tôi tồn tại” cũng là một cách trình bày khác: Sự tồn tại của một cá thể chỉ có nghĩa là nó thuộc về một cộng đồng và bản chất “tồn tại” của cá thể đó là “tư duy”.

Điều kiện cho tư duy và phát triển tri thức là giao lưu. Có 2 thí dụ nổi tiếng:

  • Lão tử giữ kho sách của nhà Chu, cũng có thể coi như một kho tri thức. Khi bỏ quan, ra đến cửa thành thì viên quan coi cửa nói với ông: Ông hãy vì tôi viết ra những điều sở đắc… Vì cớ đó mà Lão tử bỏ công trước tác để lại Đạo đức kinh. Bỏ qua lối diễn tả của người sau, ta có thể thấy sự kích khởi (Emotion) cho tri thức (Intelligent) phát lộ có nhiều phần do tha nhân. Không từ tha nhân và vị tha nhân thì tri thức không trụ vào đâu và không hướng đến đâu.
  • Đức Thánh Trần Hưng Đạo có thể nói “công trùm bờ cõi, oai khắp thiên hạ”, Nhưng tư thế trí thức của Người cũng là tấm gương sáng để noi theo. Sử ghi khi Người gần mất, vua Anh-tông đến thăm và hỏi kế giữ nước, Đức Thánh nói: “… tự lúc bình thì khoan sức cho dân, để làm kế sâu rễ bền gốc, đó là cái thuật giữ nước hay hơn cả.” – Người vấn kế cho Nước, người suy tư cho Dân đều được kính trọng như nhau!

Giao tiếp và đối thoại trong tinh thần tương kính và chân thật. – Đó là môi trường và cách sống của trí thức; Và đó cũng là bản sắc 9 năm của talawas. talawas có kiểm duyệt không? Thực ra talawas đã thiết lập một chế độ kiểm duyệt văn minh nhất, đó là sự kiểm duyệt của tự giác, tự trọng và tự do trong tinh thần nhân bản trí thức với một điều lệ rõ ràng không cần một điều khoản riêng biệt nào dành riêng cho ai hay phe nhóm nào.

Trong những ngày gần đây tôi mới sáng ra điều “Ban Biên tập” thường nhắc nhủ: “Sự thành công của talawas là do sự động viên và đóng góp của bạn đọc và của các tác giả”. Sáng ra, ấy là vì việc talawas sẽ/đã (phải) “trở thành lịch sử” (lời nhà thơ Hoàng Hưng) chính, phần nhiều, là do “bạn đọc”. (Tất nhiên cũng chính là “tôi”!) Tôi ngờ rằng cái lằn ranh “bọn nó”/“bọn mình” mà tác giả Hồ Phú Bông cho là chỉ có trong “cái buổi ban đầu” thì hình như vẫn chưa được vượt qua, dù đã bước đi rất nhiều. Khi chưa vượt qua cái gì đó của quá khứ, việc bước tới tương lai tất nhiên sẽ bội phần gian khó.

Nhưng thôi, xin ngắn gọn bằng cách nhìn lại chữ “bản sắc talawas”: Khi nhìn nhận “giao tiếp và đối thoại” là bản sắc talawas (cho nên “phản hồi” mới hấp dẫn, say mê và vì vậy được nhìn nhận là “diễn đàn trí thức”) thì dễ dàng nhận thấy những trang mạng phản biện rất sắc sảo là của các sỹ phu phê phán những trang mạng “riêng một lề” đầy lưỡi gỗ… Khác nhau là như vậy và sự không thể thay thế talawas cũng chính là ở chỗ đó!

Việc học

(Phần này xin coi như sự tri ân talawas và hồi đáp thân hữu.)

Tôi chịu khó đọc và mầy mò viết. Tất cả những gì tôi có (từ “thuở” “Ý kiến ngắn” đến “phản hồi” sau này) đều được talawas chỉnh văn và sửa lỗi chính tả cho. Nhưng chính là qua sinh hoạt phản hồi mà tôi có thêm bạn để tâm tình và học hỏi.

Chín năm tôi học được gì?

Điều tâm đắc nhất là nhìn ra cái gọi là “Cơ-Linh tương hợp/tác” như cơ sở của tồn tại và phát triển:

* Các sinh thể (một con người, một đội công tác, một quốc gia,…) là một hệ thống hữu cơ (Cơ) được hình thành trong một điều kiện không gian (địa lý), thời gian (lịch sử) xác định cho nên có tính đặc thù để phân biệt với các hệ thống khác (Nguyễn Trãi: Núi sông bờ cõi đã chia; Phong tục bắc-nam cũng khác).

* Sinh thể tồn tại khi hiện hữu phần tinh túy gọi là Linh (Anh linh của con người, Software của PC, Văn hóa của một dân tộc bao gồm văn học, nghệ thuật, tôn giáo, học thuật,…)

* Quan hệ gắn bó giữa 2 phần Cơ và Linh là quan hệ biện chứng bao gồm “tương hợp” (kompatibel, tương thích) để tồn tại và “tương tác” để phát triển.

* Những hệ thống lớn (một đội bóng đá, một tổ hợp máy, một quốc gia, tổ hợp quốc gia như EU,…) được coi như hệ thống tổng của các hệ thống con có tính chất: “Ý nghĩa‚ hệ thống to lớn hơn nhiều tổng cộng các thành viên của nó” (Aristoteles: System ist mehr als Summe seiner Elementen.); Sức mạnh của “hệ thống tổng” gọi là Energie. Quan hệ giữa các “hệ thống con” thông qua các “giao diện” (Chi tiết này dành riêng trao đổi cùng bác Trầm Kha) để bảo đảm tương hợp và tương tác trong hệ thống tổng. Trường hợp xảy ra diễn biến tiêu cực (chiến tranh vì ý thức hệ để tiến tới thống nhất, nói thí dụ) thì việc làm đầu tiên sau đó là “hòa giải, hòa hợp” để tái hồi “tương hợp và tương tác”. Việc du nhập những thành tựu của nhân loại (Tôn giáo, triết lý, học thuyết, học thuật, etc.) – như một tự nhiên trong lịch sử, một tất yếu trong “toàn cầu hóa” ngày nay – cũng phải tuân thủ nguyên tắc “tương hợp” để loại trừ “tương khắc” là nguy cơ hủy hoại hệ thống.

* Tính Thống Nhất là nguyên tắc tối thượng và là cơ sở của sự tồn tại và phát triển của hệ thống.

Mấy điều lý thú viện ra để… “bao biện”:

– Giáo sư Hoàng Tụy đã phân tích rất rõ “lỗi hệ thống” trên BauxiteVietnam.info;

– Giáo sư Phạm Toàn trong bài trả lời phỏng vấn nhân “Thăng Long ngàn năm” đã nói về ý nghĩa của “hệ thống”. Trong trả lời phỏng vấn lần này trên talawas của Giáo sư, nội dung cũng nêu lên những “bất cập” về cả “phần cứng, Cơ” (Các hội đồng kiểm soát và nghiên cứu) và “phần mềm, Linh” để hướng tới mục tiêu giáo dục nhằm “dưỡng Linh, nâng cao dân trí”.

– Những quan sát, tìm tòi của các thế hệ trẻ như Joyce Anne Nguyễn là rất đáng mừng và cần khích lệ.

– Etc.

PS.: Khái niệm “cách mạng, revolution” mang 2 ý nghĩa là “thay đổi thể chế bằng bạo lực của một thế lực khác” và “bước tiến bộ về chất”. Để nhấn mạnh ý nghĩa thứ 2 (tiến bộ về chất), tôi thường dùng cụm từ “hướng thiện và hướng thượng” thích hợp hơn với “trí thức” như một “sức mạnh mềm” tinh tế.

Bản quyền talawas “© 2010 talawas”

Tôi chân thành cảm ơn talawas đã nâng đỡ tôi trên bước đường học hỏi.

Bỗng nhiên tôi nhớ phương ngôn dân Việt:

Học THÀY; (Muốn tri thức) tròn đầy: Học BẠN.

Xin hồi hướng tới quý bạn cùng lời chúc An lạc và Minh trí.

Trân trọng,

Tôn Văn

© 2010 Tôn Văn

© 2010 talawas

Bình luận

Không có phản hồi (bài “Tôn Văn – Bản quyền talawas: © 2010 talawas”)

Comments are closed.

  • talawas - Lời tạm biệt

    Nói lời chia tay sau 9 năm tồn tại, chúng tôi thiết tha hi vọng vào sự ra đời của những mô hình báo chí và truyền thông mới, thực hiện bởi những người được trang bị những khả năng và phương tiện mà chúng tôi đã không thể có, với cùng một nhiệt thành phấn đấu cho một nền báo chí tự do cho Việt Nam... đọc tiếp >>>

  • Phản hồi mới nhất của độc giả

    talawas blog: Cảm ơn tất cả! Tạm biệt và mong ngày ...
    Trung Thứ: Trích: „Ngoài ra, việc duy trì nhóm khởi...
    Hà Sĩ Phu: LỜI TẠM BIỆT: Buông lơi “một...
    Phùng Tường Vân: Dục Biệt Nhung Dục (Trung Đường) có ...
    Hoài Phi: Chỉ còn vài phút thôi là talawas chính th...
    Hà Sĩ Phu: @ixij Bạn ixij đã gõ đúng chỗ tôi c...
    P: Kính gửi hai bác Lê Anh Dũng và Trung Thứ...
    Hoangnguyen: Không biết những dòng chữ này còn kịp ...
    Trần Quốc Việt: Dear Talawas, Thank you! You're gone now but I ...
    Nguyễn Ước: Xin lỗi. Tôi hơi bị nhớ lầm vài chữ t...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Thời giờ cũng đ...
    Trần Quốc Việt: Hành trang rời Talawas: Live Not By Lies ...
    Hoà Nguyễn: Qua bức thư hết sức nhã nhặn, lịch s...
    Trần Việt: Ôi, nếu được như bác Hữu Tình hình du...
    ixij: Không được tham gia trả lời 3 câu hỏi ...
    Lâm Hoàng Mạnh: Đốt Lò Hương Cũ. Mượn thơ của Th...
    P: Cũng xin góp thêm một bài mới biết :D ...
    Lê Tuấn Huy: Xin gửi anh VQU, TV và những người quan t...
    Khiêm: Cảm ơn nhà văn Võ Thị Hảo đã thực hi...
    Phùng Công Tử: Bị bắt cũng đáng! Vào blog của CoigaiDoL...
    Phùng Công Tử: Nô lệ của văn hóa Trung Quốc: Đi hỏ...
    classicalmood: Bài viết có một số điểm tích cực nh...
    Thanh Nguyễn: Đọc những con số thống kê trong bài vi...
    Phùng Tường Vân: Vĩ Thanh tiễn chị Hoài Thế sự mang ...
    Tiêu Kiến Xương: ĐBA mượn lời ông bác nông dân: "Nói gì...
    dodung: "Sóng lớp phế hưng coi đã rộn......
    Camillia Ngo: Chín năm, một quãng đường dài, Bóng ng...
    Camillia Ngo: Một dân tộc u mê, hèn kém tột độ mớ...
    Thai Huu Tinh: Thưa các bác Trần Việt, Quốc Uy, Tuấn H...
    Phùng Tường Vân: " Thứ nhất, nói mọi thứ đều thối ná...
    Nguyễn Ước: Tôi không vào được Phản hồi bên bài C...
    Tôn Văn: Tiếp theo „Lời tạm biệt“ Câu hỏi...
    Trần Việt: Công bằng mà nói một cách ngắn gọn, Gs...
    Phùng Công Tử: Và gần đây tôi cảm thấy hơi phiền hơ...
    Bùi Xuân Bách: Việc talawas ngừng hoạt động tuy có là ...
    Nguyễn Chính: Gửi chị Phạm Thị Hoài và Ban Biên tập...
    Lê Tuấn Huy: Việc cảnh giác, tôi đã nói đến. Tôi t...
    vuquocuy: - Tác giả Lê Tuấn Huy đã phát hiện rấ...
    Hạnh Đào: Hơn tuần nay, tôi ngần ngại không muốn ...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Lê Anh Dũng: Bravo ý tưởng tuyệt vời của Arthur, ...
    Thanh Nguyễn: Chào chị Hoài, Cảm ơn tâm huyết và nh...
    Thanh Nguyễn: Cảm ơn ý kiến của anh Hoàng Ngọc Tuấn...
    Hà Minh: Cuộc vui nào cũng phải đến lúc tàn, (al...
    P: Xin có lời cảm ơn gửi đến những ngư...
    Nguyễn Đình Đăng: Tôi lợi dụng chính phản hồi của mình ...
    Arthur: Có nên đề nghi BBT Talawas chơi/hát lại b...
    Phùng Tường Vân: Tôi xin kể thêm truyện này, nghe cũng lâu...
    Hà Sĩ Phu: @ Nam Dao Đây là bài “bình thơ chơi” v...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Cám ơn bác về nhã...
    Trần Việt: Đồng ý với ông Lê Tuấn Huy. Tuy chỉ c...
    Trầm Kha: CÓ THẾ CHỨ! THẾ MỚI 'TIỀN VỆ' CHỨ!...
    Phùng Tường Vân: Hết xảy ! (http://www.talawas.org/?p=26665#co...
    Hoàng Ngọc-Tuấn: Xin thông báo cùng quý vị: Để tiếp n...
    Dương Danh Huy: Cảm ơn bác Phùng Tường Vân và Lâm Hòan...
    Phùng Tường Vân: Đôi lời thưa thêm với bác D.D.Huy, Xin...
    chuha: Mỗi người có một "gu" ăn phở. Riêng t...
    Trương Đức: "Chị Hoài ơi, chị Hoài ơi Niết Bàn nà...
    Phùng Tường Vân: Thưa Bác Dương Danh Huy Xin vội vã trìn...
    Dương Danh Huy: À, có điều tôi muốn nhắc các bác: K...
    hlevan: “Le coeur a ses raisons que la raison ignore” ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Lâm Hòang Mạnh &...
    Phùng Tường Vân: CẨN BẠCH Nhận biết được giới hạ...
    Le Van Hung: Thử lướt qua các trang web Việt Nam, chún...
    Đinh Minh Đạo: Tin TALAWS sẽ ngừng hoạt động làm tôi n...
    Lê Quốc Trinh: Cám ơn tác giả Phạm Hồng Sơn, Nếu c...
    Le Van Hung: "Giáo dục, giáo dục và giáo dục (có l...
    classicalmood: Vậy thì quyết định đóng cửa Talawas, n...
    VanLang: "Merda d’artista" vẫn đang được trưng b...
    Khiêm: Bác Phùng, Một người quen cho biết xếp...
    Nguyễn Đăng Thường: Đập phá & xây dựng “Đạp đổ t...
    Tonnguyen147: Bác Phùng Tường Vân, Người ta không ...
    Hoà Nguyễn: Hôm nay có tin đại biểu Quốc hội Việt...
    Hoà Nguyễn: Báo Người Việt hôm nay đăng toàn văn l...
    Trung Nu Hoang: @ Tạm Biệt talawas. Với lòng quý mến ...
    Tonnguyen147: Bác Trung Thứ và các bác ơi, Chủ Nh...
    VanLang: Đầu thập niên 90 Việt Nam lạm phát phi ...
    Nam Dao: Trình với cả làng Thể ý Trưng Nữ Ho...
    Lâm Hoàng Mạnh: Nâng cốc, cụng ly ... hết váng đầu Nh...
    Hoà Nguyễn: Cứ tưởng nếu khách ngồi bàn chuyện ho...
    Nam Dao: Anh thân mến Quí trọng những việc an...
    Thanh Nguyễn: Talawas trước giờ lâm chung mà vẫn đau ...
    Phùng Tường Vân: Chiếc Cân Thủy Ngân ..."Cứ xét theo ...
    Trung Nu Hoang: Nếu nhà văn Phạm Thị Hoài và BBT Talawas...
    Bắc Phong: bác bị váng đầu thèm uống rượu cứ ...
    Lê Thị Thấm Vân: Ngân trong "là con người", một trích đo...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Tôi xin chia sẻ thê...
    Canuck: Bác Nguyễn Phong, Tui thấy đây là vấn...
    Nguyễn Đình Đăng: Bravo! Như một minh hoạ cho bài này mờ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Tôi đã set up hai...
    Phùng Tường Vân: @Nguyên Phong (http://www.talawas.org/?p=26665#c...
    Nguyễn Phong: Tôi thấy các bác hơi lạc quan và ảo tư...
    Thuận: Chỉ còn ít giờ nữa, Talawas sẽ đóng c...
    Trương Đức: "Nửa ấy… “nói chung là”: nửa dưới...
    Trầm Kha: talawas ơi! oan ức quá! Oan ức quá! Em ...
    Canuck: Tui cám ơn Ban Chủ Nhiệm, Ban Biên Tập Ta...
    Trầm Kha: bác vạch lẹ quá! em há hốc hà lá nho ...
    Trầm Kha: thường thì bác Thường siết... hết bế...
    pham duc le: Tôi đồng ý với bạn Nguyễn Phong, nhưng...
    booksreader: Au plaisir de vous revoir, "một mô hình hoạt...
    Bach Phat Gia: Tôi là độc giả của talawas đã mấy nă...
    Lề Trái: Trong việc tẩm bổ chỉ xin Gia Cát Dự đ...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trầm Kha, bác Đào Nguyên, Xin ...
    Lê Thượng: Nói rằng "So với thảm họa môi trường ...
    Anh Dũng: @1mitee: 1. Muốn SỐNG tới mức "cụ" nh...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng "...phải nghe lời cái dạ dày,...
    Trầm Kha: “Khi cầm cuốn Kinh thánh, tôi đọc với...
    Đào Nguyên: @ bác Nguyễn Phong Tôi đồng thanh tương ...
    Hoà Nguyễn: Sau chuỗi cười khá thoải mái do ông Gia ...
    1mitee: @Anh Dũng "Cả ông Marx, ông Hồ Chí Minh,...
    Bùi Văn Phú: Bạn Trung Nu Hoang ơi, Bạn có khả năng...
    Thái Hữu Tình: Bài vừa mới ra lò, mấy anh (cả mấy ch...
    Canuck: Trong đời tui, có 3 lần / hoàn cảnh xảy...
    Phùng Tường Vân: Lời đề nghị khẩn khoản của tôi Nh...
    Thái Hữu Tình: 1/ Bài nghiên cứu này của ông MTL càng ch...
    Nguyễn Phong: Thực ra ở hải ngoại hiện nay thì có m...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: 1. Cái bạc triệu (VNĐ) c...
    Dương Danh Huy: Bác Hòa Trước hết tôi cảm ơn về l...
    Louis: Trong phút giây chia tay người tình ảo, b...
    Đào Nguyên: Từ lâu ngưỡng mộ bác, biết bác thích ...
    Trầm Kha: Ha ha ha! Bác Trương Đức ơi, Bác "đả t...
    Lê Quốc Trinh: LÊ QUỐC TRINH - LỜI GIÃ BIỆT Thân m...
    vantruong: Thôi thì trước khi giải tán tụ tập tal...
    Đào Nguyên: @Anh Dũng "... - Không có đủ sản phẩm ...
    VietSoul:21: Tôi không nghĩ tài chánh là vấn đề (ch...
    Hoàng Trường Sa: Talawas ơi Ta giã biệt em Như giã từ cu...
    Hoàng Trường Sa: Bauxite Việt Nam: hãy cứu ngay chữ tín! (...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: Thực ra Marx có nói, nói n...
    Lâm Hoàng Mạnh: Chỉ còn vài 28 giờ, Ta Là... Gì sẽ ngh...
    Le Van Hung: Kính thưa các Anh Chị, Từ trước đế...
    Phùng Tường Vân: Bi giờ sắp đến giờ lâm biệt Xin Gia T...
    Hoàng Trường Sa: EM ĐI RỒI Em đã đi rồi thế cũng xong...
    Nguyễn Đăng Thường: Chia tay phút này ai không thấy buồn? Nh...
    Trung Nu Hoang: Tôi cũng có nghe kể chuyện một "học gi...
    peihoh: Tôi không được hỏi ba câu hỏi của tal...
    peihoh: Anh Lại Văn Sâm ơi! Dịch giùm câu này: "...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng Mác nói nhiều về lợi nhuận,...
    Hoà Nguyễn: Ông Huy viết : Điều tôi nói hoàn toàn kh...
    Trương Đức: Đọc cái câu này: "2030: định mệnh đã ...
    Đào Nguyên: Tôi cũng có đọc những câu chuyện với ...
    Camillia Ngo: Nguyễn Khoa Thái-Anh nói "Vũ Huy Quang là m...
    Dương Danh Huy: Bác Hoà Tôi cũng thấy thú vị khi đọ...
    Thanh Nguyễn: Giữa cái lúc "dầu sôi lửa bỏng" thế n...
    Thanh Nguyễn: Nếu vì lý do tài chính mà talawas đóng c...
    Thanh Nguyễn: Oh, Thank you Trầm Hương! We all have our h...
    Hà Minh: Một truyện ngắn quá hay, cảm ơn tác gi...
    Nguyễn Việt Thanh: Trên Talawas bộ cũ, có lần nhà văn Phạm...
    Anh Dũng: Ông Đào Nguyên nói đến "duy lợi". Nhưng...
    Hoàng Trường Sa: BRING ME HAPPINESS Đừng đi Đừng đi Đ...
    Lê Anh Dũng: (tiếp) Nhưng chính nhờ Tin Lành VN như...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Trong cảnh talawas ch...
    Đào Nguyên: Lời ông Vũ Huy Quang làm tôi nhớ tới l...
    Đào Nguyên: @ Nguyễn Khoa Thái Anh Trước khi chiéc thu...
    Trương Nhân Tuấn: Trích : « Người Việt hải ngoại vẫn th...
    Hoàng Trường Sa: Bô xít Việt Nam : Truyền thông Mỹ sắp n...
    khonglaai: Không ngờ anh Bách còn giỏi cả tiến...
    khonglaai: Nếu có giải thưởng talacu thì tôi ti...
    Phùng Tường Vân: Chúc nhau chân cứng đá mềm Chúc nhau an ...
    khonglaai: “Khi nói chuyện với mình họ chỉ nhìn ...