talawas blog

Chuyên mục:

Trịnh Hữu Tuệ – Của sự im lặng

23/07/2009 | 11:00 sáng | 63 Comments

Tác giả: Trịnh Hữu Tuệ

Category: Chính trị - Xã hội
Thẻ: >

Trần Hữu Dũng là giáo sư kinh tế học tại Mỹ. Ông nằm trong số những trí thức được hưởng quyền tự do suy nghĩ và phát biểu vào loại bậc nhất trong lịch sử loài người. Vì vậy, tôi đọc những bài ông viết trên Viet-studies – website do cá nhân ông quản lý – với tiền giả định rằng chúng phản ánh đúng đắn quan điểm và cách nhìn nhận của ông. Tiền giả định này mang đến cho tôi một vài bận tâm mà tôi muốn trình bày một cách hết sức ngắn gọn trong những dòng dưới đây. Tôi hy vọng rằng độ dài của bài viết này sẽ không bị đặt trong quan hệ tỷ lệ thuận với tầm quan trọng và mức độ cấp bách của cái vấn đề mà người viết nó muốn mang ra thảo luận.

Tôi xin bắt đầu bằng nhận xét rằng khi Trần Hữu Dũng bàn về dân chủ, khả năng một xã hội đa nguyên cho Việt Nam hoàn toàn không được ông đề cập tới một cách hiển ngôn. Trái lại, ông phàn nàn rằng dân Việt Nam trong và ngoài nước “cứ tối ngày ngồi than Việt Nam không có dân chủ.”[1] Ông đưa ra kết luận không lấy gì làm đáng ngạc nhiên rằng “liên hệ giữa phát triển kinh tế và thể chế chính trị (cụ thể là dân chủ) … vẫn chưa rõ ràng và … sẽ không thể rõ ràng, vì có quá nhiều thông số,” và tuyên bố rằng “để thẩm định tác động kinh tế của dân chủ, ta phải nhìn xa hơn chế độ đương thời, xét cả đến kỳ vọng của dân chúng (thậm chí của cả giới đầu tư nước ngoài) về sự ổn định của chế độ ấy.”[2] Ta tự hỏi nếu được lựa chọn giữa một xã hội đa nguyên trong đó người dân có khả năng dùng phiếu bầu để bảo vệ môi trường và phong cách sống của mình và một xã hội chuyên chính trong đó người dân hoàn toàn bất lực về mặt chính trị nhưng sự “ổn định” được đảm bảo tuyệt đối bằng một bộ máy đàn áp khổng lồ thì “giới đầu tư nước ngoài” sẽ chọn môi trường đầu tư nào. Còn về “kỳ vọng của dân chúng,” chẳng phải phần đông chúng ta đều muốn “ổn định” để làm ăn, muốn được yên thân theo đuổi những mục tiêu mà “giới đầu tư nước ngoài” đã bỏ nhiều công để vạch ra cho chúng ta hay sao? Biết như vậy nên các cơ quan tuyên truyền chính thống luôn tìm cách biến “dân chủ” thành một khái niệm đối lập với “ổn định.” Cái newspeak này đã làm nhiều người – trong đó có cả thanh niên và sinh viên – sợ dân chủ như sợ cọp, sẵn sàng xông vào “hấp diêm” những phần tử rách việc dám kêu gào đòi “rân chủ.” Tôi không dám chắc là ảnh hưởng của nó hoàn toàn không hiện hữu trong suy nghĩ của Trần Hữu Dũng khi ông nhắc đến “kỳ vọng của dân chúng (và của giới đầu tư nước ngoài) về sự ổn định của chế độ.”

Trong tranh luận về tham nhũng, Trần Hữu Dũng cũng cho thấy rằng ông bám lề đường bên phải một cách tinh tế nhưng có lẽ là hăng hái hơn ông chịu công nhận. Tất cả những giải pháp ông đưa ra để giải quyết vấn đề khủng khiếp nhất hiện nay trong xã hội Việt Nam đều có xuất phát điểm là chính quyền nước này có thể cải thiện được. Ví dụ, ông nói rằng để giảm động lực tham nhũng, “cấp lãnh đạo” cần phải “thanh liêm và trong sạch.” Nhưng cái khả năng – kể cả về mặt lý thuyết – rằng “cấp lãnh đạo” không thể trở nên thanh liêm và trong sạch được nữa hoàn toàn không được ông nhắc tới. Thậm chí, ông còn khuyên mọi người “nên thông cảm” với các nhà lãnh đạo, vì họ “dù có đánh giá cao các nghiên cứu kinh tế, cũng bị ràng buộc bởi những vấn đề khác, có những mục tiêu khác ngoài kinh tế, mà nhà kinh tế thuần tuý không nghĩ đến.”[3] Cấp lãnh đạo sẽ hoan nghênh sự “thông cảm” này, và họ cũng sẽ hoan nghênh lời cảnh báo mà Trần Hữu Dũng đưa ra trong bài Tham nhũng và tăng trưởng kinh tế, rằng tham nhũng là một “hiểm họa quan trọng đặc biệt cho chế độ,” rằng phải coi chừng “sự bất bình của người dân đối với một chế độ xã hội chủ nghĩa … bị tham nhũng đục khoét.” Đây cũng là bài viết được Trần Hữu Dũng kết thúc bằng một đoạn văn dài trích lời Thủ tướng Võ Văn Kiệt – một lãnh đạo của các lãnh đạo, một vị thánh của báo chí chính thống. Trong đoạn văn này, Thủ tướng Kiệt bày tỏ nỗi “ray rứt” của mình khi thấy “tham nhũng lại nằm trong bộ máy Nhà nước” và dặn chúng ta rằng “ở cương vị càng cao thì càng phải tuân thủ phép nước.”[4] Vì thông tin tôi có về lịch sử chống tham nhũng và tuân thủ phép nước của Thủ tướng Kiệt có phần hạn chế nên tôi xin để bạn đọc tự đánh giá những “ray rứt” nói trên cũng như việc Trần Hữu Dũng trích dẫn chúng.

Như đã nói, Trần Hữu Dũng là một giáo sư có biên chế tại một trường đại học của nước Mỹ. Trong bối cảnh thế giới hiện tại, vị thế này khiến ông trở thành chuẩn mực cao nhất của tự do ngôn luận. Ông có điều kiện phát biểu những ý kiến mà rất nhiều người không bao giờ dám phát biểu, và phải nói rằng ảnh hưởng của ông đối với giới trí thức trẻ là rất lớn. Chính vì lý do đó, sự im lặng của ông về những khả năng chính trị rõ ràng là đang cần được tranh luận một cách cởi mở sẽ trở thành thông điệp mạnh mẽ về giới hạn của cái được nói, về những gì “đến giáo sư Mỹ còn chẳng dám bàn.” Bằng cách né tránh chủ đề đấu tranh dân chủ cho Việt Nam, ông đã vô tình giúp sức biến nó thành một chủ đề cấm kỵ, và đây là cách đấu tranh chống dân chủ một cách hiệu quả nhất. Tệ hại hơn nữa, sự né tránh của ông để lại cho người đọc ấn tượng về một nỗi sợ hãi, âm thầm và sâu sắc, ẩn mình dưới những phân tích an toàn về mặt chính trị, dưới cái tư thế được ông mô tả là “khách quan, đúng đắn, không phá đám, cũng không cuồng tín,” nhưng lại điều khiển suy nghĩ và lời nói của “nhà khoa học” một cách tàn nhẫn.[5] Sợ hãi là một căn bệnh lây lan, và trong thời điểm lịch sử đầy thử thách như hiện nay, khi dân tộc Việt Nam cần phải có đủ lòng quả cảm để “chặt cầu tiến lên,”[6] sự sợ hãi, ở những trí thức có vị thế và điều kiện như giáo sư Trần Hữu Dũng, có lẽ là điều đáng sợ hãi nhất.


[1] Xem Gặp ‘ông chủ’ Viet-studies, Người Đô thị, Tháng 9/2008

[2] Xem Trần Hữu Dũng, Dân chủ và phát triển: Lý thuyết và chứng cớ, Thời Đại Mới, Số 10, Tháng 3/2007

[3] Xem Trần Hữu Dũng, Ta cần biết ta hơn nữa, Thời báo Kinh tế Sài Gòn, Số Tết Đinh Hợi, Tháng 2/2007

[4] Xem Trần Hữu Dũng, Tham nhũng và tăng trưởng kinh tế, Nghiên cứu Kinh tế, Tháng 4/1999

[5] Xem Gặp ‘ông chủ’ Viet-studies, bài đã dẫn. Trần Hữu Dũng khen báo Công an Nhân dân “có mục văn hóa khá.” Về những cái không được “khá” cho lắm của tờ báo này, ông không có phát biểu gì chính thức. Nỗi sợ hãi của ông còn xuất hiện trong những chi tiết nhỏ khác, ví dụ như trong đoạn đầu bài “Ta cần biết ta hơn nữa,” khi ông nói “[c]ó người (như nhà kinh tế nổi tiếng Jagdish Bhagwati, nguyên cố vấn cho Tổng thư ký WTO) khẳng định rằng vài nước (ông có nêu tên, nhưng người viết bài này không dám lặp lại vì hơi…  nhạy cảm!) đã gia nhập WTO khá dễ dàng chỉ vì họ hạ bút ưng thuận soàn soạt mọi điều kiện mà đối tác đặt ra.”

[6] Xem Vũ Minh Khương, Việt Nam: Chặt cầu để tiến lên?, Tuần Việt Nam, 13/7/2009

Bình luận

63 Comments (bài “Trịnh Hữu Tuệ – Của sự im lặng”)

  1. mcleppard viết:

    Tôi đồng ý với ông Vancun, chúng ta nên hướng đến ý tưởng quan trọng nhất của ông Tuệ trong bài viết. Việc ông Tuệ có công tâm hay không khi viết về ông Dũng là vấn đề riêng của hai người này.

    Còn thưa ông Anh Dũng, một người có trách nhiệm như ông nên đọc và nghĩ kĩ trước khi trả lời ý kiến người khác. Người ta có thể đọc lại bài của tôi và thấy ông trả lời rất “trật đường ray.” Trẻ tuổi thì nóng tính, ông có nhiệt huyết là điều đáng trân trọng. Tôi chỉ muốn khuyên mọi người đi vào một cuộc thảo luận bổ ích hơn.
    Trả lời điểm 3: tôi công nhận là ông Tuệ đã quy chụp ông Dũng một cách vội vã, tôi không nghĩ tôi và ông bất đồng ở điểm này. (Mặc dù nếu theo lập luận của ông thì chính ông THDũng mới đáng trách vì đã không cẩn thận từng câu chữ khi bỏ qua nhiều chủ đề liên quan về dân chủ trong bài viết của mình.) Tôi nhận ra ông Anh Dũng đã nhầm chính mình với TH Dũng (mà tôi gọi bằng Dũng) trong phản hồi của tôi.

    Trả lời điểm 4: có thể ông Anh Dũng đã thật sự chỉ ra những lập luận của ông Tuệ là sai, nhưng vấn đề đặt ra là sự “né tránh” có gây ảnh hưởng xấu như ông Tuệ nói, và nhiều câu hỏi khác liên quan đến việc “né tránh” này. Tôi mong muốn mọi người hướng đến điểm này và muốn được nghe ý kiến của mọi người.

    Ông Anh Dũng có thể coi những thứ tôi nói là đá, nó cho tôi lý do để tin ông có hội chứng paranoia.

  2. ThuanAn viết:

    Em nông dân, nghe các bác trí thức ăn (tục) nói (phét) hay quá mà nhức hết cả đầu.

    Nông dân bọn em có câu mưa dầm thấm lâu. Thế nên nghe bác Trần Hữu Dũng em vẫn thấy thấm hơn nghe bác Tuệ, bác Tích (không chỉ ở mạch này).

    Mặc dù em cũng ghét các bác cộng sản nói nhiều làm ít, tham nhũng nọ kia như xúc đất bỏ đi, nhưng sự thật là khi nghe các bác như bác Tích nói, em thấy sợ, thấy thà rằng sống với các bác cộng còn hơn sống với bác Tích. Tại sao thì chắc các bác đó chẳng hiểu được đâu.

    Nhiều thằng bạn nông dân của em cũng nghĩ thế đấy các bác ạ.

  3. vancun viết:

    Ông DUY_C đưa ra khái niệm “anh hùng/anh hèn” kể cũng hay hay. Nhưng có lẽ ông đã bàn không trúng vấn đề. Một nhân vật nổi tiếng đã từng nói đại ý: “Vũ khí của sự phê phán không thể thay thế sự phê phán bằng vũ khí”. Ông DUY_C cho rằng hành xử theo kiểu anh hèn dù sao cũng còn hữu ích, còn anh hùng thì rồi sớm cho tay vào còng số 8 còn làm ăn gì được nữa. Xin hỏi ông DUY_C, thời chống Pháp mà ai cũng “khôn ngoan” hành xử theo lý thuyết “anh hèn” của ông, chỉ mấy tờ báo với những lời kêu gọi, “góp ý” suông, thì VN bây giờ sẽ ra sao (Ý tôi nói là có Cách mạng tháng Tám hay không)?

    Vì vậy, không thể cho rằng lối hành xử theo kiểu “anh hèn” là hay ho, mà nên nói rằng, chúng ta đang hô hào suông, chửi bới suông, và tự cho mình là khôn ngoan, chứ chưa làm được gì nên hồn. Tệ hại hơn, còn quay ra phê phán những người dũng cảm.

    Ngày xưa có chuyện “Đeo chuông cho mèo”, chuột nào cũng cho là ý tưởng hay, nhưng khi đến phân công nhiệm vụ cụ thể thì ai cũng chối đây đẩy. Bây giờ có một vài người dám “nhấc chuông”, “rung chuông”, họ bị bắt… thì ta cho đó là dại. “Khôn kia dễ bán dại này”. Vì cái hèn thâm căn cố đế mà VN nên nỗi thế này. Đã thế còn ngụy trang bằng cái khôn ngoan, thức thời. Khôn thì ai khôn bằng Hoàng Cao Khải – thế ông DUY_C cho Phan Đình Phùng là “dại”?

    Như vụ bô-xít chẳng hạn, chỉ mấy ông trí thức viết kiến nghị với lập trang web thì ăn thua gì, hoặc chỉ mấy ý kiến xa xa tại Quốc hội cũng vô nghĩa. Nếu khoảng 1/3, 1/2 ông nghị đứng dậy phản đối Quốc hội, bỏ ra về thì sẽ ra sao? Nếu Bắc Trung Nam đâu cũng biểu tình rầm rộ (Như phong trào phản chiến bên Mỹ trước đây), thì sẽ ra sao? Công an tuy nhiều, nhà tù tuy lắm nhưng nhốt sao cho xuể? Không khéo chính phủ ông Dũng đổ vỡ như chơi ấy chứ? Một đất nước mà người dân có dũng khí đấu tranh thì làm gì có chỗ cho những quan tham như ông Nguyễn Sinh Hùng múa mép trước quốc hội “Vì nước vì dân”?

    Cho nên nếu có hèn thì cũng đừng cho đó là có gì hay ho cả. Vấn đề là VN chưa anh hùng đúng độ mà thôi. Chỉ một Lê Công Định chứ 1000 Lê Công Định, Công an theo dõi, bắt sao xuể?

    Đã hèn mà còn dám so sánh với cái hùng khí, hùng tâm của Nguyễn Công Trứ!

  4. Mặc Lý viết:

    Tôi nghĩ ông Tuệ có lẽ quá sốt ruột về tốc độ cải thiện hiện trạng tại Việt Nam nên lên trách ông THD.

    Nếu ông Dũng không tin dân chủ sẽ dẫn đến tăng trưởng kinh tế thì đó là quyền của ông ấy và ta cũng chẳng thể bắt ông ấy viết ngược lại. Tương tự như vậy, về tham nhũng ông ấy cũng có quyền tin và viết ra rằng chế độ có thể tự cải thiện được.

    Thay vì trách ông Dũng, ông Tuệ hoặc bất cứ người nào có thể nêu hai vấn đề này ra để chúng ta thảo luận. Còn sợ những độc hại do website Viet-studies mang lại thì chúng ta phải nghĩ cách thuyết phục hoặc hấp dẫn người đọc hơn nữa.

    Tuy nhiên điểm son là ông Tuệ vẫn giữ không nặng lời với ông THD. Một số người khác không được như vậy, với nhau.

  5. classicalmood viết:

    Đọc bài ông Tuệ và tất cả những phản hồi tôi cảm thấy buồn vui lẫn lộn:

    Buồn:

    * Tại sao đến giờ này những lỗi sơ đẳng (fallacies)về tranh luận vẫn còn tồn tại trên diễn đàn Talawas nơi tôi tin rằng có nhiều giới trí thức tham gia!

    * Tại sao đến giờ này mục tiêu trước mắt là đánh đổ toàn trị, bất công, đem hòa bình lại cho nhiều người lại không là ưu tiên hàng đầu mà chuyện “quốc hay cộng – tư bản hay xã hội chủ nghĩa, đa đảng hay độc đảng, nhu thắng cương hay hết sức cương v.v.” phải rạch ròi. Theo tôi nghĩ ai làm gì cũng được miễn là hòa bình, công bằng là tốt. Tôi chẳng ưa gì Đặng Tiểu Bình nhưng xin trích một câu của ông ta: “Mèo trắng, mèo đen không thành vấn đề miễn là bắt chuột tốt.” Hoặc nói một cách huỵch toẹt “Giữa một người tín đồ cộng sản nhưng lương thiện và một người luôn vỗ ngực là quốc gia dân chủ mà làm chuyện xằng bậy thì ta chọn ai?”

    * Tại sao đến giờ này vẫn còn tính “thương nhau củ ấu vẫn tròn, ghét nhau bồ hòn cũng méo” hoặc “im lặng là đồng ý” hay “không lên án là đồng lõa,” hoặc tệ hơn nữa “không ủng hộ, không theo cách tôi làm, là anh hay chị có vấn đề,” hoặc “anh không bị kẻ thù của tôi tấn công thì chắc mười phần anh là bạn của chúng và vô hình chung anh là kẻ thù của tôi.”

    * Ông Tuệ có thể có ý tốt nhưng quá bức xúc nên có những nhận định không công bằng về THD: một số điểm ông THD không nhắc tới không có nghĩa là ông đồng ý với những điểm đó. Ông Tuệ đã phạm một lỗi rất sơ đẳng mà ngụy biện gọi là “Strawman” trong đó ông tự suy diễn về ông THD rồi tấn công vào suy diễn của chính ông áp đặt lên ông THD. Rất tiếc vì bài phản hồi có giới hạn tôi không thể vạch ra từng mục một được.

    * Ông Anh Dũng nào đó khi lên tiếng bênh vực ông THD cũng để cảm tính chi phối nên cũng không có tính thuyết phục. Ông Phạm Quang Tuấn “made a excellent point” nhưng sau này lại bị sa đà vào những tranh luận không đi vào chủ đề nên coi chừng bị mai phục nhé. Cảm ơn ông Tuấn.

    * Trái với nhận định của nhiều người tôi cảm thấy gần đây ông THD không còn đứng vai trọng tài khách quan như xưa. Rất nhiều lời bình của ông theo kiểu Kim Thánh Thán gần đây cho thấy ông hơi mất kiên nhẫn là đằng khác. Ông THD nếu đọc được những dòng này xin bình tâm nhé. Ông đang đi đúng đường đấy. Có chăng là bà con chưa hiểu ông hết thôi.

    Thôi bây giờ nói đến chuyện vui:

    1. Vậy là tôi có đủ chứng cớ (facts) để nói rằng có rất nhiều người, đặc biệt là trong nước, và những người không cùng quan điểm vào xem trang web của ông THD.

    2. Điều lo sợ nhất của tôi là trang web THD một ngày nào đó bị chặn ở VN. Đó là dấu hiệu hết thuốc chữa nhưng qua tiếng chuông của ông Tuệ tôi tin và vui rằng website này sẽ sống còn cho đến ngày Việt Nam vinh quang.

  6. Anh Dũng viết:

    Ông lầm rồi ông Nguyễn Ứơc ạ. Nội dung và giá trị của bản Ấn Độ và bản Việt Nam nó khác nhau đấy:
    http://tapchisonghuong.com.vn/index.php?main=newsdetail&pid=37&catid=51&ID=1394&shname=So-sanh-cac-di-ban-truyen-Thay-boi-so-voi-va-tam-thuc-dan-toc

  7. Nguyễn Ước viết:

    Thấy ông Anh Dũng viết: “Kho tàng truyện dân gian Việt Nam có truyện ‘Thầy bói (mù) xem voi’, tôi mừng quá, chạy đi tra cứu. Lục lọi hết mấy cuốn truyện cổ tích có trong tủ sách, kể cả bộ “Kho tàng cổ tích Việt Nam” (2 tập) của Nguyễn Ðổng Chi, NXB Giáo dục, Hà Nội, 2000, cũng không thấy có. Chợt nhớ ra, hồi mới học cấp 1, có truyện đó trong sách giáo khoa. Lớn lên, mới biết đây là chuyện ngụ ngôn của đạo Jain (Kỳ Na giáo) bên Ấn Ðộ.

  8. Nguyễn Phong viết:

    Ông Phạm Quang Tuấn nói lúc 7:41 sáng 24/7/2007:

    “talawas đang trở thành môt diễn đàn đấu tố giống như: báo saigontimes ở Úc (http://www.saigontimes.com.au/DienDanBanDoc/DienDan-SGT618.htm) và bài của TH Tuệ làm tôi nhớ lại những bài của các văn nô thời NVGP đã từng đăng trên talawas bộ cũ”.

    Đã vài lần trong các tranh luận khác trên diễn đàn này ông PQT “nổi lên” bằng những nhận xét rất quá đáng (chẳng hạn “Gái đĩ già mồm” tặng cho ông Trương Nhân Tuấn), tôi vẫn không hiểu vì sao BQL Talawas bỏ qua không nhắc nhở hay phạt thẻ vàng đối với ông. Bây giờ ông lại đưa ra nhận xét rất chối tai, chỉ vì ông Tuệ có quan điểm khác ông. Ông làm ơn chứng minh bài của ông Tuệ giống những bài đánh chết “bọn phản động NVGP” ngày xưa ở chỗ nào.

    Còn về nhận xét diễn đàn Talawas đang trở thành diễn đàn đầu tố, tôi thử xem lại thì trước khi có nhận xét “vàng ngọc” của ông, có 14 ý kiến, trong đó có 2 ý kiến (bênh vực ông THD) của ông, 2 ý kiến (trong đó 1 rất dài) của ông Anh Dũng mạt sát ông Tuệ đến độ, 1 ý kiến của ông ThanhNam (trung lập, nghiêng về phía THD), 1 ý kiến của ông Lê Điều (trung lập, có phần thông cảm, nghiêng về THD), 2 ý kiến của Công Tử Bạc Liêu (trung lập, tìm hiểu về vị thế của các trí thức như ông THD), 1 ý kiến của Dinh Le (có vẻ không có cảm tình với trường phái THD), 1 ý kiến của Phùng Tường Vân (không có cảm tình với trường phái THD), 1 ý kiến của Nguyễn Việt Thanh dẫn Sartre (có vẻ cũng không có cảm tình với trường phái THD), 1 ý kiến của Lê Quốc Trinh phản hồi 1 câu của Công Tử Bạc Liêu, không trực tiếp liên quan đến vụ THT vs THD, 1 ý kiến của 1mitee (không có cảm tình với trường phái THD), 1 ý kiến của vantruong (không có cảm tình với trường phái THD).

    Tôi cũng đưa ra ý kiến không có cảm tình với trường phái THD, nhưng cũng như nhiều vị khác ở đây, tôi không nghĩ rằng ý kiến của tôi mang tính chất hay phong cách đấu tố. Tôi đã cố gắng trình bày quan điểm của tôi một cách nhẹ nhàng, không lên án ai và đưa ra vài nhận xét mở rộng.
    Diễn đàn này với sự tham dự tích cực của ông đã thành trường đấu tố như ông nói hay không, chắc ông cũng thừa hiểu.

    Tôi cũng đồng tình với ý kiến của ông Hòa Nguyễn là bài viết của ông Tuệ trước hết cho thấy sự dũng cảm của ông Tuệ.

    Đó là 2 lần dũng cảm: Thứ nhất là dũng cảm đứng về phía các giá trị dân chủ bằng cách khẳng định sự cần thiết PHẢI NÓI TO LÊN về nó, không nên im lặng, không nên né tránh. Trong giới trí thức VN, sự dũng cảm này không có nhiều (xem trường phái THD). Thứ hai, đó là sự dũng cảm của việc thẳng thắn bày tỏ thái độ phê phán của mình trước một trí thức khác. Theo tôi, có khi sự dũng cảm thứ hai này còn hiếm hơn trong trí thức VN. Các vị có tên tuổi với nhau, ít ai dám phê bình ai lắm, có khi còn ngại hơn ngại chính trị.

    Chuyện sai đúng đến đâu, xin chư vị cứ rộng bàn, tôi đây sẵn sàng lắng nghe. Đừng sợ những ý kiến à la Phạm Quang Tuấn mà chùn bước. Chúng ta nên học tập sự dũng cảm của ông Tuệ, cứ thẳng thắn mà nói, chỉ xin đừng phang ra những chiêu như kiểu “Gái đĩ giá mồm” v.v…

  9. Arthur viết:

    Quan hệ giữa chính quyền (cs) Việt Nam và các trí thức Việt kiều (về nước hợp tác với chính quyền) thuộc dạng “có qua có lại” và phải tuân thủ chặt chẽ những nguyên tắc hành văn và bất hành văn. Một trong những nguyên tắc đó là: Làm gì cũng được nhưng cấm đề cập đến DÂN CHỦ (kiểu Mỹ và châu Âu), TỰ DO NGÔN LUẬN, ĐA NGUYÊN, ĐA ĐẢNG, và đặc biệt là cấm chỉ trích lãnh đạo cs và Đảng cs. Vì vậy đòi hỏi ông Trần Hữu Dũng phải bàn về “khả năng một xã hội đa nguyên cho Việt Nam”, hoặc “cấp lãnh đạo (cs) không thể (hay có thể) trở nên thanh liêm và trong sạch được” là điều phi lý. Ông Dũng đã chấp nhận vai trò “chim cảnh” thì không thể phát biểu tự do như như chim Hồng Hộc bay trên trời cao được. Ông Dũng né tránh “chủ đề đấu tranh dân chủ cho Việt Nam” là điều dể hiểu. Thử đụng vào xem, ông Dũng sẽ bị trục xuất về đất nước tự do ngay.

    Cách hành xử của ông Trần Hữu Dũng cũng không thể “điều khiển suy nghĩ và lời nói của ‘nhà khoa học’ một cách tàn nhẫn” được. Ông Dũng làm gì “vĩ đại” đến thế, và các “nhà khoa học”, thậm chí là dân thường, đâu có ngốc nghếch và dễ bị điều khiển như thế. Tôi nghĩ (và mong là nghĩ đúng) ông Dũng đang cố “làm một điều gì đó” cho đất nước theo cách của ông ta, trong điều kiện có thể. Tất nhiên khi quyền tự do bị hạn chế thì kết quả cũng rất hạn chế. Theo nhiều người nhận xét, có VIET-STUDIES vẫn tốt hơn là không có VIET-STUDIES. Ngoài ra VIET-STUDIES sẽ tốt hơn nếu tránh được những “hạt sạn”, ví dụ như việc trích dẫn lời Võ Văn Kiệt, nhân vật đỡ tồi tệ nhất trong những kẻ tồi tệ, để bàn về tệ nạn tham nhũng thì hơi bị ngược đời, giống như Năm Cam nói về tệ nạn xã hội đen. Không hiểu ông Dũng có thật lòng tin lời ông Kiệt không? Nếu không tin thì ông Dũng chẳng cần phải hành xử một cách “ngoại giao” và “khôn khéo” như vậy. Chẳng ai bắt ông Dũng phải làm như vậy.

  10. Duy_C viết:

    Anh hùng hay anh hèn?

    Xin được góp vài ý mọn, nếu lạc đề thì xin quí anh bỏ qua.

    Như một hòn bi được đặt trong một cái ống tròn và trơn, vị trí ổn định của hòn bi phải là đầu ống bên này hay là đầu ống bên kia. Tôi nhận thấy hình như người mình luôn phải lựa chọn một giữa hai thái cực như hòn bi trong cái ống: Không anh hùng thì là anh hèn. Không có lựa chọn nào khác. Với người dân bình thường thì thực ra không có lựa chọn nào. Nhân dân Việt Nam anh hùng. Ai cũng là anh hùng. Ra ngõ là gặp anh hùng. Không ai (cả gan) không muốn làm anh hùng. Nhưng đời sống không phải là hòn bi trong cái ống. Đời sống không phải chỉ có hai lựa chọn.

    Hiện tượng nào cũng có nguyên nhân. Có lẽ nguyên nhân việc trên đến từ quan niệm về quan hệ «địch, ta» áp dụng trong một thời gian quá dài (mà chưa thấy hy vọng chấm dứt) trong xã hội Việt Nam. Mọi người muốn sống yên ổn trong xã hội này phải mặc đồng phục cho tư tưởng. Quan niệm này đã giết không biết bao nhiêu thế hệ Việt Nam. Phản động cũng chết mà lưng chừng lại càng chết sớm. Không phải ta thì nó phải là là địch. Ngày hôm nay quan niệm này vẫn còn có thể tiếp tục giết người, kể cả cho người Việt đang sống ở nước ngoài. Chủ nghĩa anh hùng lần hồi trở thành nếp sống.

    Những người ở bên ngoài, người Việt (lẽ dĩ nhiên), khao khát anh hùng để suy tôn. Kiểu mẫu anh hùng đó không phải là đem thân chèn pháo hay lấp lỗ châu mai như ngày xưa. Anh hùng ngày nay là anh hùng dân chủ. Nhưng lối suy nghĩ «địch, ta», «anh hùng, anh hèn» đã trở thành «nẻo về của ý» (mượn lời ông Nhất Hạnh). Mọi phán đoán hành vi của người nào cũng đều đi qua con đường đó. Rốt cục trong thời gian ngắn những người tranh đấu cho dân chủ trong nước một số thì là «anh hùng», số khác là «anh hèn». Để ý, phần lớn những anh hùng đều phải vô tù, không sinh hoạt gì được nữa. Nhiều người dám chịu luồn cúi để lấy kết quả thì chịu đựng luôn tiếng anh hèn!

    Nhưng thử hỏi hai anh, anh hùng và anh hèn, anh nào hữu dụng cho việc tranh đấu dân chủ trong nước? Theo tôi anh hùng ở trong tù không hữu dụng cho việc tranh đấu dân chủ hóa VN bằng anh hèn ở ngoài. «Rồi ra mới rõ mặt anh hùng». Câu thơ này học lâu rồi, không để ý vì nó không hay. Đặc biệt hôm nay lại thấy nó hay. Anh hèn hay anh hùng? Sau này sẽ biết!

    Trở lại chủ đề, tôi không dám phán đoán gì về ông Trần Hữu Dũng cũng như có nhận xét gì về các ý kiến của mọi người ở đây. Ai cũng có kinh nghiệm của mình. Đây đó có đưa ra nhiều kinh nghiệm đắng cay về các trường hợp trí thức vong thân. Nhưng đem các kinh nghiệm đó đi đo việc làm của người e rằng sẽ vội vã.

    Tôi thấy ảnh hưởng của ông Trần Hữu Dũng, phải nói là khá lớn, lên lớp trí thức trẻ trong nước. Sẽ là một điều mừng nếu ông Dũng hướng dẫn được lớp trẻ đó đi vào một con đường hữu ích cho đất nước trong tương lai.

  11. vancun viết:

    Tôi nghĩ chúng ta không nên chĩa mũi nhọn đả kích vào ông Trịnh Hữu Tuệ, hay ông Trần Hữu Dũng, mà nên hướng về vấn đề chính. Đó là vấn đề của xã hội VN.Trong bài viết, ông Trịnh Hữu Tuệ đã thể hiện một nỗi quan ngại sâu sắc tới hiện tình VN, đó là mất dân chủ và tham nhũng trầm trọng.

    – Dân chủ: Hầu như ai cũng công nhận VN hiện nay không có dân chủ. Ông Trần Hữu Dũng với tất cả sự thận trọng của mình (tôi nghĩ thế) cho rằng chưa có bằng chứng thuyết phục rằng: Xã hội dân chủ hơn thì kinh tế cũng phát triển tốt hơn. Đó là góc nhìn kinh tế học. Nhưng ở những góc độ khác, thì ai cũng công nhận rằng: Dân chủ luôn là cái mục đích tốt đẹp mà nhân loại hướng tới. Cái này thì có lẽ không cần bàn cãi nữa.

    -Tham nhũng: Tình hình tham nhũng ở VN thì rất trầm trọng (ông Anh Dũng thì cho rằng chưa có bằng chứng về các vị trên BỘ CT tham nhũng -cái này thì tùy ông ấy). Chính Đảng CSVN cũng cho đây là một nguy cơ của chế độ; ông Trịnh Hữu Tuệ thì cho đây là vấn đề khủng khiếp nhất của xã hội VN. Có lẽ ông Tuệ hiện không ở VN? Người VN có một đặc tính dù là cái xấu nhưng đã trở nên phổ biến thì thành bình thường, thậm chí không xấu mới là lập dị. VN bây giờ đang phổ biến “học thuyết”: “sống chung với tham nhũng”.

    Một số người lại còn chứng minh được tham nhũng cũng có cái hay, thậm chí là rất tốt như ông Dương Trung Quốc. Trong một bài trả lời phỏng vấn, ông cho rằng tham nhũng là một tất yếu của xã hội VN, là con đường để VN tiến tới dân chủ và hội nhập quốc tế! Ông Trần Hữu Dũng thì nêu khả năng là cấp lãnh đạo có thể “thanh liêm, trọng sạch” (để hạn chế tham nhũng).

    Là người trong nước, tôi xin nói rằng dư luận VN khi nói về tham nhũng thì ai cũng công nhận là quá phổ biến. Nhiều người coi đó là căn bệnh nan y (giống như ung thư di căn), không thể chữa được (nhưng mà vẫn cứ sống dai dẳng). Một số người gọi là “lỗi hệ thống” (từ ngữ này có trên báo chí “lề phải”). Đã là lỗi hệ thống thì hết cách, nghĩa là phải xóa bỏ cái hệ thống cũ đi, làm hệ thống mới. Đại khái như format hệ điều hành để cài đặt lại.

    Đúng như ông Lê Quốc Trinh kêu gọi, VN hiện đang phải đối mặt với những vấn đề nan giải, thậm chí nguy kịch, vượt ra ngoài khả năng của CP. Điều khiến tôi (và có lẽ nhiều người) lo ngại là VN sẽ lâm vào khủng hoảng sâu sắc, và người dân đen là những nạn nhân khốn khổ.Vì lúc ấy, các vị lãnh đạo đã có chỗ trú chân ngon lành rồi. Chỉ Nhân Dân ở lại, chịu trận.

  12. Anh Dũng viết:

    Thưa ông @mcleppard !

    1. Ông hỏi tu từ: “Vậy là ông Anh Dũng công nhận xã hội Việt Nam hiện nay là “một xã hội chuyên chính trong đó người dân hoàn toàn bất lực về mặt chính trị nhưng sự “ổn định” được đảm bảo tuyệt đối bằng một bộ máy đàn áp khổng lồ”?”

    Tôi chắc chắn ông đang nhầm tôi với ông Tuệ và thậm chí cả với ông nữa.

    2. Theo suy nghĩ của ông thì bài viết của ông Tuệ, với những phân tích dài dòng, rốt cuộc cũng chỉ là “một lập luận tổng quát, không cho riêng gì Việt Nam”.

    Vâng, nếu quả vậy thì hóa ra ông Tuệ không loại trừ cả truyền thông Mỹ, đất nước mà ông đã hai lần ca ngợi là tự do, dân chủ bậc nhất.

    Qủa thực, tôi bị thuyết phục hoàn toàn bởi sự yếu kém trong khả năng viết của ông @mcleppard (bản thân ông cũng đã tự thừa nhận).

    3. Thưa ông, đã là khoa học, logic, đã là viết về một vấn đề liên quan đến danh dự người khác và to tát như chính trị, dân tộc thì mong ông và ông Tuệ cẩn thận TỪNG CÂU CHỮ cho. Nếu các ông không đủ trình độ thì đừng làm liều. Đó là VÔ TRÁCH NHIỆM đấy các ông ạ!

    4. Cái mà ông đề nghị lưu tâm là sự kiện “để lại cho người đọc ấn tượng về một nỗi sợ hãi, âm thầm và sâu sắc, ẩn mình dưới những phân tích an toàn về mặt chính trị” trong bài viết của ông Tuệ.

    Nhưng sự kiện này được tập hợp từ một loạt những “logic, khoa học” suy bụng ta ra bụng người của ông Tuệ. Tôi không những chỉ ra những sai lầm hệ thống này của ông Tuệ mà ngay sự kiện chính ấy tôi cũng đã phân tích và tỏ rõ quan điểm. Ông @mcleppard nên đọc kỹ trước khi muốn nhắc người khác.

    Cuối cùng, thưa ông @mcleppard! Tôi chỉ là một thanh niên 25 tuổi. Chẳng bao giờ nhận mình là logic, khoa học như các vị GS, TS ở đây.

    Nếu ông @mcleppard ghét sự “ném đá” thì ông phải nhắc nhở ông Tuệ đầu tiên mới phải. Và ngay bản thân ông nữa, ông có dám chắc mình vừa ném một thứ không phải là “đá” vào tôi hay không?

    Dám làm thì dám nhận, dám chịu ông ạ. Đừng cố nho nhã, đạo mạo giả tạo làm gì. Chúng ta đâu phải thánh thần!

  13. mcleppard viết:

    Thưa ông Anh Dũng,

    1. Máu bẩn thì lấy cồn rửa.

    2. Tôi đồng ý là ông Tuệ đã quy chụp khi cho rằng ông Dũng đã chủ động “né tránh chủ đề đấu tranh dân chủ cho Việt Nam.” Cá nhân tôi, một người viết văn kém, thấy rằng muốn viết cho đầy đủ kín kẽ khá là khó, và không phải cái gì cũng có thể nhét hết vào một bài viết.

    6. Vậy là ông Anh Dũng công nhận xã hội Việt Nam hiện nay là “một xã hội chuyên chính trong đó người dân hoàn toàn bất lực về mặt chính trị nhưng sự “ổn định” được đảm bảo tuyệt đối bằng một bộ máy đàn áp khổng lồ”? Kết luận mà ông Tuệ hướng đến là “cơ quan tuyên truyền chính thống luôn tìm cách biến “dân chủ” thành một khái niệm đối lập với “ổn định.”” Đây là một lập luận tổng quát, không cho riêng gì Việt Nam. Việc Việt Nam có phải như thế thật hay không, là do người đọc như ông Anh Dũng tự suy nghĩ.

    Phần còn lại quá nhỏ nhặt để tôi phải bình luận.

    Tôi nghĩ rằng mọi người (có lẽ đều cho rằng mình viết văn hay và giỏi logic) đã quá chấp nhặt từng chi tiết một. Cái quan trọng nhất mà ông Tuệ nói đến ở đây (xin xem lại tiêu đề) là sự né tránh sẽ “để lại cho người đọc ấn tượng về một nỗi sợ hãi, âm thầm và sâu sắc, ẩn mình dưới những phân tích an toàn về mặt chính trị.” Tranh luận có tính đóng góp sẽ hướng vào điểm này, chứ không phải nhặt nhạnh chỗ hở trong lập luận của nhau để nâng lên hay hạ xuống một ai đó. Tôi không ngờ rằng các ngài học rộng như vậy chỉ để ném đá nhau.

  14. Phùng Tường Vân viết:

    “[…] được chế độ quê nhà cưng như trứng mỏng.” Cưng thì cưng nhưng chia miếng đỉnh chung thì…đừng hòng. Này nhé: miếng bánh thì mỗi ngày mỗi nhỏ đi, mà những ai đã từng “chân lấm tay bùn” mà chưa có phần thì ngày càng dầy đặc. Cứ xem trường hợp ông Tấn Sĩ Luật Gia nọ là thấy ngay: cũng vào hàng danh gia đệ tử hạng xiện của đất nước, ông thân sinh là khai quốc công thần, bản thân thì bằng cấp lớn, thứ thiệt, tướng mạo ngon lành, phát ngôn dứt khoát là không có í a, í a… đánh nhịp, nếu cần điểm tô cho cái khuôn mặt đã rỗ sì rỗ sứt của chế độ thì thiết tưởng còn có chàng Phan An nào lý tưởng hơn, cần gì phải kiếm “hương xa” cho dễ rách việc, ấy vậy mà năm lần bẩy lượt, phải dụng cả đến cái mạt kế là “tự ứng cử” mà “đi không rồi cũng lại về không” đấy sao.

    Chẳng ám chỉ ai, nhưng liệt vị đã nói tới nhà khoa bảng này, ông trí thức nọ đầy ra ở đây rồi thì tôi chỉ xin thưa là thân danh Giáo sư dạy trường nước ngoài Mỹ, Pháp… là hà rầm, nhưng cái miếng đỉnh chung ở quê hương là nó vẫn quyến rũ mê mẩn, ngọt hơn khế chín nhiều lắm, “cũng nhân tâm ấy há thiên lý nào” cho nên là rất dễ hiểu và rất thông cảm, nhưng nhà nước ta thì lại vẫn cứ nhại lại cái bài văn tế danh tiếng nọ mà tụng rằng: “Có cảm thông thì… đi chỗ khác chơi, nếu ngoan ngoãn hãy nghe lời dụ khị.”

    Hạ hồi hưởng thụ!

  15. vancun viết:

    Thưa ông Anh Dũng:

    1. “Máu Bẩn thì sao”? Đúng ra ông nên hỏi vua Duy Tân. Tôi xin tạm trả lời là “thì MẤT NƯỚC hay NÔ LỆ”.

    2,3,4,5. Tôi xin nói ngắn như thế này: Cả xã hội “người người (cán bộ) tham nhũng, nhà nhà (quan chức) tham nhũng”, mà các vị ở trên cao thanh liêm, trong sạch, kể cũng nực cười. Ở VN chức nào cũng phải chạy, mà cái chức trên cao không phải chạy, thì không ai tin. Còn việc chứng minh ông A, bà B nào đó ở Bộ Chính trị tham nhũng, thì không một phóng viên báo chí nào nghĩ đến, vì không thể, mà nếu có chứng minh được, cũng không ăn thua gì (có khi còn bị vạ to). Bằng chứng trực tiếp (bắt được quả tang các vị đó nhận tiền) thì không có, và có lẽ không bao giờ có; nhưng bằng chứng gián tiếp thì vô kể. Hệ thống tư pháp VN hiện nay không tồn tại trong ý nghĩ là cần phải xét xử các vị ấy (không ại dại gì vuốt râu hùm, kể kả trong vườn bách thú). Các vị ấy là vua (quan chức địa phương là vua con), mà vua thì không bao giờ sai cả, hay có sai thì cũng chẳng sao cả.

    6. Trong ý ông Tuệ viết, là đang tranh luận với ông Trần Hữu Dũng, nghĩa là nêu ra giả thiết so sánh, chứ không phải kết luận đó là tình hình VN. Giống như hai người tranh cãi về ăn cắp và không ăn cắp. Một người nêu ra giả thiết so sánh để nói ăn cắp là xấu, thì người kia bỗng la lên : “Tại sao ông nói tôi ăn cắp”.

    Cái lí nó là như vậy. Ông có xin lỗi ông Tuệ hay không thì tùy.

1 2 3 4 5
  • talawas - Lời tạm biệt

    Nói lời chia tay sau 9 năm tồn tại, chúng tôi thiết tha hi vọng vào sự ra đời của những mô hình báo chí và truyền thông mới, thực hiện bởi những người được trang bị những khả năng và phương tiện mà chúng tôi đã không thể có, với cùng một nhiệt thành phấn đấu cho một nền báo chí tự do cho Việt Nam... đọc tiếp >>>

  • Phản hồi mới nhất của độc giả

    talawas blog: Cảm ơn tất cả! Tạm biệt và mong ngày ...
    Trung Thứ: Trích: „Ngoài ra, việc duy trì nhóm khởi...
    Hà Sĩ Phu: LỜI TẠM BIỆT: Buông lơi “một...
    Phùng Tường Vân: Dục Biệt Nhung Dục (Trung Đường) có ...
    Hoài Phi: Chỉ còn vài phút thôi là talawas chính th...
    Hà Sĩ Phu: @ixij Bạn ixij đã gõ đúng chỗ tôi c...
    P: Kính gửi hai bác Lê Anh Dũng và Trung Thứ...
    Hoangnguyen: Không biết những dòng chữ này còn kịp ...
    Trần Quốc Việt: Dear Talawas, Thank you! You're gone now but I ...
    Nguyễn Ước: Xin lỗi. Tôi hơi bị nhớ lầm vài chữ t...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Thời giờ cũng đ...
    Trần Quốc Việt: Hành trang rời Talawas: Live Not By Lies ...
    Hoà Nguyễn: Qua bức thư hết sức nhã nhặn, lịch s...
    Trần Việt: Ôi, nếu được như bác Hữu Tình hình du...
    ixij: Không được tham gia trả lời 3 câu hỏi ...
    Lâm Hoàng Mạnh: Đốt Lò Hương Cũ. Mượn thơ của Th...
    P: Cũng xin góp thêm một bài mới biết :D ...
    Lê Tuấn Huy: Xin gửi anh VQU, TV và những người quan t...
    Khiêm: Cảm ơn nhà văn Võ Thị Hảo đã thực hi...
    Phùng Công Tử: Bị bắt cũng đáng! Vào blog của CoigaiDoL...
    Phùng Công Tử: Nô lệ của văn hóa Trung Quốc: Đi hỏ...
    classicalmood: Bài viết có một số điểm tích cực nh...
    Thanh Nguyễn: Đọc những con số thống kê trong bài vi...
    Phùng Tường Vân: Vĩ Thanh tiễn chị Hoài Thế sự mang ...
    Tiêu Kiến Xương: ĐBA mượn lời ông bác nông dân: "Nói gì...
    dodung: "Sóng lớp phế hưng coi đã rộn......
    Camillia Ngo: Chín năm, một quãng đường dài, Bóng ng...
    Camillia Ngo: Một dân tộc u mê, hèn kém tột độ mớ...
    Thai Huu Tinh: Thưa các bác Trần Việt, Quốc Uy, Tuấn H...
    Phùng Tường Vân: " Thứ nhất, nói mọi thứ đều thối ná...
    Nguyễn Ước: Tôi không vào được Phản hồi bên bài C...
    Tôn Văn: Tiếp theo „Lời tạm biệt“ Câu hỏi...
    Trần Việt: Công bằng mà nói một cách ngắn gọn, Gs...
    Phùng Công Tử: Và gần đây tôi cảm thấy hơi phiền hơ...
    Bùi Xuân Bách: Việc talawas ngừng hoạt động tuy có là ...
    Nguyễn Chính: Gửi chị Phạm Thị Hoài và Ban Biên tập...
    Lê Tuấn Huy: Việc cảnh giác, tôi đã nói đến. Tôi t...
    vuquocuy: - Tác giả Lê Tuấn Huy đã phát hiện rấ...
    Hạnh Đào: Hơn tuần nay, tôi ngần ngại không muốn ...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Lê Anh Dũng: Bravo ý tưởng tuyệt vời của Arthur, ...
    Thanh Nguyễn: Chào chị Hoài, Cảm ơn tâm huyết và nh...
    Thanh Nguyễn: Cảm ơn ý kiến của anh Hoàng Ngọc Tuấn...
    Hà Minh: Cuộc vui nào cũng phải đến lúc tàn, (al...
    P: Xin có lời cảm ơn gửi đến những ngư...
    Nguyễn Đình Đăng: Tôi lợi dụng chính phản hồi của mình ...
    Arthur: Có nên đề nghi BBT Talawas chơi/hát lại b...
    Phùng Tường Vân: Tôi xin kể thêm truyện này, nghe cũng lâu...
    Hà Sĩ Phu: @ Nam Dao Đây là bài “bình thơ chơi” v...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Cám ơn bác về nhã...
    Trần Việt: Đồng ý với ông Lê Tuấn Huy. Tuy chỉ c...
    Trầm Kha: CÓ THẾ CHỨ! THẾ MỚI 'TIỀN VỆ' CHỨ!...
    Phùng Tường Vân: Hết xảy ! (http://www.talawas.org/?p=26665#co...
    Hoàng Ngọc-Tuấn: Xin thông báo cùng quý vị: Để tiếp n...
    Dương Danh Huy: Cảm ơn bác Phùng Tường Vân và Lâm Hòan...
    Phùng Tường Vân: Đôi lời thưa thêm với bác D.D.Huy, Xin...
    chuha: Mỗi người có một "gu" ăn phở. Riêng t...
    Trương Đức: "Chị Hoài ơi, chị Hoài ơi Niết Bàn nà...
    Phùng Tường Vân: Thưa Bác Dương Danh Huy Xin vội vã trìn...
    Dương Danh Huy: À, có điều tôi muốn nhắc các bác: K...
    hlevan: “Le coeur a ses raisons que la raison ignore” ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Lâm Hòang Mạnh &...
    Phùng Tường Vân: CẨN BẠCH Nhận biết được giới hạ...
    Le Van Hung: Thử lướt qua các trang web Việt Nam, chún...
    Đinh Minh Đạo: Tin TALAWS sẽ ngừng hoạt động làm tôi n...
    Lê Quốc Trinh: Cám ơn tác giả Phạm Hồng Sơn, Nếu c...
    Le Van Hung: "Giáo dục, giáo dục và giáo dục (có l...
    classicalmood: Vậy thì quyết định đóng cửa Talawas, n...
    VanLang: "Merda d’artista" vẫn đang được trưng b...
    Khiêm: Bác Phùng, Một người quen cho biết xếp...
    Nguyễn Đăng Thường: Đập phá & xây dựng “Đạp đổ t...
    Tonnguyen147: Bác Phùng Tường Vân, Người ta không ...
    Hoà Nguyễn: Hôm nay có tin đại biểu Quốc hội Việt...
    Hoà Nguyễn: Báo Người Việt hôm nay đăng toàn văn l...
    Trung Nu Hoang: @ Tạm Biệt talawas. Với lòng quý mến ...
    Tonnguyen147: Bác Trung Thứ và các bác ơi, Chủ Nh...
    VanLang: Đầu thập niên 90 Việt Nam lạm phát phi ...
    Nam Dao: Trình với cả làng Thể ý Trưng Nữ Ho...
    Lâm Hoàng Mạnh: Nâng cốc, cụng ly ... hết váng đầu Nh...
    Hoà Nguyễn: Cứ tưởng nếu khách ngồi bàn chuyện ho...
    Nam Dao: Anh thân mến Quí trọng những việc an...
    Thanh Nguyễn: Talawas trước giờ lâm chung mà vẫn đau ...
    Phùng Tường Vân: Chiếc Cân Thủy Ngân ..."Cứ xét theo ...
    Trung Nu Hoang: Nếu nhà văn Phạm Thị Hoài và BBT Talawas...
    Bắc Phong: bác bị váng đầu thèm uống rượu cứ ...
    Lê Thị Thấm Vân: Ngân trong "là con người", một trích đo...
    classicalmood: Talawas đột ngột chia tay khiến không ít ...
    Trung Thứ: Thưa bác Lê Anh Dũng, Tôi xin chia sẻ thê...
    Canuck: Bác Nguyễn Phong, Tui thấy đây là vấn...
    Nguyễn Đình Đăng: Bravo! Như một minh hoạ cho bài này mờ...
    Dương Danh Huy: Bác Phùng Tường Vân, Tôi đã set up hai...
    Phùng Tường Vân: @Nguyên Phong (http://www.talawas.org/?p=26665#c...
    Nguyễn Phong: Tôi thấy các bác hơi lạc quan và ảo tư...
    Thuận: Chỉ còn ít giờ nữa, Talawas sẽ đóng c...
    Trương Đức: "Nửa ấy… “nói chung là”: nửa dưới...
    Trầm Kha: talawas ơi! oan ức quá! Oan ức quá! Em ...
    Canuck: Tui cám ơn Ban Chủ Nhiệm, Ban Biên Tập Ta...
    Trầm Kha: bác vạch lẹ quá! em há hốc hà lá nho ...
    Trầm Kha: thường thì bác Thường siết... hết bế...
    pham duc le: Tôi đồng ý với bạn Nguyễn Phong, nhưng...
    booksreader: Au plaisir de vous revoir, "một mô hình hoạt...
    Bach Phat Gia: Tôi là độc giả của talawas đã mấy nă...
    Lề Trái: Trong việc tẩm bổ chỉ xin Gia Cát Dự đ...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trầm Kha, bác Đào Nguyên, Xin ...
    Lê Thượng: Nói rằng "So với thảm họa môi trường ...
    Anh Dũng: @1mitee: 1. Muốn SỐNG tới mức "cụ" nh...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng "...phải nghe lời cái dạ dày,...
    Trầm Kha: “Khi cầm cuốn Kinh thánh, tôi đọc với...
    Đào Nguyên: @ bác Nguyễn Phong Tôi đồng thanh tương ...
    Hoà Nguyễn: Sau chuỗi cười khá thoải mái do ông Gia ...
    1mitee: @Anh Dũng "Cả ông Marx, ông Hồ Chí Minh,...
    Bùi Văn Phú: Bạn Trung Nu Hoang ơi, Bạn có khả năng...
    Thái Hữu Tình: Bài vừa mới ra lò, mấy anh (cả mấy ch...
    Canuck: Trong đời tui, có 3 lần / hoàn cảnh xảy...
    Phùng Tường Vân: Lời đề nghị khẩn khoản của tôi Nh...
    Thái Hữu Tình: 1/ Bài nghiên cứu này của ông MTL càng ch...
    Nguyễn Phong: Thực ra ở hải ngoại hiện nay thì có m...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: 1. Cái bạc triệu (VNĐ) c...
    Dương Danh Huy: Bác Hòa Trước hết tôi cảm ơn về l...
    Louis: Trong phút giây chia tay người tình ảo, b...
    Đào Nguyên: Từ lâu ngưỡng mộ bác, biết bác thích ...
    Trầm Kha: Ha ha ha! Bác Trương Đức ơi, Bác "đả t...
    Lê Quốc Trinh: LÊ QUỐC TRINH - LỜI GIÃ BIỆT Thân m...
    vantruong: Thôi thì trước khi giải tán tụ tập tal...
    Đào Nguyên: @Anh Dũng "... - Không có đủ sản phẩm ...
    VietSoul:21: Tôi không nghĩ tài chánh là vấn đề (ch...
    Hoàng Trường Sa: Talawas ơi Ta giã biệt em Như giã từ cu...
    Hoàng Trường Sa: Bauxite Việt Nam: hãy cứu ngay chữ tín! (...
    Anh Dũng: @Đào Nguyên: Thực ra Marx có nói, nói n...
    Lâm Hoàng Mạnh: Chỉ còn vài 28 giờ, Ta Là... Gì sẽ ngh...
    Le Van Hung: Kính thưa các Anh Chị, Từ trước đế...
    Phùng Tường Vân: Bi giờ sắp đến giờ lâm biệt Xin Gia T...
    Hoàng Trường Sa: EM ĐI RỒI Em đã đi rồi thế cũng xong...
    Nguyễn Đăng Thường: Chia tay phút này ai không thấy buồn? Nh...
    Trung Nu Hoang: Tôi cũng có nghe kể chuyện một "học gi...
    peihoh: Tôi không được hỏi ba câu hỏi của tal...
    peihoh: Anh Lại Văn Sâm ơi! Dịch giùm câu này: "...
    Đào Nguyên: @ Anh Dũng Mác nói nhiều về lợi nhuận,...
    Hoà Nguyễn: Ông Huy viết : Điều tôi nói hoàn toàn kh...
    Trương Đức: Đọc cái câu này: "2030: định mệnh đã ...
    Đào Nguyên: Tôi cũng có đọc những câu chuyện với ...
    Camillia Ngo: Nguyễn Khoa Thái-Anh nói "Vũ Huy Quang là m...
    Dương Danh Huy: Bác Hoà Tôi cũng thấy thú vị khi đọ...
    Thanh Nguyễn: Giữa cái lúc "dầu sôi lửa bỏng" thế n...
    Thanh Nguyễn: Nếu vì lý do tài chính mà talawas đóng c...
    Thanh Nguyễn: Oh, Thank you Trầm Hương! We all have our h...
    Hà Minh: Một truyện ngắn quá hay, cảm ơn tác gi...
    Nguyễn Việt Thanh: Trên Talawas bộ cũ, có lần nhà văn Phạm...
    Anh Dũng: Ông Đào Nguyên nói đến "duy lợi". Nhưng...
    Hoàng Trường Sa: BRING ME HAPPINESS Đừng đi Đừng đi Đ...
    Lê Anh Dũng: (tiếp) Nhưng chính nhờ Tin Lành VN như...
    Lê Anh Dũng: Thưa bác Trung Thứ, Trong cảnh talawas ch...
    Đào Nguyên: Lời ông Vũ Huy Quang làm tôi nhớ tới l...
    Đào Nguyên: @ Nguyễn Khoa Thái Anh Trước khi chiéc thu...
    Trương Nhân Tuấn: Trích : « Người Việt hải ngoại vẫn th...
    Hoàng Trường Sa: Bô xít Việt Nam : Truyền thông Mỹ sắp n...
    khonglaai: Không ngờ anh Bách còn giỏi cả tiến...
    khonglaai: Nếu có giải thưởng talacu thì tôi ti...
    Phùng Tường Vân: Chúc nhau chân cứng đá mềm Chúc nhau an ...
    khonglaai: “Khi nói chuyện với mình họ chỉ nhìn ...